De droom van Ronald Koeman kwam uit. Althans, dat dacht hij. Na zijn glorietijd als speler in Camp Nou gaat de donderdag ontslagen trainer de boeken in als symbool van een de donkerste periodes uit de clubgeschiedenis van FC Barcelona.

In de clausule in het contract van Koeman als bondscoach van het Nederlands elftal werd één club genoemd: FC Barcelona. Tegen Paris Saint-Germain, Bayern München of Manchester City had de KNVB nee kunnen zeggen, maar als Barcelona Koeman wilde dan ging hij. En dat gebeurde in augustus 2020.

Eindelijk. Sinds Koeman twintig jaar eerder bij Vitesse aan zijn eerste klus als hoofdtrainer begon, maakte hij er nooit een geheim dat hij ooit Barcelona wilde coachen. Door zijn rake vrije trap in de Europa Cup I-finale van 1992 tegen Sampdoria was hij al een held in Catalonië. En de liefde kwam van twee kanten. "Het is een droom die uitkomt", zei hij bij zijn presentatie in Camp Nou.

Hij wilde graag, misschien wel té graag. Enerzijds leek het instapmoment ideaal. Barcelona had net met 8-2 verloren van Bayern München in de Champions League en dus kon het onder Koeman alleen maar beter gaan. Aan de andere kant zou de coronacrisis nog lang duren. Camp Nou had door de lege tribunes niets van de grandeur die Koeman kende van zijn tijd als speler. En dat hakte er bij Barcelona financieel harder in dan bij andere Europese grootmachten.

Koeman gepresenteerd bij FC Barcelona: 'Een dag om erg trots te zijn'
86
Koeman gepresenteerd bij FC Barcelona: 'Een dag om erg trots te zijn'

'Hij behandelde me vol minachting'

Zonder geld moest Koeman bouwen. Of beter gezegd: puin ruimen, terwijl de schuld opliep tot meer dan 1 miljard euro. En dat werd hem niet in dank afgenomen. Grootverdiener Luis Suárez, die vertrok naar Atlético Madrid, noemde hem "een man zonder persoonlijkheid". "Hij vertelde me dat hij van anderen moest zeggen dat ik weg moest. En behandelde me vol minachting."

Andere dertigers als Gerard Piqué, Sergio Busquets en Jordi Alba bleven wel, maar haalden niet meer het niveau van weleer. En dan waren er nog de peperdure miskopen Philippe Coutinho (145 miljoen euro), Ousmane Dembélé (138 miljoen euro) en Antoine Griezmann (120 miljoen euro), die ook Koeman niet aan het voetballen kreeg.

De duurste kracht van allemaal, Lionel Messi, had er bij de komst van Koeman geen zin meer in. Hij sjokte over het veld, terwijl Barcelona met acht punten uit acht wedstrijden de slechtste seizoensstart in dertig jaar beleefde. Wonderwel ging het daarna wel draaien. Toptalent Pedri kreeg de kans van Koeman. Later ook tieners als Gavi, Nico González en Yusuf Demir.

Tussen die talenten gooide Messi het chagrijn van zich af. Hij scoorde dertig keer in zijn laatste seizoen bij Barcelona, dat zelfs in de buurt kwam van de landstitel. Uiteindelijk werd het een derde plaats en winst van de Copa del Rey. Probleem was alleen dat Koeman op dat moment ook buiten het veld een strijd moest voeren.

Waarom FC Barcelona niet snel beter wordt met Xavi als trainer
142
Waarom FC Barcelona niet snel beter wordt met Xavi als trainer

Geld leek enige reden van uitstel ontslag

"Het is voor 99 procent zeker dat Koeman ontslagen wordt", kopte het invloedrijke Catalaanse radiostation RAC1 in mei al op de website. Het was tijd voor revolutie. Revolutie onder de teruggekeerde voorzitter Joan Laporta. Koeman was nog gehaald door voorganger Josep Bartomeu, de man van het wanbeleid dat Barcelona financieel aan de rand van de afgrond had gebracht. En dat maakte het er niet makkelijker op voor de Nederlander.

Ondertussen werd bekend dat Messi in vier jaar tijd een half miljard verdiende in Camp Nou. In tranen vertrok hij naar Paris Saint-Germain, terwijl andere spelers salaris inleverden om de club overeind te houden. Geld leek ook de enige reden waarom Koeman overleefde. De naam van clubicoon Xavi zong al rond, maar die had net zijn contract verlengd bij het Qatarese Al Sadd. Bovendien kon Barcelona geen afkoopsom voor Koeman ophoesten.

Pijnlijk was dat uitlekte dat Koeman ontslagen zou worden als Laporta binnen twee weken een geschikte kandidaat zou vinden. Toen dat niet lukte sprak de voorzitter ineens zijn vertrouwen uit in "clubicoon" Koeman, die zijn ploeg in het nieuwe seizoen, het eerste Messiloze Barcelona in vijftien jaar, niet aan de praat kreeg. Geteisterd door blessures moest hij het doen met huurling Luuk de Jong, die ze bij Sevilla niet goed genoeg meer vonden.

Barcelona-fans belagen auto Koeman na verlies tegen Real Madrid
34
Barcelona-fans belagen auto Koeman na verlies tegen Real Madrid

Auto Koeman gebutst en bespuugd

"Ik ben hier uit liefde voor de club in een uiterst complexe situatie gekomen en het wordt met de dag lastiger", benadrukte Koeman in de hoop op steun van de fans. Het hielp niet.

Na de verloren Clásico tegen Real Madrid werd de auto van Koeman bespuugd en gebutst door de eigen aanhang. De herinnering aan zijn rake vrije trap op Wembley - het meest glorieuze moment van de club in de vorige eeuw - leek nog nooit zo ver weg.

Drie dagen later werd met 1-0 verloren van Rayo Vallecano en was het tijdperk van de trainer Koeman bij Barcelona voorbij. Het is een van de zwartste periodes uit de clubhistorie, al gloort er altijd hoop. Koeman gaat namelijk ook de boeken in als de trainer die de talenten Pedri, Gavi, Demir en Nico González liet debuteren. Wie weet legde hij daarmee de eerste stenen voor een nieuwe periode van glorie.