Het lentezonnetje schijnt en overal verleiden vogels elkaar om samen een nestje te bouwen. Al deze bedrijvigheid is nu minder goed te zien vanwege het dringende advies thuis te blijven. Wel ziet de Vogelbescherming het aantal kijkers van vogelwebcams groeien. Waarom kijken mensen graag via camera's naar vogels?

Een vrouwtjesbosuil broedt in een nestkast op haar eieren. Haar partner komt aangevlogen, steekt zijn kop door het gat en biedt haar een geroofd kuikentje aan. Het vrouwtje accepteert de prooi, maar gooit het kuiken direct de nestkast uit zodra het mannetje wegvliegt. Als de man even later terugkomt met een dikke muis, slokt ze die wel in één keer op. Dit is met 31.000 views het best bekeken filmpje op webcamproject Beleef de Lente van de Vogelbescherming.

Op camera's van de Vogelbescherming of via Nestkastlive.nl kan het publiek 24 uur per dag volgen wat er allemaal gebeurt in en om een vogelnest. Kijkers kunnen switchen tussen verschillende camera's. Natuurgids Christ Grootzwagers uit Dongen neemt elke dag een kijkje, zowel in de natuur als online. "De meeste mensen weten niet zo gek veel van vogels. Je ziet ze overal vliegen, maar wat er op het nest gebeurt, is onbekend", zegt hij. "Met de webcams gaat er een wereld voor je open."

Een steenuil geniet van de lentezon. (Foto: Vogelbescherming)

Meer kijkers dan vorig jaar

Vorig jaar bezochten ruim 800.000 mensen de website van Beleef de Lente. De webcams voor het nieuwe broedseizoen staan intussen nog geen maand aan en de camera's trekken nu al meer kijkers dan vorig jaar. Dat heeft geen directe link met de coronacrisis, zegt Marieke Dijksman, woordvoerder van de Vogelbescherming. "We zagen de bezoekersaantallen al hoger worden voordat de scholen dichtgingen en mensen vanuit huis moesten werken. Waarschijnlijk hebben we gewoon meer naamsbekendheid gekregen."

“Als de eitjes uitkomen, staat het mannetje direct klaar met een visje.”
Christ Grootzwagers, natuurgids

Grootzwagers houdt van de interactie tussen de vogels. "Hoe gaan man en vrouw met elkaar om? Hoe kiezen ze elkaar? Vooral bij vogels waar we nog weinig van weten, zoals de ijsvogel, is dat interessant. Vorig jaar zag je daar de eitjes uitkomen en stond het mannetje al direct klaar met een visje voor de kuikens. Dat is zo indrukwekkend."

Volgens een Brits onderzoek van de Universiteit van Exeter uit 2017 heeft vogels kijken een positieve invloed op de mentale gezondheid. Mensen die veel vogels konden zien vanuit hun huis of werkplek hadden minder last van depressieve gevoelens, angstgevoelens en stress. Het verschil tussen vogels kijken in het echt en online is nog niet onderzocht.

Vogels kijken als soapserie

De Vogelbescherming ziet dat een redelijk vaste groep kijkers iedere dag terugkeert. "Het is bijna alsof je naar een soap zit te kijken", zegt Dijksman. "Je ziet hoe de vogels elkaar het hof maken en hoe ze een nestje bouwen. Dan wil je weten of er eieren komen. Als er eieren zijn, wil je weten of de jongen het gaan redden. Je gaat heel erg meeleven."

“Mensen willen soms dat er ingegrepen wordt als er een kat op een nest springt. Maar dat is nu eenmaal de natuur.”
Christ Grootzwagers, natuurgids

Dat geldt ook voor moeilijke momenten. De natuurgids ziet dat kijkers soms oproepen om vogels te redden als die het moeilijk hebben. "Soms duikt er een kat op het vogelnest en willen ze dat er ingegrepen wordt. Maar dat is nu eenmaal de natuur. De sterksten overleven."

Dat benadrukt ook Dijksman. "We zijn een natuurbeschermingsorganisatie en laten de natuur zien zoals die is. In ieder vogelnest zijn er jongen die sterven en jongen die het overleven. Een vogelpaar is al succesvol geweest als één jong het redt. Ook de wrede zaken in de natuur dienen een nut."