Woensdag is een belangrijke dag in het MH17-onderzoek. Het Joint Investigation Team (JIT), het internationale onderzoeksteam dat de ramp onderzoekt, heeft nieuwe informatie vrijgegeven. Justitie gaat vier verdachten vervolgen en de rechtszaak zal op 9 maart 2020 beginnen. Eerder op de dag heeft het onderzoekscollectief Bellingcat een rapport gepubliceerd met namen van mogelijke verdachten die betrokken waren bij het neerhalen van het vliegtuig.


  • Bellingcat en JIT doen sinds 2014 onderzoek naar de MH17-ramp, waarbij 298 mensen om het leven kwamen
  • In rapport van Bellingcat worden twaalf verdachten genoemd
  • Het Openbaar Ministerie (OM) gaat vier verdachten vervolgen
  • Rechtszaak begint op 9 maart 2020
  • De persconferentie van het JIT is om 13.00 uur begonnen en is live te volgen op NU.nl
woensdag 19 juni om 14:50
Op de voorpagina van NU.nl hebben wij meerdere berichten over de ontwikkelingen in het MH17-onderzoek. Er is een einde gekomen aan dit liveblog, bedankt voor het volgen.
woensdag 19 juni om 14:29
Het JIT presenteert de bevindingen. (Foto: Pro Shots)
woensdag 19 juni om 14:21
"Het kabinet ziet de vervolgingsbeslissing van het OM als een belangrijke stap in de waarheidsvinding en het vinden van gerechtigheid voor slachtoffers en hun nabestaanden", aldus de minister. "Stap voor stap worden vorderingen gemaakt. Het kabinet heeft grote waardering voor het werk dat reeds is verzet."
woensdag 19 juni om 14:20
Nederland heeft "diplomatieke stappen" tegen Rusland genomen, omdat het land niet meewerkt met het onderzoek naar het neerhalen van vlucht MH17, heeft minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) aan de Tweede Kamer laten weten.

