Het langverwachte onderzoeksrappport over de vliegramp met MH17 werd dinsdag door de de Onderzoeksraad Voor de Veiligheid (OVV) gepubliceerd. Lees de reacties op dit rapport.

PvdA-Kamerlid Michiel Servaes spreekt van "een aanslag". ''Wat velen al vermoedden, is nu bevestigd. 298 mensen, van wie 196 landgenoten, zijn het slachtoffer geworden van een aanslag. Zij verloren het leven in een oorlog die niet de hunne was."

"Het neerhalen van vlucht MH17 mag niet onbestraft blijven. Dat geldt voor diegenen die de directe verantwoordelijkheid dragen voor het afvuren van de Buk-raket, maar ook voor hen die de politieke context hebben geschapen", aldus Servaes. 

SP-leider Emile Roemer: ''Het lijkt op een aanslag, maar we moeten voorzichtig zijn. Het is moeilijk aan te geven van waar de raket gelanceerd is. Wel duidelijk is dat er internationaal betere afspraken moeten komen over vliegen boven conflictgebieden. Daar was de OVV duidelijk over; dat de Oekraïense regering hier het een en ander te verwijten valt.''

Harry van Bommel van de SP vindt dat het kabinet excuses moet maken aan de nabestaanden van de slachtoffers. "Hierbij past excuus van het ministerie of de politiek verantwoordelijke'', aldus Van Bommel. 

Video: Onderzoeksraad bevestigt aanslag door Buk-raket

Onderzoeksraad bevestigt dat BUK-rakket MH17 neerhaalde
Onderzoeksraad bevestigt dat BUK-rakket MH17 neerhaalde

Conflictgebieden

CDA-fractievoorzitter Sybrand Buma wil dat er verder onderzocht wordt of vliegen boven conflictgebieden veilig is. ''Hoe kunnen we er voor zorgen dat het in de toekomst veiliger is? Hoe zorgen we er voor dat een passagier die opstapt op een vliegtuig, er zeker van kan zijn dat hem maximale veiligheid kan worden geboden boven conflictgebieden? Ik wil er vanuit kunnen gaan dat een passagier veilig is. Dat moet gewaarborgd worden.''

Ook VVD-Kamerlid Han ten Broeke wil meer weten over veiligheid van vliegen boven conflicten. "Oekraïne noch andere betrokken partijen hebben de risico's voldoende ingeschat. De VVD wil van het kabinet weten welke lering het hieruit trekt en welke initiatieven het in internationaal verband gaat nemen om de veiligheid van de internationale burgerluchtvaart te vergroten."

Wilders

Geert Wilders, PVV: ''We weten nu waar het door komt, nu is het zaak om erachter te komen wie het gedaan heeft en in opdracht van wie. Het is ook bizar dat maatschappijen wel kijken naar de veiligheid van het vertrekpunt en het punt van aankomst, maar niet naar die van het gebied waarover ze vliegen.''

D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma: ''Het is ook pijnlijk dat maatschappijen en staten risico's onjuist inschatten. Het kabinet moet stappen zetten om dit nationaal en internationaal beter te regelen. Ik heb goede hoop dat het Openbaar Ministerie lukt om namen en rugnummers van de daders te krijgen, maar of ze die ook voor de rechtbank krijgen is ongewis. De Russische staat is daar niet zo kien op.''

Louis Bontes, Groep Bontes/Van Klaveren: ''De uitkomsten van het onderzoek maken duidelijk dat er collectief gefaald is. Oekraïne is ernstig nalatig geweest door het luchtruim niet te sluiten. Ook hebben luchtvaartmaatschappijen gefaald in het delen van cruciale informatie."

Openbaar Ministerie

Ook het Openbaar Ministerie spreekt van een aanslag. Volgens hoofdofficier van justitie Fred Westerbeke draait het onderzoek om moord. Om dat voor de rechter te kunnen bewijzen, moet opzet worden aangetoond.

Volgens Westerbeke moet het onderzoek daarom zeer uitgebreid en nauwgezet worden uitgevoerd, wat tijd kost. Het duurt daarom nog tot in 2016 voordat het OM conclusies presenteert.

EU

EU-buitenlandchef Federica Mogherini stelt dat met de publicatie van het rapport een einde is gekomen aan alle speculaties. Zij bestempelt het rapport als ''een belangrijke stap'' naar het achterhalen van de waarheid over vlucht MH17.

De EU-buitenlandbaas sprak opnieuw haar ''volledige steun'' uit aan het internationale onderzoek om de daders te identificeren en voor de rechter te brengen. Staten die in de positie zijn om bij te dragen aan het onderzoek en de vervolging van de verantwoordelijken moeten volledig meewerken aan het onderzoek.

NAVO

Het rapport draagt volgens secretaris-generaal Jens Stoltenberg van de NAVO bij aan de antwoorden op vele vragen van de families van slachtoffers. "Degenen die direct en indirect verantwoordelijk zijn voor het neerhalen van MH17 moeten ter verantwoording worden geroepen en zo snel mogelijk berecht", voegde hij eraan toe.

"Het rapport voldoet aan de door de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties vastgestelde doelstellingen en is uitgevoerd in volledige overeenstemming met de regels en procedures van burgerluchtvaartorganisatie ICAO", aldus de NAVO-baas.

Australië

Volgens de Australische regering geeft het rapport "essentiële inzichten" in de oorzaak van de crash van vlucht MH17. In het verongelukte toestel zaten 38 Australiërs.

"Wij en de andere regeringen die partner zijn in het gezamenlijke justitiële onderzoeksteam blijven ons ervoor inzetten dat het recht zal zegevieren", zei minister van Buitenlandse Zaken Julie Bishop. Premier Malcolm Turnbull sprak van een "droevige tijd voor hen die geliefden hebben verloren".

'Ondergeschoven kindje'

Steven Verhagen, voorzitter van de Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers (VNV), concludeert dat de burgerluchtvaart een ondergeschoven kindje is als het gaat om het nemen van veiligheidsmaatregelen vanuit de overheid.

Nederlands geregistreerde vliegtuigen zijn Nederlands grondgebied. Daarvoor is de overheid verantwoordelijk, benadrukt Verhagen. "We begrijpen ook wel dat er niet voldoende budget beschikbaar is om in elk weiland een spion te plaatsen, maar de overheid valt meer verantwoordelijkheid ten deel."

"Zo stellig als de conclusies zijn, zo algemeen zijn de aanbevelingen, waarbij de verantwoordelijkheid voor het vergaren van informatie te veel en te gemakkelijk in de schoenen van de luchtvaartmaatschappijen wordt geschoven", reageert Verhagen. "We vinden dat de overheid een grotere rol moet nemen als het gaat om het verzamelen en delen van informatie die relevant is bij het vliegen over conflictgebieden."

Verhagen vindt dat de gezagvoerder de informatie over veiligheid moet krijgen die nodig is. "We missen nu de aanbeveling dat de overheid een actievere taak zou moeten krijgen bij het vergaren en leveren van informatie."

Alle berichtgeving over MH17 in ons nieuwsdossier