Dinsdag is Data Dag bij NUsport. Wekelijks verschijnt in deze rubriek een achtergrondartikel aan de hand van sportstatistieken. Deze keer staan we stil bij een opmerkelijk feit bij het opmaken van de balans van de eredivisiejaargang 2012/2013.

Het thuisvoordeel lijkt aan erosie onderhevig. Wellicht opereerden uitspelende clubs in het voorbije seizoen tactisch slimmer dan voorheen of zat het thuisspelende clubs gewoon niet mee; feit is dat in de 306 eredivisieduels de zege slechts 137 keer ging naar de club die als gastheer fungeerde, een mager percentage van 44,7 procent.

Dat zijn gemiddeld slechts vier 'thuiszeges' per speelronde. In het weekeinde van 23, 24 en 25 november was de dominantie van de uitspelende clubs het grootst: NEC hield als enige club de punten in eigen huis door FC Utrecht met 2-0 te verslaan.

In de afgelopen tien jaar (de periode die is onderzocht), sinds het seizoen 2003/2004, was het winstpercentage van 44,7 voor de thuisspelende clubs niet zo laag. In het seizoen 2011/2012 ging de overwinning nog in 51 procent van de duels naar de thuisclub, in de jaargang daarvoor lag het percentage op 52.

Het één na slechtste jaar voor thuisclubs in deze periode was het seizoen 2004/2005 met een winstpercentage van 45.

Uitsspelende clubs slagen er vooral vaker in om een remise af te dwingen, want het aantal uitzeges is in de loop der jaren niet significant toegenomen. In de afgelopen jaargang eindigden 78 wedstrijden zonder winnaar, het hoogste aantal sinds 1998/1999 (83).

Ajax

Landskampioen Ajax is illustratief voor de verschraling van het thuisvoordeel. In de Amsterdam Arena zette de equipe van coach Frank de Boer slechts elf van de zeventien wedstrijden in winst om, een cijfer een kampioen onwaardig.

Op vreemde bodem presteerde Ajax daarentegen ijzersterk met eveneens elf overwinningen. Veelzeggend is dat de hoofdstedelingen 'uit' evenveel punten pakten als thuis (38).

Drie clubs waren in uitwedstrijden zelfs succesvoller dan in thuisduels: AZ, PEC Zwolle en NEC. Op de ranglijst op basis van uitwedstrijden zijn de Alkmaarders zelfs keurig als zevende gefinisht, één plaats boven PEC Zwolle.

Winstpercentage thuisclub in afgelopen vijf seizoenen (graphic: Joost Geerts):