De meeste Nederlanders hebben niet goed in de gaten hoe verrot de Amerikaanse politiek is. Door Charles Groenhuijsen.

Ik probeer aan Amerikanen wel eens uit te leggen hoe dat bij ons in Nederland werkt: Een coalitie-regering waarbij partijen met een heel verschillende ideologie toch samenwerken (kijk maar naar PvdA en VVD). Dat gaat soms van 'au' (kijk maar naar gedoe over ziektepremies) maar ons systeem blijft gebaseerd op samenwerking: Geven en nemen.

Dat klinkt superlogisch. En ook niet heel revolutionair. Ga maar na hoe je een bedrijf leidt, of een school of stadhuis. Of nog simpeler een gezin. Allemaal situaties waarbij je strijdige belangen bij elkaar brengt. Waarom? Omdat uiteindelijk de verschillende deelnemers belang hebben bij een oplossing. Je moet vooruit.

Werd het machtigste land ter wereld maar zo geregeerd. Hier gaat het alleen maar hard-tegen-hard. Er is nauwelijks bereidheid om een compromis te sluiten. De verdachtmakingen vliegen heen en weer. Tegenstanders beschuldigen elkaar van de vreselijkste dingen. Dat alles getuigt niet van politieke beschaving. Integendeel.

Dinsdag

Aanstaande dinsdag beslissen de Amerikaanse kiezers wie er uit deze partij politiek kickboxen als winnaar te voorschijn komt.

Dan staat de winnaar jubelend tussen zijn aanhangers. Hij belooft een beter Amerika. En garandeert iedereen een toekomt met meer zekerheid en minder werkloosheid, met hogere welvaart en lagere belastingen.

Woensdag wordt Amerika dan wakker met een kater. De winnaars hebben een kater van het feestje van de afgelopen nacht. De verliezers omdat ze nog niet goed kunnen verkroppen dat ze verloren. En dan begint het politiek moddergooien tussen links en rechts weer van voren af aan.

Obama

De kans lijkt groot dat Barack Obama wint. Als hij Mitt Romney verslaat is dat met een heel smalle marge. In 2008 won Obama met een verschil van ruim zeven procent van John McCain. Zo’n klinkende overwinning is nu ondenkbaar. Zijn krappe overwinning in 2012 versmalt de politieke speelruimte van Barack Obama. Ook omdat hij geen Democratische meerderheid in het Congres (het Amerikaanse parlement) heeft.

De Republikeinen zullen Obama pesten waar ze maar kunnen. Zo gaat dat nu eenmaal in Washington. Hetzelfde beeld krijg je als Romney wint. Dan gaan de Democraten de politieke loopgraven in om president Romney het leven lekker zuur te maken.

Gescholden

Dat wordt allemaal nog eens verergerd door de presidentiële race die we nu bijna achter de rug hebben. Wat is er weer gescholden. Niet sjiek! Dat beide kandidaten in de race zo dicht bij elkaar liggen is spannend.

Zo’n nek-aan-nek race verkleint voor de nieuwe president de kansen op politiek succes. Stel Obama of Romney wint met één of twee procent. Dan zullen de tegenstanders steeds roepen: ‘Kalm aan! Bedenk hoeveel Amerikanen tégen jou stemden.’

Jammer, dat we na zo’n mooie verkiezingsrace nu al weten dat de Washingtonse politiek ook na dinsdag even rot zal blijven als voorheen.