Dieren kunnen helpen bij eenzaamheid of stress. Honden bieden bijvoorbeeld een luisterend oor, helpen de stresshormonen te verminderen en de ademhaling te reguleren, vertelt diergeneeskundig gedragsspecialist Valerie Jonckheer van het Evidensia Dierenziekenhuis Nieuwegein.

"Het voordeel van een huisdier is natuurlijk dat het geen oordeel heeft. Ze zeggen niet dat je iets verkeerd hebt gedaan, bieden je ook niet allerlei ongevraagde oplossingen aan: ze luisteren alleen maar."

Vooral honden zijn goed in het lezen en begrijpen van signalen bij mensen, zoals gezichtsuitdrukkingen, stem, geur en lichaamstaal, vervolgt Jonckheer.

“Geen enkel ander gedomesticeerd dier is zo lang zo dichtbij ons geweest. Dieren passen zich aan en ontwikkelen zich in de omgeving van mensen.”
Valerie Jonckheer

Er zijn er dan ook een hoop van in Nederland. Uit onderzoek van huisdierenbrancheorganisatie Dibevo blijkt dat bijna de helft van de Nederlandse huishoudens (49 procent) in 2018 een huisdier had. De meest gehouden huisdieren zijn katten (23,8 procent) en honden (18,4 procent). Het gaat om 2,6 miljoen katten en 1,5 miljoen honden.

Margret van Zuylen met haar hond Romy (Foto: privécollectie)

Jonckheer: "Honden kunnen bijvoorbeeld al het onderscheid maken tussen boze en blije gezichtsuitdrukkingen. Ze zijn zo in tune met ons. Ik zeg soms als grapje tegen mijn man dat de hond mij eigenlijk beter begrijpt dan hij."

“Het zijn professionele troosters. Je hoeft maar verdrietig te worden en je hebt meteen een natte snuit naast je.”
Valerie Jonckheer

Honden worden volgens haar al veel gebruikt tijdens therapieën, bijvoorbeeld als steun voor mensen en om slachtoffers te leren omgaan met trauma’s.

"Er zijn allerlei voorbeelden waarbij honden zijn ingezet om mensen te helpen, bijvoorbeeld na een schietpartij op scholen in de Verenigde Staten. Bij ouderen in verpleeghuizen wordt soms een therapiehond ingezet."

Waarom voelen honden een band met ons?

Jonckheer zegt dat honden een sterke band met mensen opbouwen doordat ze al tienduizenden jaren dicht bij ons staan. "Geen enkel ander gedomesticeerd dier is zo lang zo dicht bij ons geweest. Dieren passen zich aan en ontwikkelen zich in de omgeving van mensen."

“Je bent veel meer thuis en je hond vraagt dan toch om aandacht. Het is net een kind, daar ben je de hele dag mee bezig.”
Margret van Zuylen

Honden kunnen op allerlei manieren troost bieden aan mensen, bijvoorbeeld door fysiek contact, vertelt ze. "De hond legt bijvoorbeeld een speeltje bij je op schoot om je uit te dagen of hij wil naar buiten waardoor je fysieke beweging krijgt. Deze beweging kan helpen om symptomen en angst te verminderen. Het zijn professionele troosters. Je hoeft maar verdrietig te worden en je hebt meteen een natte snuit naast je."

Margret van Zuylen (58) uit Capelle aan den IJssel merkt dat haar hond Romy, een Old English Sheepdog, zorgt dat ze minder "een opgesloten gevoel" heeft tijdens de isolatie. "We gaan nu vaker naar buiten en doen ook een grotere ronde. Frisse lucht is altijd goed en dat maakt je hoofd ook een beetje leeg."

Romy biedt Van Zuylen zeker tijdens de isolatie extra afleiding. "Je bent veel meer thuis en je hond vraagt dan toch om aandacht. Het is net een kind, daar ben je de hele dag mee bezig."

Huisdier vanwege isolatie

Diergeneeskundige Jonckheer waarschuwt mensen om nu niet meteen naar het dierenasiel te gaan om een dier op te halen vanwege het coronavirus. "Een puppy of kitten nemen omdat je kinderen zich nu vervelen, is niet verstandig. Een huisdier is er voor altijd, niet alleen tijdens corona."

Het is volgens Jonckheer wel een goede tijd om een nieuw dier te nemen als er al langer over is nagedacht. "Als je echt een puppy wil, is nu het moment. Je hebt nu veel tijd om bijvoorbeeld de zindelijkheidstraining te doen. Ik zeg altijd: neem geen hond als je niet twee maanden vrij kunt nemen."