Grapperhaus zegt dat het op verzoek van het OM is gebeurd. Om wat voor stappen het precies gaat, is nog niet bekendgemaakt.
woensdag 19 juni om 14:04
Volgens Westerbeke is het lastig te zeggen hoelang het proces tegen de verdachten zal duren. Dit is natuurlijk afhankelijk van of de mannen en hun advocaten komen opdagen. Maar de zaak zal sowieso het hele jaar in beslag nemen.
woensdag 19 juni om 13:50
Paulissen stelt dat zich telkens nieuwe getuigen melden, die helpen een stukje van de puzzel te leggen. Hij wil niet ingaan of er op dit moment "klokkenluiders" worden beschermd.
woensdag 19 juni om 13:43
Er is nu ruimte voor de media om vragen te stellen aan de sprekers. "Ik ben een realist", zegt Westerbeke. Hij acht de kans niet groot dat de verdachten aanwezig zijn bij het proces. Aan de andere kant stelt hij dat er bij de start van het onderzoek weinig geloof was in het onderzoek. Uiteindelijk is het wel gelukt om tot de vervolging van verdachten te komen.
woensdag 19 juni om 13:42
De luchtafweer waar vanaf juni 2014 om werd gevraagd, werd een maand later daadwerkelijk geleverd. Het JIT wil weten wie besloten heeft dat de bewuste buk-raketinstallatie naar Oost-Oekraïne moest worden verplaatst. Daarnaast wil het JIT weten wie besloten heeft welke bemanning deel moest uitmaken van de bewuste installatie.
woensdag 19 juni om 13:38
Er wordt een telefoongesprek afgespeeld waarin verdachte Girkin aan een assistent van Aksyonov, de Russische bevelhebber in de Krim, vraagt om degelijk luchtverdedigingsmaterieel. Het moet snel komen, omdat Girkin bang is dat ze terrein verliezen. Aksyonov vertelt hem dat de steun al geregeld is.
woensdag 19 juni om 13:33
Het JIT is ook op zoek naar een soldaat, die heeft gechat met iemand die zich Anastasia noemt. Zijn naam is bekend bij het JIT, maar wordt nu niet gedeeld. Het JIT is op zoek naar hem, omdat hij mogelijk informatie kan geven over de 53e brigade, die de buk-raket afvuurde op vlucht MH17. Leden van de 53e bridage zouden kunnen vertellen wie de bemanning was van de buk-raketinstallatie. Het JIT wil met hen in contact komen.
woensdag 19 juni om 13:29
Wilbert Paulissen gaat verder in op de nieuwe getuigenoproep. Met de bekendmaking van de verdachten stopt het onderzoek niet. De getuigenoproep is bedoeld om maximale helderheid te krijgen. Een telefoongesprek tussen een bemanningslid van de buk-raket en Kharchenko wordt afgespeeld. Het JIT wil graag weten wie dat bemanningslid was.
woensdag 19 juni om 13:21
De rechtbank is kortgeleden geïnformeerd over de vervolgingsbeslissing. Het strafproces vindt plaats voor de rechtbank van Den Haag, op het extra beveiligde complex op Schiphol. Op 9 maart 2020 om 10.00 uur begint het proces. Hij benadrukt dat het proces gewoon doorgaat als de verdachten daarbij niet aanwezig zijn. Nabestaanden worden de komende tijd geïnformeerd over wat voor rol zij krijgen tijdens het strafproces.
woensdag 19 juni om 13:19
Het OM verzoekt niet om uitlevering, omdat de Russische en Oekraïense grondwet dat niet toestaat. Wel verzoekt Westerbeke Rusland opnieuw tot medewerking aan het onderzoek. Het JIT zit nog met meerdere vragen waar nog geen antwoord op is gekomen. Het JIT wil bijvoorbeeld weten of verdachte Dubinsky in juli 2014 werkzaam was voor de Russische overheid.
woensdag 19 juni om 13:17
Wilbert Paulissen van het Joint Investigation Team (JIT) geeft een toelichting op de nieuwste bevindingen in het strafrechtelijk onderzoek rond het neerhalen van vlucht MH17. Op de achtergrond worden de vier verdachten getoond. (Foto: ANP)
woensdag 19 juni om 13:17
Westerbeke zegt dat er rekening mee wordt gehouden dat er een militair vliegtuig neergehaald moest worden. "Maar ook als dat het doel was, willen we de verdachten vervolgen." Uiteindelijk is het volgens hem aan de rechter om het oordeel te vellen. De verdachten mogen tijdens het proces hun versie van het verhaal vertellen.
woensdag 19 juni om 13:17
De verdachten worden vervolgd voor: het doen verongelukken van de MH17 en de dood van alle inzittenden. Daarnaast worden ze ook verdacht van moord op de inzittenden van het getroffen vliegtuig.
woensdag 19 juni om 13:16
Westerbeke is weer aan het woord. Niet alle details kunnen verteld worden. Die worden bewaard voor de rechtszaal. De vier verdachten waren in juli 2014 in Oost-Oekraïne. Het OM verdenkt de verdachten ervan dat hun plan en handelen heeft geleid tot het neerschieten van vlucht MH17. Zelf hebben ze niet op de knop gedrukt, maar de verdenking is dat ze de buk-raketinstallatie naar het gebied hebben willen krijgen om een vliegtuig uit de lucht te schieten.
woensdag 19 juni om 13:12
Drie verdachten hebben een verleden als militair van de Russische strijdkrachten en zijn uitgezonden geweest naar het buitenland. Een van hen niet. De combinatie van de vier verdachten heeft ervoor gezorgd dat de buk-raket kon worden afgevuurd, waardoor de MH17 werd neergehaald.
woensdag 19 juni om 13:11
Woensdag worden internationale arrestatiebevelingen uitgestuurd. De vier verdachten worden ook op de internationale en nationale opsporingslijst geplaatst. De namen van de verdachten zijn: Igor Girkin, Sergey Dubinsky, Oleg Pulatov en Leonid Kharchenko. Drie verdachten zijn Russisch en één is Oekraïens (Kharchenko, hij zou nu in Oost-Oekraïne zitten).
woensdag 19 juni om 13:08
Wilbert Paulissen, het voormalige hoofd van de landelijke recherche, komt nu aan het woord. Hij vertelt dat er op verschillende manieren onderzoek is gedaan. Het onderzoeksgebied in Oekraïne is volgens hem nog steeds ontoegankelijk voor het onderzoeksteam. Dat maakt het onderzoek lastig, zegt hij. Meer dan vijftig rechercheurs en 25 medewerkers van het OM doen mee aan het onderzoek. Getuigenoproepen hebben volgens Paulissen geleid tot waardevolle informatie. Hij benadrukt dat de getuigen hun nek uitsteken en mogelijk gevaar lopen. Het JIT neemt dat zeer serieus.
woensdag 19 juni om 13:06
De verdachten zijn verantwoordelijk voor het binnenbrengen van het dodelijke wapen, zegt Westerbeke. Er volgt nu een samenvatting van wat er voor en na het neerhalen van MH17 is gebeurd.
woensdag 19 juni om 13:05
"Recht doen aan slachtoffers van dit misdrijf is altijd onze drijfveer geweest." Westerbeke benadrukt wederom dat de zittingszaal de plek is waar de daders moeten worden berecht. "Ons doel is het achterhalen van de waarheid en het strafrechtelijk vervolgen. Vandaag kan ik u dus vertellen dat die vervolging er daadwerkelijk komt."
woensdag 19 juni om 13:03
Fred Westerbeke, hoofdofficier van justitie, komt aan het woord. Hij bevestigt dat vier verdachten worden vervolgd voor het neerhalen van MH17. Het opsporen van de daders was ingewikkeld, vertelt Westerbeke. Er waren verschillende theorieën over wie de daders waren. Die theorieën waren vaak gebaseerd op onwaarheden. Dat maakte het onderzoek lastig.
woensdag 19 juni om 12:36
De volgende mensen/sprekers zijn aanwezig bij de persconferentie:

