Nederland is dit jaar het best presterende land in de Europese toernooien, althans als we de UEFA-coëfficiëntenranking als maatstaf nemen. Nummer vijf Frankrijk en nummer zes Portugal hebben nu nog een flinke voorsprong op nummer zeven Nederland, maar dit kan snel veranderen. Spelen straks daadwerkelijk twee of misschien zelfs wel drie Nederlandse clubs in de Champions League?

Stand op coëfficiëntenranglijst UEFA

  • 1. Engeland - 92,355
  • 2. Spanje - 83,998
  • 3. Italië - 66,902
  • 4. Duitsland - 64,927
  • 5. Frankrijk - 48,081
  • 6. Portugal - 46,216
  • 7. Nederland - 38,100
  • 8. Oostenrijk - 34,050
  • 9. Schotland - 32,100
  • 10. Rusland - 31,682

Waar komt de Nederlandse opmars ineens vandaan?

Het gaat niet ineens veel beter. Sinds het seizoen 2017/2018, dat Nederland afsloot op een pijnlijke veertiende plaats van de coëfficiëntenranking (met het verlies van het directe Champions League-ticket als gevolg), presteren de Nederlandse clubs relatief stabiel in Europa. Ajax verzamelt daarbij veruit de meeste punten.

Waar Ajax vier jaar geleden in de Europa League-voorronde werd uitgeschakeld door het Noorse Rosenborg BK en PSV zich blameerde tegen het Kroatische Osijek, haalden afgelopen zomer alle vijf de Nederlandse clubs een Europees hoofdtoernooi.

Dat het bij Feyenoord, AZ en Vitesse 'slechts' om de Conference League gaat, lijkt eerder een voordeel dan een nadeel. De tegenstanders zijn over het algemeen zwakker, maar qua punten levert het derde Europese niveau net zoveel op voor de coëfficiëntenranking als het miljoenenbal. Oftewel: de klinkende 1-5-overwinning van Ajax bij Sporting CP in de Champions League is evenveel waard als de 1-0-zege van AZ op Jablonec in de Conference League.

Verdeling Europese tickets op basis van coëfficiëntenranking

  • Plek 1 t/m 4: 4 CL-tickets, 2 tickets play-offs EL, 1 ticket voorronde ConL
  • Plek 5: 2 CL-tickets, 1 ticket voorronde CL, 2 tickets play-offs EL, 1 ticket voorronde ConL
  • Plek 6: 2 CL-tickets, 1 ticket voorronde CL, 1 ticket play-offs EL, 2 tickets voorronde ConL
  • Plek 7 t/m 10: 1 CL-ticket, 1 ticket voorronde CL, 1 ticket voorronde EL, 2 tickets voorronde ConL

Vitesse stuntte in de play-offs van de Conference League door Anderlecht uit te schakelen.

Vitesse stuntte in de play-offs van de Conference League door Anderlecht uit te schakelen.
Vitesse stuntte in de play-offs van de Conference League door Anderlecht uit te schakelen.
Foto: Getty Images

Wat is nodig voor een tweede CL-ticket?

Nederland heeft de zevende plek op de coëfficiëntenranking stevig in handen. Het vasthouden van die zevende plek is dit seizoen het minimale en dat zou betekenen dat in de jaargang 2023/2024 de Eredivisie-kampioen rechtstreeks de Champions League ingaat en de nummer twee instroomt in de voorronde van het miljoenenbal. Dat was dit seizoen ook het geval en het is al zeker dat dit volgend seizoen eveneens zo is.

Als Nederland dit seizoen nog een plek stijgt op de coëfficiëntenranking, dan gaan de nummers één én twee van de Eredivisie in 2023 rechtstreeks het hoofdtoernooi van de Champions League in. De nummer drie krijgt een ticket voor de voorronde van het miljoenenbal.

Het levert niet veel extra's op als Nederland zowel Portugal als Frankrijk voorbijgaat. De vijfde plek op de coëfficiëntenranglijst is qua Champions League-plekken vergelijkbaar met plaats zes.

