Slechts één van de twee piloten was in de cockpit toen het toestel van Germanwings dinsdag neerstortte in Frankrijk.

Dat bevestigde de Duitse openbaar aanklager donderdag na berichtgeving van de New York Times en persbureau AFP. Die baseerden zich op een bron rond het onderzoek, die dat zou melden op basis van gegevens uit de voice recorder, een van de zwarte dozen.

De Duitsers weten niet of het de gezagvoerder of de copiloot was die niet op zijn plek zat.

De onderzoeker meldt dat aan het begin van de vlucht de communicatie tussen beide piloten nog goed en kalm verloopt. Na een korte tijd verlaat één van de piloten de cockpit. Wanneer hij terugkeert wordt er niet open gedaan.

"De piloot klopt eerst rustig tegen de deur, hier wordt niet op gereageerd", aldus de functionaris. "Daarna hoor je de piloot steeds harder kloppen tegen de deur, maar er komt nooit een antwoord. Je kunt horen dat hij de deur probeert in te trappen", meldt de onderzoeker.

"Het is niet duidelijk waarom de piloot de cockpit verlaat tijdens de vlucht, maar het is wel duidelijk dat tijdens de crash deze piloot niet in de cockpit aanwezig was."

De Airbus A320 van de Duitse vliegmaatschappij Germanwings was dinsdag op weg van Barcelona naar Düsseldorf, toen het in de Franse Alpen neerstortte. Alle 150 inzittenden kwamen daarbij om.

Piloot uitgesloten uit cockpit

De copiloot van het dinsdag neergestorte toestel van Germanwings zat alleen in de cockpit tijdens de crash. Hij heeft de gezagvoerder van de Airbus buitengesloten en moet het toestel moedwillig hebben laten dalen. © AFP
"Het lijkt erop dat hij het toestel moedwillig wilde vernietigen," aldus de Franse openbaar aanklager Brice Robin. "Er is geen indicatie dat het om terrorisme gaat." De Duitse overheid heeft bevestigd dat de co-piloot geen terroristische achtergrond heeft. © AFP
Ze hebben afgelopen nacht de eerste zwarte doos, de cockpit voice recorder, uitgelezen. De laatste 30 minuten van de communicatie tussen de piloten was daarop te achterhalen. Daaruit blijkt dat de piloot de cockpit verliet, vermoedelijk om naar het toilet te gaan. © ANP
Bussen met nabestaanden bij Marignane worden vervoerd richting de rampplek. © ANP
Op de voice recorder is te horen dat de 28-jarige Duitse copiloot tot het laatst toe ademhaalde en dus leefde voorafgaand aan de crash. De piloot sommeert hem meerdere malen de deur te openen, maar er komt geen reactie. Ook heeft de co-piloot niet gereageerd op noodsignalen van de luchtverkeersleiding. © ANP
Volgens de aanklager hadden de passagiers pas op het laatste moment door dat het vliegtuig ging neerstorten. De daling van het vliegtuig duurde 8 minuten. Het vliegtuig heeft met 700 kilometer per uur de bergwand geraakt en de mensen aan boord waren op slag dood. © ANP
De Airbus A320 van de Duitse vliegmaatschappij Germanwings was dinsdag op weg van Barcelona naar Düsseldorf, toen het in de Franse Alpen neerstortte. © ANP
Justitie heeft in Duitsland gevraagd naar de geestelijke toestand van de copiloot en andere achtergronden van de vlieger. Het Openbaar Ministerie in Marseille sluit daarmee nadrukkelijk zelfmoord door de copiloot niet uit. © ANP
Tot nu toe is één van de twee zwarte dozen van het vliegtuig gevonden. Naar de tweede wordt nog gezocht, aldus de aanklager. Verder is inmiddels begonnen met de identificatie van de slachtoffers, waarvan de eersten woensdag zijn geborgen. Donderdag is de berging inmiddels voortgezet. © ANP
Uit opnames van de zwarte doos blijkt dat de piloot de cockpit verliet, "vermoedelijk om zijn behoefte te doen". © ANP
Op de voice recorder is te horen dat de copiloot tot het laatst toe ademhaalde en dus niet voorafgaand aan de crash overleed. © ANP
De vliegmaatschappij Germanwings geeft aan geschokt te zijn door de berichten van de Franse justitie. © ANP
Het Openbaar Ministerie in Marseille sluit daarmee nadrukkelijk zelfmoord door de copiloot niet uit. © ANP
Reddingswerkers hebben woensdag de eerste slachtoffers geborgen. © AFP
Een pagina in de Halterner Zeitung, een Duitse krant, met het overlijdensbericht van de zestien scholieren en hun leraren die overleden bij de vliegramp. © ANP

