Hallo Arend Jan,

Leuk dat je onze voorstelling te Leiden hebt bijgewoond. Dat Stedelijk is een goede school. De sfeer was uitstekend.

Je begint wel meteen met het grootste GroenLinksdilemma dat er bestaat. GroenLinks en leger, dat is altijd een moeilijke combi. Sommige GroenLinksers zeggen: "Leger is niet voor niets de vergrotende trap van leeg."

Het zou een wederopbouwmissie worden, de missie naar Uruzgan, had het kabinet ons beloofd. Op grond daarvan stemden wij in. Dat was natuurlijk naïef. Onder het oog van de verschrikkelijke Taliban is niets op te houwen, hoewel de laatste berichten uit Uruzgan toch weer anders zijn. Vervolgens kwamen de berichten over de Amerikaanse geheime vluchten, de niet bewezen, maar wel veronderstelde gevangenenkampen.

Schone oorlogen bestaan niet. De Amerikanen, de kampioenen van vrijheid en democratie, nemen het zelf ook niet zo nauw met de mensenrechten. Sterker nog, ze bestaan niet in Guantanamo Bay. De beelden van Abou Ghraib staan iedereen nog op het netvlies gebrand. Het geklungel van Colin Powell bij de Verenigde Naties met de foto’s van de massavernietigingswapens van Saddam was te treurig voor woorden.

Het gaat er natuurlijk altijd om onder welk mom je een missie voert. Natuurlijk wil ik vrijheid voor alle Afghanen. Maar is die gewaarborgd als wij daarheen gaan? Een jaar geleden ongeveer was er voor het eerst na de Amerikaanse inval een zingende vrouw op de Afghaanse televisie. Het land stond op zijn kop, het was een schande. En het waren lang niet alleen de Taliban die er zo over dachten. We hebben geen garantie dat men zijn vrijheid terugkrijgt, we werken daar samen met de enig overgebleven supermacht van de wereld, die ons geen andere keus laat dan: Wie niet voor ons is, is tegen ons. Dat is geen democratie, dat is chantage.

Als je spijt hebt van je steun aan de missie naar Uruzgan zeg je niet: Ach, ik vind het best als er vingers met gelakte nagels worden afgehakt.

Wij grijpen niet in in Soedan, daar vindt een genocide plaats. Wij zeggen daarmee toch niet: Laat ze maar lekker hun gang gaan.

Wij grijpen niet in in Iran, wij grijpen niet in in Noord-Korea. Gevaarlijke regimes, misschien bedreigend voor de wereldvrede. Er is geen vrijheid van meningsuiting, Bijlo zou er zijn mond moeten houden, evenals Boekestijn, maar met niet ingrijpen keuren wij dat toch niet goed?

Femke Halsema vindt dat de missie ons verkeerd is voorgespiegeld, en daarom heeft ze spijt van haar steun, maar dat is geen pleidooi voor welke schending van mensenrechten dan ook.

Ik heb ooit gevraagd aan een oude man, met wie ik over de Tweede Wereldoorlog sprak: "Maar waarom zat jij niet in het verzet? Wat heb je gedaan?" "Ik werkte," zei hij, "ik stond erbij en ik keek ernaar, en ik haatte de Moffen."

Eigenlijk zou het de GroenLinkse droom zijn. Ons leger, dat alleen nog maar opbouwtaken vervult. Het is en het blijft een duivels dilemma.

Wat vind je touwens van de rol van Europa hierin? Vind jij dat Europa met één mond zou moeten spreken? De situatie is nu erg onduidelijk. De Amerikanen handelen soms buiten de NAVO om, dan volgen sommige bondgenoten en andere weer niet.

Waarom horen we zo weinig over Europa in de campagnes? Wat vindt de VVD dat er moet gebeuren na het "nee" tegen de Europese grondwet?

Groet, tot gauw, Vincent.

PS: Als jij droomde dat je Bush was, zou dat ook een nachtmerrie zijn?

Vincent Bijlo is cabaretier en schrijver. Hij staat op nummer 29 van de kandidatenlijst voor GroenLinks