Waarom xtc wel/niet gelegaliseerd moet worden

Met een ludieke xtc-winkel werd door D66-jongeren afgelopen week de discussie geopend: legalisatie van xtc. Onlangs wijdde de Volkskrant zelfs een hele special aan doorbreken van het taboe op xtc-gebruik. Waarom is in de Kamer dan niemand te vinden die voorstander is van legalisering?

NU.nl sprak met verslavingsinstituut Trimbos, de initiatiefnemer van het burgerinitiatief én de regelmatige xtc-gebruiker Tom.

"Het geeft een extra laag aan de beleving. Je voelt de muziek in je lichaam en voelt je veel meer verbonden met je vrienden", beschrijft Tom. "Je leeft helemaal op dat moment, al je zorgen zijn weg."

Enigszins vergelijkbaar met de uitgaansbeleving van alcohol? Tom vindt van niet: "Mijn persoonlijke ervaring is dat ik van alcohol een slechtere versie van mezelf word. Vrienden worden soms agressief, sommige zijn niet meer aanspreekbaar."

“Als de bezoekers van ADE alcohol hadden gebruikt in plaats van xtc was de hele stad aan puin geslagen.”
Xtc-gebruiker Tom

Vergelijking met alcohol

De vergelijking tussen xtc en alcohol dient zich vaak op. Hoe kan het dat alcohol zo gangbaar is in het uitgaansleven en xtc verboden is? Xtc is na cannabis veruit de populairste illegale drug, maar wie gepakt wordt, loopt het risico op een strafblad.

"Dat is hypocriet", vindt Tom. "Bij Amsterdam Dance Event vielen vorig jaar drie doden door vervuilde pillen, maar door alcohol vallen veel meer doden. En de maatschappelijk schade door alcohol is niet te overzien. Als de bezoekers van ADE alcohol hadden gebruikt in plaats van xtc was de hele stad aan puin geslagen."

De ervaring van het gebruik van xtc zou dus positiever kunnen zijn dan van alcohol. Bovendien is xtc niet lichamelijk verslavend, in tegenstelling tot alcohol. Dat er een oproep komt om xtc net zo legaal te maken als alcohol lijkt dus niet zo vreemd.

Daan van der Gouwe, onderzoeker bij het Trimbos-instituut, erkent dat er mogelijk voordelen zitten aan het legaliseren van xtc. "De zuiverheid van de pillen zal omhoog gaan, want ze zijn dan niet meer vervuild", aldus Van der Gouwe.

"Bovendien komt er een einde aan de criminele wereld achter de xtc-handel en komen er extra mogelijkheden voor voorlichting. Ook verminder je problemen als het dumpen van drugsafval."

Naar de langetermijnrisico's zou volgens hem meer onderzoek moeten worden gedaan. Er zijn weliswaar aanwijzingen dat langdurig xtc-gebruik een reëel risico betekent op hersenschade, uit het meest recente onderzoek blijkt de schade lager dan in de jaren negentig bij de opkomst van de partydrug werd gevreesd. 

“D66 wekt de schijn dat xtc een onschuldig middel is. Dat is het niet.”
Daan van der Gouwe, Trimbos

Onbegaanbare politieke weg

Maar waarom is legalisering voor de Tweede Kamer dan toch vooralsnog een onbegaanbare weg? Wat zijn de nadelen? Van der Gouwe: "D66 wekt de schijn dat xtc een onschuldig middel is. Dat is het niet. Ter illustratie: mensen kunnen overlijden na het gebruik van één pil, terwijl nooit iemand sterft na het gebruik van één sigaret of één biertje."

Bovendien zitten de gevaren vooral in de dosering. "Er zijn momenteel heel veel hooggedoseerde pillen op de markt en het merendeel van de incidenten is daar het gevolg van. Dat voorkom je niet door de pilsterkte te maximeren, want sommige mensen zullen dan gewoon meerdere pillen gaan gebruiken", aldus de Trimbos-onderzoeker.

"En in Colorado hebben we gezien dat het legaliseren van cannabis heeft geleid tot een zekere toename van het gebruik, al is de periode te kort om daar klinkende uitspraken over te doen. Dat kan bij legalisering van xtc hier ook gebeuren, al is daar geen bewijs voor. Het kan normalisering van gebruik in de hand werken."

40.000 handtekeningen

Er zijn dus wel degelijk ook nadelen van legaliseren. Dit is echter voor Dirkjan Tijs, voorzitter van de Jonge Democraten, geen belemmering om zijn initiatief door te zetten. "Wij willen niet het gebruik promoten, maar de misstanden aanpakken. Net als met softdrugs wil je af van de criminele wereld die er achter zit", stelt hij.

“Er bestaat ook geen gezond bier of gezonde sigaretten. Maar met verbieden verdwijnt het niet.”
Dirkjan Tijs, Jonge Democraten

"We zijn het eens met critici die zeggen dat er geen goede pil bestaat, maar er bestaat ook geen gezond bier of gezonde sigaretten. Maar met verbieden verdwijnt het niet."

Onderzoeker Van der Gouwe erkent dat een verbod geen effect heeft op het gebruik. Toch is Trimbos geen uitgesproken voor of tegenstander van legalisering.

Wel moet er in hun ogen meer ruimte komen om te experimenteren in het drugsbeleid "want het kan altijd beter". Voorlopig lijkt dit met deze harddrug echter ver weg; afgelopen week stemde de Kamer nog voor een motie om gemeentelijke experimenten met softdrugs te verbieden.

Tijs wil via 40.000 steunbetuigingen in ieder geval een debat in de Tweede Kamer afdwingen. "Het zal nog wel drie, vier of vijf jaar duren, maar uiteindelijk zal dat draagvlak er komen. Iemand moet het taboe doorbreken, anders doet niemand het."

De naam Tom is gefingeerd.

Meer langere verhalen en achtergronden op NUweekend

Lees meer over:

Gerelateerde artikelen

NUshop

Tip de redactie