Aantal coëfficiëntenpunten Nederland in laatste 8 seizoenen

  • 2014/2015 - 6,083 punten
  • 2015/2016 - 5,750
  • 2016/2017 - 9,100
  • 2017/2018 - 2,900
  • 2018/2019 - 8,600
  • 2019/2020 - 9,400
  • 2020/2021 - 9,200
  • 2021/2022 - 8,000 (nog niet voorbij)

Vier jaar geleden blameerde PSV zich in de voorronde van de Europa League tegen het Kroatische Osijek.

Vier jaar geleden blameerde PSV zich in de voorronde van de Europa League tegen het Kroatische Osijek.
Vier jaar geleden blameerde PSV zich in de voorronde van de Europa League tegen het Kroatische Osijek.
Foto: Pro Shots

Hoe groot is de achterstand van Nederland op de zesde (en vijfde) plek?

De achterstand van nummer zeven Nederland (38,100 punten) op Portugal (46,216 punten) en Frankrijk (48,081 punten) lijkt flink, maar is op termijn niet onoverbrugbaar. De coëfficiëntenranking is namelijk een optelsom van de prestaties in de laatste vijf seizoenen en dat betekent dat volgend jaar het rampseizoen 2017/2018 (2,900 punten) wegvalt voor Nederland. Portugal (9,666) raakt dan veel meer punten kwijt en Frankrijk (11,500) nóg meer.

Als we dat seizoen nu al wegdenken heeft Nederland 35,200 punten en daarmee zit het Frankrijk (36,581) en Portugal (36,550) op de hielen. Anders gezegd, Nederland heeft nog maar drie overwinningen en een gelijkspel achterstand op de Fransen en de Portugezen.

Een overwinning in de groepsfase (Champions League, Europa League of Conference League) levert twee punten op voor de coëfficiëntenranking, gedeeld door het aantal vertegenwoordigende clubs van het land aan het begin van het seizoen. Een Nederlandse zege deze week staat daarmee gelijk aan 2/5 = 0,4 punt voor de ranglijst. Een gelijkspel is goed voor 1/5 = 0,2 punt.

De coëfficiëntenranking zonder het seizoen 2017/2018

  • 1. Engeland - 72,284 punten
  • 2. Spanje - 64,284 punten
  • 3. Duitsland - 55,070 punten
  • 4. Italië - 49,569 punten
  • 5. Frankrijk - 36,581 punten
  • 6. Portugal - 36,550 punten
  • 7. Nederland - 35,200 punten
  • 8. Schotland - 28,100 punten
Ten Hag klaar voor Dortmund: 'Geen ploeg speelt graag tegen Ajax'
85
Ten Hag klaar voor Dortmund: 'Geen ploeg speelt graag tegen Ajax'

Waar liggen nu de kansen voor de Nederlandse clubs?

Frankrijk is nog met liefst zes clubs vertegenwoordigd in de Europese toernooien en het doemscenario zou zijn dat het sterrenensemble van PSG richting de Champions League-finale gaat, met alle bonuspunten die daarbij komen.

Portugal heeft nog maar vier van de zes clubs over, aangezien Paços de Ferreira en Santa Clara sneuvelden in de voorrondes. Voordeel voor Nederland is bovendien dat de Portugese punten, net als die van Frankrijk, door zes gedeeld worden.

Een zege van een club uit Portugal levert daardoor maar 2/6 = 0,333 punt op, tegenover de 0,4 van een Nederlandse club. Ook een gelijkspel heeft voor Nederland meer waarde dan voor de Portugezen (0,2 om 0,167).

Nog actieve clubs in Europa

  • Frankrijk (6/6): Paris Saint-Germain (CL), Lille (CL), AS Monaco (EL), Olympique Lyon (EL), Olympique Marseille (EL), Stade Rennais (ConL)
  • Portugal (4/6): Sporting CP (CL), FC Porto (CL), Benfica (CL), Braga (EL)
  • Nederland (5/5): Ajax (CL), PSV (EL), AZ (ConL), Vitesse (ConL), Feyenoord (ConL)