De geur van corruptie is nooit ver verwijderd van Sepp Blatter. Onaangename vergelijkingen met dictators als Ceaușescu, Kadaffi of Hitler achtervolgen de 78-jarige voorzitter van de FIFA.

De wereldvoetbalorganisatie lijkt sprekend op de maffiafamilie uit The Godfather, vinden anderen. Het weerhield Blatter er deze week niet van zich opnieuw verkiesbaar te stellen.

De Europese delegatie binnen de FIFA ziet Blatter (78) het liefst vertrekken. Met het voorstel een leeftijdsgrens in te stellen of het aantal termijnen te maximeren, probeerden onder meer de KNVB en de Engelse FA de bejaarde Zwitser de laan uit te sturen.

Ze kregen daarvoor tijdens het congres van de bond in São Paulo onvoldoende steun. ''Mijn missie is nog niet voorbij, dat zeg ik jullie", zo kon Blatter het congres dus beëindigen. Bij de verkiezingen voor het voorzitterschap in mei volgend jaar moet blijken of dat waar is.

Blatter volgde in 1998 de Braziliaan João Havelange op, die de FIFA decennia lang met strakke hand had geleid. Havelange was wars van termen als democratie of inspraak en Blatter zette die lijn voort.

Hij was de voormalige secretaris van de Zwitserse nationale ijshockeybond en was twee keer betrokken geweest bij de organisatie van de Olympische spelen. Onder Havelange was hij eerst hoofd public relations en daarna technisch directeur, waarbij hij zich onderscheidde omdat hij vijf talen vloeiend spreekt.

Blatter grijpt zijn kans

Toen Havelange vertrok greep Blatter zijn kans en trok de macht naar zich toe. Meteen ontstonden geruchten dat hij de stemmen van achttien Afrikaanse bonden had gekocht om zijn verkiezing zeker te stellen.

De voorzitter van de Somalische voetbalbond stelde dat hij 100.000 dollar aangeboden had gekregen om voor de Zwitser te stemmen. UEFA-voorzitter en concurrent voor de post Lennart Johansson claimde later dat de verkiezing Blatter 910.000 euro had gekost.

De zweem van corruptie hangt ook aan de toewijzing van de wereldkampioenschappen van 2018 (Rusland) en 2022 (Qatar). Blatter zelf stemde overigens op de Verenigde Staten.

De Britse krant The Sunday Times publiceerde een reeks uitgelekte e-mails en documenten, waaruit onomstotelijk zou blijken dat de voormalige voorzitter van de Qataarse voetbalbond Mohamed Bin Hammam de kampioenschappen heeft gekocht voor de golfstaat, waar de temperaturen in de zomer kunnen oplopen tot boven de 50 graden. Hij zou daarvoor een deal hebben gesloten met de afgevaardigde van de Thaise bond door een gasakkoord tussen beide landen zeker te stellen in ruil voor diens stem.

De FIFA heeft formeel geen winstoogmerk, maar onder de leiding van de econoom Blatter is de organisatie wel uitgegroeid van een kantoortje met enkele medewerkers tot een multinational met naar verluidt een miljard dollar op de bank.

Het hoofdkwartier is het FIFA House, een pand van glas en staal dat uitkijkt over Zürich en 100 miljoen dollar heeft gekost. Blatter zelf strijkt naar eigen zeggen ''een miljoen, misschien iets meer" op, waarbij hij zijn genereuze onkostenvergoeding en bonussen niet meerekende.

Eigenzinnig

Blatter is niet alleen omstreden door de beschuldigingen van corruptie, maar ook om zijn eigenzinnigheid. Bij de ceremonie na de finale van het WK in 2006 liet hij verstek gaan omdat zijn favoriet Frankrijk het onderspit had gedolven tegen Italië. De minuut stilte die hij eind 2013 daags na het overlijden van de Zuid-Afrikaanse oud-president Nelson Mandela aankondigde, onderbrak hij zelf al na elf seconden.

Hij ontkende dat doden die in Qatar vallen  bij de bouw van stadions voor het WK van 2022 de verantwoordelijkheid van de FIFA zijn. ''Natuurlijk is dat heel erg, maar die mensen overlijden niet vanwege de bouw van die stadions. Dat komt door de slechte leefomstandigheden in Qatar", zei hij.

En hij oogstte internationaal hoongelach met zijn opmerkingen over het vrouwenvoetbal: ''Laat ze in strakkere shorts en laag uitgesneden shirts spelen, om een wat vrouwelijker uiterlijk te krijgen." 

Die opmerking kwam overigens niet geheel onverwacht, omdat Blatter in de jaren zeventig voorzitter was van de Wereld Vereniging van Vrienden van Jarretels, die probeerde te voorkomen dat vrouwen jarretels inruilden voor panty’s.

De 'Napoleon van het voetbal' zou verslaafd zijn aan de status die zijn positie met zich meebrengt. Hij wordt onthaald door staatshoofden, vliegt in privévliegtuigen op zijn veelvuldige reizen en verblijft in de duurste hotels.

Boegeroep

Blatter geniet onder het voetbalminnend publiek geen grote populariteit. Tijdens interlands wordt hij geregeld onthaald op gefluit en boegeroep. Dat is mogelijk de reden waarom hij bij de opening van de wereldkampioenschappen in Brazilië donderdag afzag van het houden van een toespraak.

Zelf werpt Blatter alle beschuldigingen ver van zich. ''Zijn we niet gewoon een voetbalorganisatie die werkt ten faveure van de sport? Ik ben een dienaar van voetbal, niet een dictator."

Meer langere verhalen en achtergronden op NUweekend