  • Mohamad Hanafiah Bin Zakaria (Maleisië)
  • Frédéric Van Leeuw (België)
  • Yuriy Lutsenko (Oekraïne)
  • Peter Crozier (Australië)
  • Fred Westerbeke (Nederland) - hoofdofficier van Justitie
  • Wilbert Paulissen (Nederland) - voormalig hoofd van de landelijke recherche
woensdag 19 juni om 12:31
Mediabelangstelling voorafgaand aan de presentatie van het JIT. De officiële persconferentie begint om 13.00 uur. (Foto: ANP)
woensdag 19 juni om 12:30
De vier mannen die door het OM zullen worden vervolgd, behoren allemaal tot de GRU DNR, die opereerde in de regio waar MH17 werd neergehaald.
woensdag 19 juni om 12:26
Het OM zou dan ook geen uitleveringsverzoek hebben gedaan aan Oekraïne en Rusland, omdat deze landen geen onderdanen uitleveren.
woensdag 19 juni om 12:25
Het JIT is een samenwerkingsverband tussen Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne. Het onderzoeksteam heeft in de afgelopen jaren naar eigen zeggen genoeg bewijs verzameld om de mannen te vervolgen. De vervolging wordt uitgevoerd door het Nederlandse Openbaar Ministerie (OM).

De vervolging zal plaatsvinden voor de rechtbank Den Haag, met als zittingslocatie de extra beveiligde zaal bij Schiphol. Nederland wordt de vervolgende partij, maar door een bilateraal verdrag met Oekraïne "wordt buiten twijfel gesteld dat de vervolging van mogelijke verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 ten behoeve van alle 298 slachtoffers kan plaatsvinden".
woensdag 19 juni om 12:11
De nabestaanden werden vanaf 11.00 uur bijgepraat door het JIT.
Om 13.00 uur begint de officiële persconferentie, die live te volgen is op NU.nl.
woensdag 19 juni om 12:09
De rechtszaak zal op 9 maart 2020 starten.
woensdag 19 juni om 12:09
Volgens RTL Nieuws gaat het om Igor Girkin, Sergey Dubinsky, Oleg Pulatov en Leonid Kharchenko.

  • Girkin is minister van Defensie van de DNR. Hij stond boven de drie groepen separatisten die betrokken zijn bij het neerhalen van de MH17. Volgens Bellingcat moet hij van het vervoer en afvuren van de buk-raket op de hoogte zijn geweest.
  • Dubinsky is de rechterhand van Girkin. Hij zou volgens meerdere onderschepte telefoontjes verantwoordelijk zijn geweest voor het afleveren en wegvoeren van de buk-installatie. Hij was in 2014 hoofd van de separatistische inlichtingendienst de GRU DNR.
  • Pulatov is weer de ondergeschikte van Dubinksy. Hij zou een sleutelrol hebben gespeeld bij het vervoeren van de buk-raket.
  • Kharchenko is tevens ondergeschikte van Dubinsky. Hij zou net als Pulatov betrokken zijn geweest bij het vervoeren van de raket.
woensdag 19 juni om 12:08
Er is nieuws naar buiten gekomen, gebaseerd op informatie van nabestaanden.

