Een protestactie van Trump-aanhangers in Washington ontaardde woensdagavond in een bestorming van het Capitool. De geweldplegers braken door diverse barricades van de politie en bezetten vleugels van het gebouw. In de Verenigde Staten worden de eerste vraagtekens geplaatst bij de - relatief zeer geringe - politie-inzet.

Volg dit verhaal Ontvang meldingen bij belangrijke ontwikkelingen rondom de bestorming van het Capitool

Er wordt vooral een vergelijking getrokken tussen de gebeurtenissen van woensdag en de Black Lives Matter-protesten van vorig jaar, waarbij de zwaarbewapende oproerpolitie vaak in groten getale aanwezig was en ook fors ingreep, terwijl daar minder aanleiding voor was.

De politie, het Pentagon en het Capitool weigeren vragen van The Washington Post te beantwoorden. Het korps dat het gebouw moet beveiligen omvat normaliter zo'n tweeduizend agenten en werd voor het laatst uitgebreid na de terroristische aanslagen op 11 september 2001, schrijft de krant.

Bronnen laten aan Amerikaanse media weten dat de lokale autoriteiten, met aan het roer burgemeester Muriel Bowser, simpelweg niet voorbereid waren op een protestactie met een dergelijke impact. Voorafgaand werd rekening gehouden met vergelijkbare protesten als in november, toen kleine extreemrechtse en linkse groeperingen met elkaar op de vuist gingen, aldus The Wall Street Journal.

Daarom werden aanvankelijk 'slechts' 350 leden van de Nationale Garde in staat van paraatheid gesteld, terwijl burgemeester Bowser zich later op de avond genoodzaakt zag het volledige regiment in te zetten. Nabijgelegen staten stuurden hun reservisten, terwijl ook FBI-agenten en de Amerikaanse geheime dienst werden ingeschakeld.

Capitool bestormd door Trump-fans: zo ging het mis in Washington
145
Capitool bestormd door Trump-fans: zo ging het mis in Washington

'Capitool-politie is onervaren, geen rekening gehouden met bestorming'

Zij moesten de inmiddels omsingelde Capitool-politie uit de brand helpen. Agenten verschansten zich in zalen met Congresleden en richtten hun wapens op geweldplegers die probeerden binnen te komen.

Een gepensioneerde FBI-directeur stelt in gesprek met de krant dat het korps te onervaren is, doordat dergelijke incidenten bijna nooit voorkomen. "Pas toen Trump-aanhangers in het Capitool stonden, leek de realiteit door te dringen."

Met getrokken pistool werden Trump-aanhangers op afstand gehouden.

Met getrokken pistool werden Trump-aanhangers op afstand gehouden.
Met getrokken pistool werden Trump-aanhangers op afstand gehouden.
Foto: ANP

Politiechef Robert Contee vertelde in de nacht van woensdag op donderdag dat zeker veertien agenten verwondingen hadden opgelopen. Eén van hen verkeert in zeer kritieke toestand, doordat hij de mensenmassa in is getrokken en is belaagd.

Bowser stelt dat de geweldsexplosie het gevolg is van de "provocerende woorden" van president Donald Trump. Deze uitspraak werd herhaald door Trumps opvolger Joe Biden. "De woorden van een president betekenen veel, hoe goed of slecht die president ook is. Ze kunnen inwoners inspireren of hen aanzetten tot acties", aldus de president elect.

Voorafgaand aan de bestorming sprak Trump nog een menigte toe. "We lopen straks naar het Congres toe en gaan onze senatoren aanmoedigen. Wij zullen nooit opgeven", zei Trump. Die kreet werd later door zijn aanhangers achtergelaten op een papier in het kantoor van Nancy Pelosi, de Democratische voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden.

Leden Amerikaans Congres beloven onderzoek naar politie-inzet

Enkele leden van het Amerikaanse Congres hebben zich al zeer kritisch uitgelaten over de politie-inzet van woensdag. Democraat Zoe Lofgren stelt dat de bestorming "serieuze veiligheidsproblemen" aan het licht heeft gebracht. Ze belooft een onafhankelijk onderzoek naar de politie-inzet.

Partijgenoot Val Demings, een voormalige politiechef, vindt dat "op pijnlijke wijze" is aangetoond dat "veiligheidsdiensten niet voorbereid zijn op grote incidenten". Bij het korps was sprake van onderbezetting en er was geen duidelijk plan, oordeelt Demings. Democraat Tim Ryan wil al een stap verder gaan. "Het is duidelijk dat na deze schande wat mensen hun baan verliezen."