Over de hele wereld zagen muzikanten en poppodia hun geplande optredens in rook opgaan door de coronacrisis. Podia zoals Paradiso en het Rietveld Theater zijn livestreams gestart zodat artiesten toch nog hun muziek ten gehore kunnen brengen.

De agenda van Tim Knol was twee maanden geleden goedgevuld met optredens, tot de zanger die halverwege maart allemaal in rook zag opgaan. "De Zwarte Cross, Paaspop, Tuckerville, Oerol: dat viel allemaal weg. Ik begrijp het volkomen, maar het was wel even schrikken", zegt hij.

De Utrechtse zangeres Judy Blank zit in dezelfde situatie. "Ik stond in het voorprogramma van Sam Lewis, een Amerikaanse singer-songwriter. We kwamen in Oostenrijk, Duitsland, Nederland en Spanje, maar hij brak de tour af en ging terug naar Amerika. Ik had nog eigen shows in april, die bijna allemaal uitverkocht waren. Nu ligt alles stil."

Muzikanten missen zo'n 80 procent van hun inkomen

Door het annuleren van evenementen lopen muziekprofessionals zo'n 80 procent van hun inkomen mis. Dat blijkt uit onderzoek door Ipsos in opdracht van belangenbehartigingsorganisaties Buma/Stemra, Sena en de Nederlandse Vereniging van Producenten en Importeurs van beeld- en geluidsdragers (NVPI).

Om muzikanten toch nog te laten optreden en zo tenminste nog iets te verdienen, startten sommige podia en theaters met livestreams. Bijvoorbeeld het Rietveld Theater in Delft. Voor 10 euro kopen bezoekers een kaartje voor een online voorstelling. "Artiesten en freelancers vangen nu de grote klappen op. We willen ervoor zorgen dat zij het redden", zegt Maarten Freriks, voorzitter van Theaternetwerk Delft.

Tim Knol zag de festivalzomer aan zich voorbij gaan. (Foto: Melle Boersma)

Optreden in lege concertzalen

De overschakeling van gewone voorstellingen naar online optredens verliep niet vlekkeloos. Freriks: "Voor de eerste uitzending zou een onbekend duo vanuit huis een optreden geven, maar de technicus kreeg het geluid niet goed. Toen zijn de artiesten halsoverkop naar Delft gereden om het alsnog vanuit de zaal te kunnen doen."

“De ervaring van een liveshow, waarbij je het bier en de zaal ruikt, kun je nooit helemaal benaderen.”
Tim Knol

Ook Knol gaf een optreden voor het virtuele publiek van het Rietveld Theater. "De ervaring van een liveshow, waarbij je het bier en de zaal ruikt, kun je nooit helemaal benaderen", zegt hij. "Maar je kunt er wel wat leuks van maken. Via de chat stelt het publiek vragen en sturen ze foto's van hoe ze vanaf de bank naar het optreden zitten te kijken. Het enige rare is dat je geen applaus krijgt."

Judy Blank trad eerder deze week op vanuit de lege zaal van poptempel Paradiso. "Normaal gesproken is daar altijd reuring, maar nu was het onnatuurlijk stil", zegt ze. "Je krijgt altijd een bepaalde energie van het publiek terug. Dan kan ik bijvoorbeeld op iemands gezicht zien dat mijn liedje iets voor haar betekent. Dat voel je nu dus niet."

Judy Blank moest de tour met Sam Lewis vroegtijdig afbreken. (Foto: Satellite June)

Groter publiek mogelijk via livestream

Een voordeel van de livestreams is dat artiesten en poppodia een nieuw publiek kunnen aanboren. Zo zag het piepkleine Drentse poppodium Nijend24, dat nu kwalitatief hoogwaardige livestreamshows van Nederlandse artiesten uitzendt, plotseling belangstelling uit heel Nederland komen. "We zien aan onze likes op Facebook dat de aandacht enorm stijgt", zegt Raph Bode, voorzitter van Nijend24.

Na 1 juni mogen theaters en concertzalen weer beperkt open, zo lang er niet meer dan dertig mensen binnen zijn. Het Rietveld Theater wil ook dan de livestreams blijven organiseren. Freriks: "We gaan het dan zo regelen dat er 20 man publiek binnen mag komen, en dat de rest een kaartje voor de livestream moet kopen."