Wie dinsdagnacht wint, weten we niet zeker. Zeker is wel dat Barack Obama en John McCain een aantal oude campagnewetten hebben gebroken. Er kunnen veel oude volkswijsheden in de prullenbak. Een onvolledige opsomming.

Campagnes zijn zo duur. Tsja, dat dachten we in 2000 en 2004 ook al. Onzin. Pas in 2008 is het tijdperk van het echt grote geld aangebroken. Als je presidentiële races én (de meer dan 450) Congrescampagnes meerekent, gaat het in totaal om een paar miljard dollar.

Republikeinen hebben altijd meer geld dan Democraten. Voorbij die tijd. In 2004 zamelde Democraat John Kerry al bijna evenveel geld (328 miljoen) in als George Bush (367 miljoen). Dit jaar verslaat Barack Obama (ruim 600 miljoen) tegenstander John McCain (die heeft ook veel minder omdat hij publieke fondsen accepteerde) op knock-out in de jacht op The Almighty Dollar.

Opkomst bij verkiezingen is altijd laag. Ja, dat was zo. Slechts de helft van de kiezers kwam op. Dat kan nu oplopen tot 65 procent. Dat is nog altijd 15 procent minder dan bij Kamerverkiezingen in Nederland. Maar je moet bedenken dat stemmen in veel Amerikaanse staten, waar altijd een Democraat of Republikein wint, wel of niet stemmen voor de einduitslag geen verschil maakt. Jammer, maar waar.

De jeugd is niet geïnteresseerd. Ook onzin dus. In 2004 steeg de opkomst al fors. Record aantal jongeren (18–30 jaar) lieten zich dit jaar als kiezer registreren (dat moet in de VS), deden mee aan de voorverkiezingen en werden actief in een campagne. De verwachting is dat ze dinsdag massaal gaan stemmen.

Een zittende president helpt zijn mogelijke opvolger. Dat is meestal zo. Het prestige van de gaande man straalt af op de komende man. Maar bij Bush/McCain is dat anders door de impopulariteit van Bush. Die helpt McCain overigens wel geweldig: Door volstrekt onzichtbaar te blijven! Pijnlijk!

Christenen stemmen Republikeins. Klopt voor de grote meerderheid van de gelovigen. Maar steeds meer christenen lopen nu over naar de Democraten.

Moddersmijterij in een campagne werkt. Ja, dat was waar tot en met 2004 (vraag maar John Kerry). Dit jaar was het minder erg en de lasterspotjes die er waren (vooral van McCain tegen Obama) hadden weinig effect. Obama-aanhangers laten zich niet snel afschrikken. En het leek van Obama zelf af te glijden.

Amerikanen kiezen geen zwarte president. Dat vooroordeel is nu dus ook weg. Zelfs als Obama zou verliezen is het taboe op een zwarte kandidaat gebroken. Overigens had 12 en 8 jaar geleden Colin Powell ook al hoge ogen kunnen gooien. Maar hij wilde niet. Zijn vrouw was bang dat hij vermoord zou worden.

Swingstates gaan beide kanten op. Niet dus. Volgens de weekeindpeilingen gaan bijna alle twijfelende staten nu naar Obama.

Laat in de race worden de verschillen in de peilingen kleiner. Niet dit jaar. Obama blijft voor liggen en zijn voorsprong op McCain is in een paar dagen gegroeid van ruim vijf naar bijna zeven procent.

Tsja, en dan zijn er nog die eeuwige volkswijsheden over de betrouwbaarheid van opiniepeilingen. Dat is helemaal actueel omdat niemand weet hoeveel kiezers toch naar McCain gaan omdat Obama zwart is. Ik denk niet dat het er heel veel zullen zijn. Maar als 't op voorspellen aankomt past mij enige bescheidenheid…

En we hebben ook al een zekere winnaar. De kiesronde van 2008 heeft onvoorstelbaar veel Amerikanen bij de politiek betrokken. De democratie heeft dus al gewonnen. En vind ik prachtig nieuws.

Prettige wedstrijd!

PS. Nog even het weerbericht voor u opgezocht: 't Wordt bijna overal 'n lekker dagje dinsdag. Goed voor de opkomst en dus gunstig voor Obama.