De auto is voor veel mensen momenteel het prettigste vervoersmiddel om mee op vakantie te gaan. Met welke bijzondere verkeersregels krijg je als automobilist te maken in het buitenland? En wat zijn opvallende verschillen met de Nederlandse regels?

In veel Europese landen gelden bijna jaarlijks strengere milieuregels, waardoor je als argeloze vakantieganger voor verrassingen - lees: bekeuringen - kunt komen te staan. In België hebben Antwerpen, Brussel en Gent eigen milieuzones. Ze worden aangegeven als LEZ (low emission zone) of ZBE (zone de basses émissions). Doel is om vervuilende auto's, met name oude dieselauto's, te weren.

Wie een LEZ inrijdt met een voertuig dat niet toegelaten is, krijgt een forse boete (Antwerpen 150 euro, Brussel en Gent 350 euro). Kijk voor de uitvoerige regelgeving op de site van de ANWB.

Verder mag je op bepaalde autosnelwegen in België maximaal 90 kilometer per uur rijden als er te veel fijnstof in de lucht zit. Het smogalarm is zichtbaar op matrixborden met de tekst 'SMOG 90'.

Wacht niet te lang met je Franse milieuvignet

In Duitsland werken ze al langer met milieuvignetten (Umweltplakette) voor stadscentra in de grote steden: alle voertuigen moeten zo'n sticker hebben. Wie op de Autobahn blijft, heeft het vignet niet nodig. Het milieuvignet is te koop bij onder meer de ANWB en bij Duitse garages en gemeenten.

Er zijn verschillende kleuren, die afhankelijk zijn van de uitstoot van je voertuig. Wie de sticker verkeerd bevestigt of helemaal niet heeft, riskeert een boete van 80 euro. Let op: naast het milieuvignet hanteert een aantal steden, waaronder Berlijn en Hamburg, een verbod voor dieselvoertuigen in bepaalde stadsdelen. Klik hier voor een actueel overzicht voor dieselverboden.

Ook in Frankrijk heb je in een toenemend aantal steden en departementen een milieuvignet nodig. Bestel 'm gauw, want de levertijd is ongeveer tien dagen; bestellen kan via de website certificat-air.gouv.fr (níét bij de ANWB). Het vignet kost overigens slechts 4,51 euro (inclusief verzendkosten). Frankrijk kent twee soorten milieuzones: de lage-emissiezone (ZFE) en tijdelijke milieuzone (ZPA).

Geen sticker? Daarmee riskeer je een rijverbod en een boete van minimaal 68 euro. Ook Zwitserland (kanton Genève) kent milieuzones. Om zo'n zone in te rijden, heb je een sticker (macaron Stick'air) nodig.

Naast het milieuvignet - meestal voor binnensteden - hanteert een aantal landen ook een autovignet/tolvignet voor de (auto)snelwegen in het hele land. Dat geldt voor Oostenrijk, Zwitserland (40 CHF) en Slovenië.

Wie op de Autobahn blijft, heeft het Duitse milieuvignet niet nodig

Wie op de Autobahn blijft, heeft het Duitse milieuvignet niet nodig
Wie op de Autobahn blijft, heeft het Duitse milieuvignet niet nodig
Foto: TÜV Nederland

In steeds meer landen is een reddingsstrook in een file verplicht

Ook in Zwitserland ben je vanaf 1 januari 2021 verplicht in een file een Rettungsgasse (reddingsstrook) in het midden vrij te houden voor de hulpdiensten. Dat betekent: op de linkerbaan zo ver mogelijk links rijden, en op de rechter zo ver mogelijk naar rechts. Doordat vooral buitenlandse automobilisten dit niet weten, komen hulpdiensten geregeld vast te staan. Ook in Duitsland, België en Oostenrijk is het formeren van een reddingsstrook verplicht.

Verder nieuw in Zwitserland sinds 1 januari van dit jaar: ritsen is verplicht als twee rijstroken worden samengevoegd. Op de wegvallende rijstrook móét je doorrijden tot vlak voor versmalling, en pas op het laatste moment invoegen. Op de doorgaande rijstrook ben je verplicht één voertuig de ruimte te geven om in te voegen.

In steeds meer landen ben je verplicht om in een file een reddingsstrook in het midden vrij te houden

In steeds meer landen ben je verplicht om in een file een reddingsstrook in het midden vrij te houden
In steeds meer landen ben je verplicht om in een file een reddingsstrook in het midden vrij te houden
Foto: LosHawlos

Gebruik een telefoon en radarverklikker

Als bestuurder mag je nergens in de ons omringende landen bellen terwijl je rijdt en de telefoon vasthoudt. Wel zijn er verschillen per land. In Duitsland mag je bijvoorbeeld wel handsfree bellen en oortjes/hoofdtelefoon gebruiken, al wordt daar aangeraden om slechts één oortje te gebruiken. Ook het gebruik van de smartphone om te navigeren is toegestaan.

In bijvoorbeeld Frankrijk en Spanje mag je smartphone of tablet zelfs niet in het zicht liggen. Met uitzondering van navigatie in een houder, maar die moet je dan wel vooraf instellen. In Frankrijk wordt het gebruik van navigatieapparatuur afgeraden en is het gebruik van oortjes of een hoofdtelefoon verboden.

Ook wat betreft het meenemen van de radarverklikkers zijn er verschillen, maar in de meeste Europese landen zijn verklikkers verboden. Duitsland, Spanje, Zwitserland en Frankrijk horen bij de strenge landen. Niet alleen het meenemen en gebruik van radarverklikkers is verboden: ook flitspaalinformatie op apparatuur (bijvoorbeeld op je telefoon, laptop of tablet) moet van het apparaat worden verwijderd.

Boetes zijn niet mals: in Frankrijk riskeer je bij het gebruik en bezit van een radarverklikker een boete van maximaal 1.500 euro én het inleveren van je rijbewijs voor maximaal drie jaar. Ook in een ander opzicht zijn Fransen streng: het rijden op banden met te weinig profieldiepte (minimaal 1,6 millimeter) kan een hoge boete of zelfs gevangenisstraf opleveren.

Kruip niet met teenslippers achter het stuur

In sommige landen, waaronder Spanje en Frankrijk, is het verboden om als bestuurder met blote voeten of teenslippers te rijden. In Spanje is het zelfs verboden, op straffe van een boete van 80 euro, om in zwemkledij (of - minder voorkomend in de zomer - een te dikke jas die je bewegingsvrijheid belemmert) achter het stuur te kruipen. Nog meer outfitperikelen: in Portugal en Spanje is het voor bril- en lensdragers verplicht om een reservebril bij je te hebben.

Net als in Nederland is in de meeste landen om ons heen (België, Duitsland, Luxemburg, Frankrijk, Denemarken, Zwitserland, Oostenrijk, Italië) een alcoholpromillage van 0,5 in het bloed toegestaan. De grens voor jonge bestuurders varieert. Een aantal landen is strenger: in bijvoorbeeld Spanje is het alcoholpromillage van 0,25 nog toegestaan en in Noorwegen en Zweden is dat 0,2; Tsjechië en Slowakije hanteren zelfs een nultolerantie.

Kijk voor gedetailleerde verkeersregels en vignetten per land vooral op de site van de ANWB.