WASHINGTON - Na vier jaar van ‘change’ moet ook president Obama schoorvoetend toegeven dat zijn succesvolle slogan uit 2008 in werkelijkheid weinig verandering teweeg heeft gebracht.

Opnieuw tijd voor 'change' dus, moet hij afgelopen week gedacht hebben tijdens een campagnebijeenkomst in Florida.

Ten overstaan van zijn toehoorders van de universiteit van Miami ging Obama met de billen bloot en riep opnieuw de hulp in van het Amerikaanse volk. "Je kunt Washington van binnenuit niet veranderen. Je kunt het alleen van buitenaf veranderen."

"Ik wil me in mijn tweede termijn veel meer concentreren op de aanhoudende dialoog met het Amerikaanse volk, zodat het druk kan zetten op het Congres om een paar zaken vooruit te krijgen." De bevolking moet helpen om de diepe verdeeldheid en vijandige toon in Washington te slechten.

'No I can't'

Het kamp van de Republikeinse presidentskandidaat Mitt Romney sprong meteen in op de ontboezeming van Obama. De kandidaat van 'Yes we can' is de president geworden van ‘No I can't', schamperde campagnewoordvoerster Andrea Saul dit weekeinde.

"Waarom sturen we überhaupt presidenten naar het Witte Huis? We sturen ze om dingen te veranderen en de rotzooi op te ruimen in Washington en als deze president toegeeft dat hij Washington niet kan veranderen, dan moeten we van president veranderen", deed Romneys running mate Paul Ryan een duit in het zakje.

Van binnenuit

Eerder al opperde de Republikeinse kandidaat zelf dat het tijd werd voor 'change'. "Ik kan Washington veranderen. Ik zal Washington veranderen. We klaren de klus van binnenuit. Republikeinen en Democraten zullen samenkomen."

Democraten stellen dat Obama simpelweg de waarheid heeft verteld. "Om Washington en het Congres in beweging te krijgen moet je het Amerikaanse volk mobiliseren", aldus campagneleider David Axelrod. "Dat heeft hij geleerd van de patstelling rond het schuldenplafond van afgelopen zomer."

Toon veranderen

Andere democraten vielen hem bij maar onderschrijven ook dat 'Mr. Hope and Change' Washington niet veranderd heeft, aldus de politieke website Politico. "De president heeft beloofd de toon in Washington te veranderen. Maar diegenen die hem dat verhinderd hebben, zeggen nu dat hij heeft gefaald. Dat is de wereld op zijn kop", aldus senator Byron Dorgan.

Partijgenoten als oud-gouverneur Ted Strickland zeggen altijd al sceptisch te zijn geweest over de belofte van verandering maar leggen de verantwoordelijkheid in het andere kamp. "Er zitten mensen die het land liever naar de hel laten gaan dan dat ze een deal sluiten," hield Strickland Obama naar eigen zeggen voor in 2010.

Buitenland

Ook het imago van Obama in het buitenland is sleetser geworden. Vergaapte de wereld zich in 2008 bij de verkiezingen nog aan de charismatische nieuwe man, nu kampt hij met teruglopende populariteit in binnen- en buitenland.

Het toppunt van zijn faam en aanzien beleefde hij in 2009 met de Nobelprijs voor Vrede. De onderscheiding leek puur toegekend op de hoop die hij bij mensen opriep.

Zijn enorme populariteit had volgens James Lindsay van de invloedrijke denktank Council on Foreign Relations ook een keerzijde. "Hij heeft het aanzien van de VS in grote delen van de wereld verbeterd maar zijn persoonlijke populariteit en levenswandel waren zowel een zegen als een vloek. Iedereen keek naar hem op en verwachtte dat hij de Amerikaanse buitenlandse politiek zou veranderen en problemen zou oplossen die al decennialang dooretteren, problemen die misschien wel helemaal niet op te lossen zijn."

Moslimwereld

Obama zelf wekte op internationaal vlak hoge verwachtingen die hij uiteindelijk maar ten dele kon waarmaken. In Europa is dat behoorlijk gelukt maar de moslimwereld blijkt een lastiger klant, laten de recente geweldsuitbarsting tegen Amerikaanse ambassades en de felle anti-Obama-retoriek onder meer zien.

Hij overschatte de impact die hij zelf kon maken op de relatie tussen de VS en moslims wereldwijd. "Als ik me tot de moslimwereld wend, begrijpen ze dat ik in een moslimland heb geleefd en dat ik, ondanks dat ik christen ben, hun zienswijze kan begrijpen. Ik ben intiem betrokken bij wat er in deze landen en culturen gebeurt en bij de perspectieven die deze mensen hebben, en dat zijn machtige middelen om je hand naar de wereld uit te kunnen steken", stelde Obama nog in 2007.

Twee jaar later stak hij zijn hand nogmaals uit richting de moslimwereld. In zijn Caïro-speech riep hij op tot een "nieuw begin tussen de Verenigde Staten en moslims over de hele wereld."

Adviseurs van de president geven nu toe dat anti-Amerikanisme nog steeds de boventoon voert in veel moslimlanden. "We hebben een lange geschiedenis in dit deel van de wereld en er zijn veel openstaande zaken. Verbeteringen zullen een tijd in beslag nemen ongeacht wie er president is", aldus buitenlandadviseur Colin Kahl.