AMSTERDAM - De regering moet zo snel mogelijk maatregelen nemen om de aftrek van de hypotheekrente te beperken. Dat stelde de president van De Nederlandsche Bank (DNB), Klaas Knot, woensdag.

Volgens DNB vormt de grote hypotheekschuld van Nederlandse huishoudens een belangrijk risico voor het financiële systeem.

DNB stelt voor om bij nieuwe hypotheken het belastingvoordeel te koppelen aan een fictief aflossingsschema.

Huizenbezitters worden dan niet gedwongen om af te lossen, maar zien het voordeel van de renteaftrek wel elk jaar slinken. ''Dat verkleint de prikkel om een hoge schuld aan te houden'', stelde Knot. ''Hoe sneller dat gebeurt, hoe beter.''

Verbod

Het voorstel van DNB gaat verder dan het verbod op de volledig aflossingsvrije hypotheek, dat in augustus werd doorgevoerd. In de constructie die de centrale bank voor ogen staat, neemt ook de aftrek bij bijvoorbeeld spaarhypotheken jaarlijks af.

Die hypotheekvormen stimuleren huizenbezitters ook om een groot deel van de schuld open te laten staan. ''Wij willen de schulden juist terugdringen tot meer normale proporties'', zei Knot daarover.

Grotere schulden

De schulden van Nederlandse huishoudens zijn ruim een kwart groter dan de omvang van de totale Nederlandse economie. Die schuldenberg, een van de grootste ter wereld, is een bedreiging voor zowel huishoudens als voor de banken, waarschuwt DNB.

Huishoudens dreigen door de slechte huizenmarkt met hoge schulden te blijven zitten. Voor banken wordt het bij problemen op de woningmarkt nog moeilijker om financiering aan te trekken.

Regels

Knot benadrukte dat DNB de regels uiteindelijk niet maakt. ''Het is een politieke beslissing. Wij zijn er om op de risico's te wijzen en om aan te geven hoe je die risico's kan aanpakken.''

Volgens Knot is het ondanks de dalende huizenprijzen geen slecht moment om in te grijpen in de huizenmarkt. ''Rust op de markt is niet iets wat je verordonneert. Zolang er twijfel bestaat over de houdbaarheid van de markt, en die twijfel is er, houdt de onrust aan. Hervormingen die de markt toekomstbestendig maken, die brengen rust. Dat soort maatregelen kun je dus altijd doorvoeren.''

''Dit kabinet tornt niet aan de hypotheekrenteaftrek.'' Dat heeft staatssecretaris Frans Weekers (Financiën) woensdag gezegd in reactie op uitspraken van DNB-president Klaas Knot. Die zei dat de regering zo snel mogelijk maatregelen moet nemen om de hypotheekrenteaftrek te beperken.

Financiële sector

De DNB waarschuwt verder voor de financiële stabiliteit in Nederland.  De aanhoudende schuldencrisis en de zwakke ontwikkeling van de economie brengen dit in gevaar.

''Het vooruitzicht voor de financiële stabiliteit in Nederland is zorgwekkend'', waarschuwt de centrale bank. DNB wijst daarbij op de escalatie van de schuldencrisis en de toegenomen kans op een nieuwe recessie.

Schuldenprobleem

Die zou op haar beurt het schuldenprobleem van overheden en banken weer verergeren. Daarnaast kunnen huizenbezitters en pensioenfondsen bij een economische krimp of een langdurig lage groei verder in de problemen komen.

Voor een oplossing is daadkracht van de Europese leiders cruciaal, stelt DNB. ''3 maanden wachten met de invulling van de reddingsplannen, zoals na de top in juli gebeurde, is duidelijk te lang'', stelde DNB-president Klaas Knot in een toelichting.

Referendum

Hij ziet daarom weinig in het door Griekenland voorgestelde referendum over de noodsteun aan dat land. ''Dat leidt tot meer onzekerheid. De Grieken gaan over hun eigen toekomst, maar dit is een onwelkome ontwikkeling.''

Knot kon nog niet aangeven of de plannen die op de eurotop van vorige week werden gesmeed, genoeg zijn om de crisis te stoppen. ''We moeten wachten op de uitwerking.''

Ophoging

Als de ophoging van het noodfonds beperkt blijft tot 1000 miljard euro, dan is dat volgens de centralebankpresident waarschijnlijk echter onvoldoende om besmetting van grote economieën te voorkomen.

''Het is moeilijk er een precies cijfer aan te plakken, maar een bedrag van 1500 miljard euro lijkt me mooi. Het zou goed zijn als het fonds in ieder geval de financieringslast van Italië en Spanje van de komende 2 jaar volledig kan dragen. Dat is ongeveer 850 miljard euro.''