Nederlandse ebola-artsen willen verder met bestrijden ziekte

De Nederlandse ebola-artsen Erdi Huizenga (39) en Nick Zwinkels (31) willen verder met het bestrijden van de ziekte in Sierra Leone.

Half september kwamen de twee artsen vanuit Sierra Leone terug naar Nederland, omdat het vermoeden bestond dat ze tijdens hun werk ter plaatse ebola hebben opgelopen.

Drie patiënten werden begin september met verschillende ziekteverschijnselen opgenomen in het Lion Heart Medical Centre in Yele waar Huizenga en Zwinkels de leiding hebben. Ze knapten niet op zoals verwacht en vertoonden nieuwe symptomen. Daarom werden ze geïsoleerd.

Achteraf bleek uit een test dat ze ebola hadden. Het contact met mede-collega's had toen echter al plaatsgevonden. Twee stafleden van het ziekenhuis zijn inmiddels overleden. In een telefonisch interview met NU.nl bespreekt Huizenga de situatie vanaf haar geheime locatie in Nederland.

Hebben jullie steken laten vallen bij de behandeling van deze medewerkers?

"Het voelt alsof we gefaald hebben in het beschermen van onze eigen personeel. Toch hebben we alle richtlijnen voor de behandeling van ebola nauwgezet gevolgd. Er zijn echter patiënten die niet direct voldoen aan de definities voor ebola die door de Wereldgezondheidsorganisatie WHO zijn uitgegeven. Toch blijken zij de ziekte te hebben."

Waarom willen jullie terug als jullie incubatietijd voorbij is?

"Er is nog zoveel te doen. Ebola is nog lang niet bestreden en daarnaast staat nu daar de gehele gezondheidszorg stil. Ons ziekenhuis is gesloten, omdat het personeel nog in quarantaine zit. Hierdoor kunnen mensen met andere ziektes zoals malaria en tyfus ook niet worden behandeld, terwijl daar ook veel volwassenen en vooral kinderen aan sterven. Onze stafleden zijn goed getraind om malaria te behandelen, maar voor het doen van ingrepen als een keizersnede zijn ze niet geschoold."

Is het niet veel te gevaarlijk om terug te gaan?

"We onderzoeken nu hoe we op een veilige manier verder kunnen met de hulpverlening. Het protocol moet worden aangepast en we moeten genoeg beschermend materiaal hebben, zoals de speciale pakken. Daarvan hebben we er nu een redelijk aantal in huis, maar als het aantal ebola-patiënten toeneemt hebben we er te weinig en moeten we zieken aan de poort gaan weigeren."

Jullie incubatietijd loopt op 30 september af. Tot die tijd kan het nog zijn dat ebola ook bij jullie de kop op steekt. Bent u bang geweest dat u de ziekte heeft?

"Ik ben nooit echt bang geweest, daarvoor was ik veel te druk met het zorgen voor mijn personeel. Naarmate je verder in de incubatietijd komt en er gebeurt niks, dan is de kans steeds kleiner dat je ebola hebt."

Na aankomst in Nederland werden Huizenga en Zwinkels in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) nagekeken op ebola.

Beide artsen bleken de ziekte op dat moment niet te hebben en ze vertrokken naar een plek om hun incubatietijd uit te zitten. Later werd Huizenga wel weer in het LUMC opgenomen, omdat ze koorts had. Dit bleek malaria te zijn.

Hoe voelt u zich momenteel?

"Ik voel me goed. Ik heb vaker malaria gehad en dit keer waren we er op tijd bij. Ik slik nog wel een malariakuur, maar het is nu niet zo ernstig als vorige keren."

En hoe maakt uw collega Nick Zwinkels het?

"Goed!", laat Zwinkels, die via de speaker meeluistert met het telefoongesprek, vanaf de achtergrond weten.

Ook Zwinkels maakt zich weinig zorgen meer over het feit dat hij wellicht ebola heeft opgelopen. In tegenstelling tot Huizenga heeft hij sinds hun komst naar Nederland geen koorts gehad.

Waar zitten jullie momenteel en hoe zijn de omstandigheden daar?

"We zitten bewust op een onbekende plek in Nederland om de media-aandacht een beetje te ontlopen en onze familie niet aan al deze aandacht bloot te stellen. Bovendien is de kans dat we eventueel iemand zouden besmetten het kleinst."

Zitten jullie in zo'n met plastic afgeschermde ruimte?

"Nee, we zitten op een afgelegen plek, maar niet in een plastic ruimte. We gaan alleen niet het huis uit."

Wat is het eerste dat jullie gaan doen als de incubatietijd voorbij is?

"Dan gaan we naar onze familie en vrienden, we kunnen ze dan pas weer zien en ook omhelzen."

Afgelopen weekend ging Sierra Leone drie dagen 'op slot' zodat 28.000 vrijwilligers van deur tot deur voorlichting kon geven over ebola. Mensen moesten verplicht binnen blijven zodat hulpverleners zich zonder gevaar door het land konden verspreiden. Er werd zeep uitgedeeld en hulpverleners legden uit hoe het virus zich verspreidt.

Heeft al die moeite zin gehad?

"Het heeft voor meer awareness gezorgd. Dat is belangrijk, maar niet voldoende. De uitbraak is al zo ver gevorderd dat er veel meer moet gebeuren dan dat. Het is goed dat de bevolking nu beter weet hoe ze de ziekte kunnen herkennen, zichzelf ertegen kunnen beschermen en zich sneller bij een ziekenhuis melden, maar zolang er een gebrek is aan hulpverleners, laboratoria en behandelcentra komen we er niet."

Heerst er angst onder de hulpverleners in Sierra Leone en beïnvloed dit hun werk?

"De angst onder hulpverleners groot. Dagelijks zie je mensen sterven en ook collega's worden getroffen. In veel ziekenhuizen in het land is het dan ook erg moeilijk om medisch personeel te motiveren hun werk te doen."

"In meerdere plaatsten zijn stakingen geweest en in de holdingcentra, isolatie-afdelingen waar mensen verblijven die verdacht worden de ziekte te hebben opgelopen, durft een deel van het verplegend personeel niet naar binnen te gaan om een behandeling toe te dienen. Dit maakt dat zieke patiënten liever thuis blijven, waardoor ze de ziekte verder verspreiden."

Wordt er vanuit Europa genoeg gedaan om de ziekte een halt toe te roepen?

"Hulp komt langzaam op gang, maar het gaat niet snel genoeg. Als we ebola in de kiem hadden gesmoord, was er niet zoveel hulp nodig geweest. Inmiddels zijn we al verder en wordt de bestrijding alleen maar lastiger; de uitbraak verdubbelt zich elke twee tot drie weken."

"Europese landen, waaronder Nederland, zouden een voorbeeld moeten nemen aan de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. Beiden sturen zowel militairen als materieel. Nederland zou ook een humanitaire missie op moeten zetten om meer hulp te kunnen bieden ter plaatse."

Is het terecht dat de angst voor ebola ook in het westen groeit?

"Ja, dat is zeker terecht. Als we ebola niet massaal een halt toe roepen, zal het vaker voorkomen dat mensen elders ebola oplopen en het meenemen naar hun thuisland. Een uitbraak zal in landen als Nederland echter niet snel voorkomen, daarvoor is onze gezondheidszorg te goed en leven we hygiënisch genoeg. Wij eten bijvoorbeeld met mes en vork, en niet met z’n allen uit één grote pot."

Meer langere verhalen en achtergronden op NUweekend

Lees meer over:

Gerelateerde artikelen

NUshop

Tip de redactie