Het Openbaar Ministerie (OM) vervolgt vier mensen, drie Oekraïners en een Rus, voor de MH17-ramp. Ze worden verdacht van moord.
woensdag 19 juni om 12:06
Bekijk hier de afbeeldingen met informatie over de twaalf mannen die door Bellingcat zijn geïdentificeerd als verdachten.
woensdag 19 juni om 11:48
woensdag 19 juni om 11:43
Volgens Bellingcat zijn er drie groepen separatisten betrokken bij het neerhalen van de MH17: 

  • De GRU DNR: De inlichtingendienst van de Volksrepubliek Donetsk, onder leiding van Sergey Dubinsky. Zijn ondergeschikten zijn Oleg Pulatov, Leonid Kharchenko, Eduard Gilazov en Oleg Sharpov.
  • De Bezler Groep: Een eenheid die opereerde vanuit Horlivka en onder bevel staat van Igor Bezler. Zijn ondergeschikten zijn Valery Stelmahk, Sergey Povalyaev en Igor Ukrainets.
  • Het Vostok-bataljon onder leiding van Aleksandr Khodakovsky. Zijn ondergeschikte is Aleksandr Semyonov.


De Rus Igor Girkin, minister van Defensie van de DNR, staat boven deze drie groepen.
woensdag 19 juni om 11:32
De mannen die verantwoordelijk zouden zijn geweest voor het vervoeren van de raket naar de locatie van de separatisten zijn Leonid Vladimirovich Kharchenko, Sergey Nikolaevich Dubinsky en Aleksandr Khodakovsky.
woensdag 19 juni om 11:25
De Rus Igor Girkin/Strelkov had een belangrijke rol als minister van Defensie. Hij stond boven de betrokken groeperingen en Bellingcat zegt dat hij van zowel het vervoer als het afvuren van de buk-raket op de hoogte moet zijn geweest.
woensdag 19 juni om 11:20
Sergey Dubinsky: Hoofd van de inlichtingendienst van de separatisten, de GRU DNR.

Uit verschillende onderschepte telefoongesprekken blijkt dat Dubinsky opdracht zou hebben gegeven voor het transport van de buk-raket. Hij zou ook betrokken zijn bij het weghalen van de raket na het neerhalen van de MH17.

Daarnaast zouden zijn ondergeschikten een sleutelrol hebben gespeeld bij de beslissing om de MH17 neer te schieten. Ze waren in de veronderstelling dat het ging om een vijandelijk vliegtuig.

(Foto: Bellingcat)
woensdag 19 juni om 11:20
Valery Stelmakh zou degene zijn die naar Bezler gebeld zou hebben met de melding dat er een vliegtuig koerste richting hun gebied. Hij wordt door Bellingcat gezien als een belangrijke persoon, omdat deze melding volgens de reconstructie er uiteindelijk toe geleid kan hebben dat de MH17 is neergehaald.
woensdag 19 juni om 11:14
Commandant Igor Bezler krijgt op de dag van het neerhalen van de MH17 te horen dat er een 'vogeltje' op het gebied afkomt. Hiermee wordt het vliegtuig bedoeld. Bezler geeft zijn ondergeschikte het bevel de tip door te geven aan hogergeplaatste personen. Korte tijd later werd de MH17 uit de lucht geschoten.
woensdag 19 juni om 11:11
We geven enkele voorbeelden van namen die Bellingcat openbaar heeft gemaakt.
woensdag 19 juni om 11:09
In dit overzicht toont Bellingcat de belangrijkste personen die een rol hebben gespeeld bij het organiseren of faciliteren van het transport van de but-raket. (Afbeelding: Bellingcat)
woensdag 19 juni om 11:07
In totaal worden nu namen van twaalf mannen genoemd, waarvan al enkele bekend waren. Zij zijn volgens het onderzoek van Bellingcat betrokken bij het vervoeren van de raket die de MH17 heeft neergehaald.
woensdag 19 juni om 11:06
Wel zijn vandaag nieuwe namen genoemd van betrokkenen bij het neerhalen van de vlucht.
woensdag 19 juni om 11:05
Bellingcat heeft niet kunnen achterhalen wie het bevel heeft gegeven voor het neerhalen van de MH17. Ook is niet duidelijk wie de buk-raket uiteindelijk heeft afgevuurd.
woensdag 19 juni om 10:43
Bellingcat en het JIT werken niet samen, maar overleggen wel regelmatig over hun onderzoeken. Het rapport van het onderzoekscollectief was al eerder af, maar vaak worden de persconferenties voor het publiceren van de resultaten op dezelfde dag gepland.
woensdag 19 juni om 10:42
De bevindingen van Bellingcat zijn voornamelijk gebaseerd op tapgesprekken van de Oekraïense geheime dienst. Het internationale onderzoekscollectief bracht al vaker informatie naar buiten. Zo maakte Bellingcat eerder al namen van andere verdachten bekend.