Vergrendeling

Sinds de terreuraanslagen van 11 september werd het voor Amerikaanse vliegtuigmaatschappijen verplicht een deurvergrendeling in te bouwen om eventuele kapers buiten te houden. Dit is in de jaren daarna bij alle vliegtuigmaatschappijen ingevoerd. "We kunnen er zeker van zijn dat dit toestel hier ook over beschikte", aldus luchtvaartexpert Benno Baksteen tegen NU.nl.

"Als het verhaal klopt dat één van de piloten buiten de cabine was en naar binnen probeerde te komen, dan is het aannemelijker dat die bewust buiten is gehouden. De deur beschikt namelijk over een code waarmee je naar binnen kan komen. Dit kan alleen worden tegengehouden vanuit de cockpit."

Het plotselinge dalen van het vliegtuig is volgens Baksteen ook opvallend. "Als de piloten of een van de piloten onwel is geworden, dan is het vliegtuig zo geprogammeerd dat het doorvliegt. Met de gegevens die nu naar buiten zijn gekomen is een scenario dat het dalen door een handeling van de piloot is gebeurd aannemelijker. Maar dit is allemaal nog wel speculatief, omdat er nog niks is bevestigd."

"Dat er een piloot de cockpit verlaat is niet zo vreemd. Er zit bijvoorbeeld geen wc in de cabine. De reden van vertrek van één van de piloten zal duidelijk worden uit de voicerecorder." 

Video: 'Eén piloot Germanwings tijdens crash buitengesloten uit cockpit'

Niet speculeren

Luchtvaartmaatschappij Lufthansa, de moedermaatschappij van Germanwings, liet weten het bericht niet te kunnen bevestigen. "We hebben op dit moment geen informatie die het verhaal in The New York Times bevestigt", aldus een woordvoerder, die benadrukte niet te willen speculeren over de oorzaak van de crash.

Tegen de Franse krant Le Dauphiné Libéré voegt Germanwings toe: "We stellen alles in het werk om meer informatie te vergaren en doen niet mee aan speculaties. Het onderzoek naar het ongeluk ligt bij de bevoegde autoriteiten."

Zwarte doos

De zoektocht naar de tweede zwarte doos wordt bemoeilijkt door het feit dat alleen het omhulsel is gevonden. Elke zwarte doos zendt een geluidssignaal uit, maar dit syteem bevindt zich aan de buitenkant en is in dit geval dus niet meer van nut.

"Het is nu dus een kwestie van zoeken in de omgeving waar het omhulsel is gevonden. Dat de tweede zwarte doos nog bruikbaar is voor onderzoek acht ik waarschijnlijk", aldus Baksteen.

Nabestaanden

In de Alpen is donderdagochtend ondertussen het bergingswerk weer opgepakt. Woensdag werden de eerste stoffelijke resten geborgen. De bergingswerkzaamheden kunnen nog weken duren.

Het eerste vliegtuig met aan boord nabestaanden van slachtoffers is donderdag aangekomen in Marseille. Het vliegtuig vertrok vanuit Duitsland naar de Franse stad, aldus vliegmaatschappij Lufthansa. 

Ook een tweede vlucht met Duitse nabestaanden van de bemanning vertrekt donderdag naar Frankrijk. Een toestel met Spaanse nabestaanden is ook op weg naar Marseille. Ze kunnen niet naar de rampplek, zeiden Franse autoriteiten. Dat zou veel te gevaarlijk zijn. Wel kunnen ze naar het plaatsje Le Vernet, in de buurt van de rampplek.

Er is ook zeker één Nederlandse vrouw omgekomen. De passagierslijst is nog niet naar buiten gebracht. Germanwings zoekt nog contact met een aantal nabestaanden.

Video: Nabestaanden op weg naar rampplek

Dit is wat we nu weten over de vliegramp in Frankrijk | Dossier vliegramp Germanwings