Dit weekend is de eerste Zwarte Zaterdag van deze zomer. Alle schoolkinderen in Nederland hebben nu vakantie en ook in Frankrijk, het populairste vakantieland, breekt de vakantie dit weekend aan. 

29 juli is de eerste "officiële" Zwarte Zaterdag. De drie zaterdagen daarop worden ook bestempeld als de meest drukke van het jaar.

"Wil je zwarte zaterdag vermijden, dan kun je het beste rond het middaguur gaan rijden", zegt Markus van Tol, woordvoerder van ANWB. "In elk geval niet in de ochtend. Als je start met rijden in de middag, zijn de files in het buitenland wat aan het afnemen en beland je - met een beetje geluk - achteraan. Maar als het kan, ga dan op zondag rijden, dat is de perfecte rijdag."

Of je nu 's ochtends of in de middag vertrekt op zwarte zaterdag: in de file terechtkomen lijkt onvermijdelijk. "Er zijn ook behoorlijk wat knelpunten. In Duitsland wordt op veel plaatsen aan de weg gewerkt. In Zwitserland is de Gotthardtunnel, die een enkele tunnelbuis heeft met een baan in noordelijke en een baan in zuidelijke richting. De files daar kunnen daardoor behoorlijk oplopen, met een wachttijd tot ruim twee uur. Je kunt ervoor kiezen op via de Gotthard-pas te reizen, maar ook dat kost extra reistijd."

Knelpunt

Ook in Frankrijk wordt het druk: daar begint dit weekend de vakantie, die duurt de hele maand augustus. De ANWB verwacht rond 06.00 uur de eerste lange files op de routes naar het zuiden. De route door de Rhônevallei (A7) is het grootste knelpunt, vooral bij Valence en ten zuiden van Lyon. Richting het zuidwesten is de kans dat het verkeer vastloopt bij de tolstations op de A10 Parijs-Orléans-Bordeaux. Ook wordt oponthoud verwacht op de A39, de A20 en de A71/A75 (Clermont-Ferrand).

De term zwarte zaterdag is ontstaan op 31 juli 1982, toen in de ochtend op de A6 bij Beaune het meest ernstige verkeersongeluk uit de Franse geschiedenis plaatsvond. Een bus reed tijdens de grote vakantiedrukte in op enkele personenauto's, waarna een brand uitbrak. Door het ongeval en de brand kwamen in totaal 53 mensen om, onder wie 44 kinderen tussen de zes en vijftien jaar. 

De drukste zwarte zaterdag tot dusver was op 1 augustus 2014. Toen stond er 994 kilometer file op de Franse snelwegen. De daaropvolgende jaren was het maar iets minder druk op de weg: in 2015 stond er 880 kilometer, file vorig jaar 855 kilometer. 

Goede sfeer

Hoeveel de reistijd op kan lopen, daar kan Van Tol geen uitspraken over doen. "Dat ligt helemaal aan je route." Maar dat de reistijd wordt verlengd ten opzichte van een andere, willekeurige reisdag, dat is zeker. Vooral reizigers met kinderen aan boord wordt dan ook aangeraden om de sfeer in de auto goed te houden.

"Houd ze bezig met boekjes of spelletjes. En zorg, ook indien je zonder kinderen reist, dat er voldoende mondvoorraad is. Neem water mee en wat te knabbelen, en houd het koel in een koelbox. Dek zo nodig ook de ruiten af zodat de inzittenden niet te veel last hebben van de zon."

Uitgerust

Ondanks dat je waarschijnlijk niet veel doorrijdt op zwarte zaterdag, adviseert Van Tol wel om geregeld (om de twee uur) te pauzeren. "Filerijden is inspannend en alsnog belastend voor het lichaam. Zorg ook dat je uitgerust aan de rit begint. En bereid 'm ook goed voor: kijk op de kaart."

Het is zeker handig om ook papieren kaarten aan boord te hebben. "Een navigatie-apparaat kan altijd kapot gaan. Of de verkeerde route kiezen. Daarbij is het ook goed om een overzicht van de route te hebben, zodat je een topografisch inzicht hebt van de reis die je aflegt."

De ANWB predikt al tijden dat je beter op de zondag kunt rijden, maar dit heeft er niet voor gezorgd dat de files op zwarte zaterdag korter zijn geworden. "De beschikbaarheid van veel huuraccommodaties start op de zaterdag, dus daar doe je niks aan op de korte termijn", aldus Van Tol. Vorig jaar stond er op zwarte zaterdag 700 kilometer file. "Dat zal dit jaar minstens evenlang worden, zo verwachten we."

Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend