De scenario's: Hoe kan Oranje het WK nog halen?

Na het mislopen van het EK 2016 dreigt het Nederlands elftal voor het eerst sinds 2002 ook het WK te missen. In de laatste twee groepswedstrijden moet de ploeg van bondscoach Dick Advocaat de kleine kans pakken op een plek in de play-offs voor het eindtoernooi in Rusland. Het wordt rekenwerk. Dit zijn de meest gangbare scenario’s.

Oranje speelt nog uit tegen Wit-Rusland (zaterdag) en thuis Zweden (dinsdag). Op dit moment heeft Nederland vier punten minder dan Frankrijk, dat koploper is in groep A.

We laten de scenario's waarin Oranje de poule wint en de scenario's waarin Bulgarije tweede wordt buiten beschouwing, omdat dit vrij onwaarschijnlijke opties zijn.

Het veroveren van de tweede plaats ten koste van Zweden is realistischer voor Oranje. Als dit lukt plaatst Oranje zich waarschijnlijk voor de play-offs, waarin in een tweeluik moet worden afgerekend met de nummer twee uit een andere groep.

Kanttekening is dat de slechtste nummer twee van de negen Europese kwalificatiegroepen niet doorgaat naar de play-offs. Het is niet uitgesloten dat dit Nederland of Zweden wordt. De komende dagen zal daar door de resultaten in de andere groepen al iets meer over duidelijk worden, maar het blijft speculeren. Het is extra ingewikkeld omdat bij het bepalen van de rangorde tussen de nummers twee de resultaten tegen de hekkensluiter uit de poule worden weggestreept.

Nederland heeft op dit moment drie punten minder én een doelsaldo dat zes goals slechter is dan dat van Zweden (+11 om +5). Voordeel is dat in de laatste groepswedstrijd tussen Nederland en Zweden de doelpunten 'dubbel' tellen. Als Oranje scoort komt er bij Zweden immers een tegendoelpunt bij en bij Nederland uiteraard een doelpunt 'in de plus'. 3-0 winnen van Zweden is daardoor voldoende om een verschil van drie punten en zes doelpunten ongedaan te maken. Winst met 4-1 of 5-2 uiteraard ook.

Zaterdag wordt duidelijk hoe zwaar de opdracht voor Oranje wordt in de laatste groepswedstrijd tegen Zweden én of het überhaupt nog mogelijk is om tweede worden. Zweden speelt dan om 18.00 uur in Stockholm tegen Luxemburg. Om 20.45 uur trapt Oranje in Borisov af tegen Wit-Rusland.

Resterende wedstrijden groep A

7 oktober
18.00 uur: Zweden-Luxemburg
20.45 uur: Wit-Rusland-Nederland
20.45 uur: Bulgarije-Frankrijk

10 oktober
20.45 uur: Nederland-Zweden
20.45 uur: Frankrijk-Wit-Rusland
20.45 uur: Luxemburg-Bulgarije

Scenario 1: Nederland verspeelt punten in Wit-Rusland, Zweden wint van Luxemburg

Nog voor de slotwedstrijd Nederland-Zweden gespeeld is, weet Oranje dat het niet naar het WK gaat. De voorsprong van Zweden loopt immers op tot vijf (als Oranje gelijkspeelt) of zes punten (bij verlies Oranje). 

Scenario 2: Nederland wint van Wit-Rusland, Zweden verspeelt punten tegen Luxemburg

Het voor Oranje ideale scenario. Bij een gelijkspel bij Zweden-Luxemburg kan Nederland het doelsaldo buiten beschouwing laten en is winst in de laatste twee groepswedstrijden genoeg voor de tweede plek. In het spectaculaire geval dat Zweden verliest van Luxemburg kan voor Oranje een gelijkspel tegen Wit-Rusland en winst op Zweden ook genoeg zijn. Maar dan is wel de kans levensgroot dat Nederland als slechtste nummer twee naast een ticket voor de play-offs grijpt.

Scenario 3: Zweden wint tegen Luxemburg met hetzelfde verschil als Nederland bij Wit-Rusland doet

Voorbeeld: Zweden wint met 3-0 van Luxemburg en Nederland boekt een 4-1 zege in Wit-Rusland. Het verschil in punten verandert dan niet, net zomin als het verschil in doelsaldo. De opdracht voor Oranje in de afsluitende groepswedstrijd is daarmee simpel en zwaar: met minimaal drie doelpunten verschil van Zweden winnen.

Scenario 4: Zweden wint met ruimere cijfers van Luxemburg dan Nederland bij Wit-Rusland doet

Het WK is nóg verder weg. Stel Zweden wint met 2-0 van Luxemburg en Nederland is met 0-1 te sterk voor Wit-Rusland dan wordt het doelsaldo van de Zweden +7 ten opzichte van Oranje. Nederland moet dan in de laatste wedstrijd met vier doelpunten verschil van Zweden winnen. Rampscenario is een monsterzege van Zweden op Luxemburg. Als de Scandinaviërs met 6-0 winnen en Nederland blijft in Wit-Rusland steken op 0-2, dan wordt het verschil in doelsaldo +10. Oranje moet dan met 5-0 winnen van Zweden om alsnog tweede te worden.

Scenario 5: Nederland wint met ruimere cijfers van Wit-Rusland dan Zweden tegen Luxemburg doet

Voorbeeld: Oranje boekt een klinkende 0-5 zege bij Wit-Rusland, terwijl Zweden niet verder komt dan 3-0 tegen Luxemburg. Het Zweeds voordeel in doelsaldo wordt dan verkleind van +6 tot +4. Een zege met twee doelpunten verschil volstaat voor Oranje in de afsluitende groepswedstrijd tegen Zweden (2-0, 3-1, 4-2, enz.). 

Interessante bijkomstigheid: Niet elke goal telt

Zweden-Luxemburg begint zaterdag om 18.00 uur, terwijl bij Wit-Rusland tegen Nederland om 20.45 uur wordt afgetrapt. Dit is een voordeel voor Oranje, omdat het vooraf weet hoe zwaar de opdracht in Borisov is. Bovendien weet de ploeg van Advocaat of het moet streven naar een zege op Wit-Rusland met een oneven of met een even verschil.

Voorbeeld: Als Zweden met 1-0 (een oneven verschil) wint van Luxemburg dan komt Nederland met een 0-2 zege (een even verschil) niet dichterbij. Het Zweeds voordeel in doelsaldo gaat dan van +6 naar +5 en dus moet Nederland in de afsluitende groepswedstrijd tegen Zweden nog steeds met drie goals verschil winnen.

Bij een 0-3 zege voor Oranje en een 1-0 zege voor Zweden wordt de opdracht wel eenvoudiger voor de ploeg van Advocaat (met twee goals verschil winnen van Zweden) en bij een 0-5 zege voor Oranje en een 1-0 zege voor Zweden ziet het er nog gunstiger uit (winnen met één goal verschil volstaat dan tegen Zweden).

Dit betekent dat Advocaat vooral in de slotfase tactisch rekening kan houden met het resultaat bij Zweden-Luxemburg. Stel dat Zweden met 3-0 heeft gewonnen van Luxemburg en Oranje leidt kort voor tijd met 0-4 in Wit-Rusland dan heeft de ploeg van Advocaat het voordeel dat het alles op de aanval kan gooien. 

Bij 0-5 winst voor Oranje wordt de opdracht tegen Zweden immers eenvoudiger (winnen met twee doelpunten verschil). Daartegenover staat dat de opdracht tegen Zweden niet zwaarder wordt als Wit-Rusland 1-4 maakt (Oranje moet dan nog steeds met drie doelpunten verschil van Zweden winnen). Jasper Cillessen kan bij een corner in de laatste seconde zelfs mee naar voren gaan.

Het kan ook dat Advocaat in de slotfase de nadruk tactisch juist meer op het voorkomen van goals moet leggen. Stel Zweden heeft met 4-0 gewonnen van Luxemburg en Nederland leidt in de laatste minuut met 0-4 in Wit-Rusland, dan heeft het weinig zin om te jagen op 0-5.

Nederland moet dan namelijk met 0-6 winnen om de opdracht voor de wedstrijd tegen Zweden makkelijker te maken. Een tegengoal heeft wel gevolgen voor Oranje. Bij 1-4 winst voor Oranje gaat Zweedse voordeel in doelsaldo naar +7. Nederland moet Zweden dan met vier goals verschil verslaan.

Live op de hoogte blijven van de duels van Zweden en Oranje? Download de NUsport-app

Bekijk het volledige programma en de standen in de WK-kwalificatie

Lees meer over:
Tip de redactie