Het schilderij Zonnebloemen van Vincent van Gogh heeft afgelopen weken een lastige restauratie ondergaan en is vanaf vrijdag weer te zien in het Van Gogh Museum. Het schilderij is te kwetsbaar om uitgeleend te worden. Maar er zijn niet alleen schilderijen van Van Gogh; op deze plekken kun je ook in zijn voetsporen treden.

Van Gogh is een van de bekendste Nederlanders ooit. De schilder werd in 1853 geboren in het Brabantse Zundert en woonde onder meer in Amsterdam, Den Haag, Etten en Nuenen.

Hij zocht het zonnige Frankrijk op, verbleef in een mijnstreek in België en werkte ook in Engeland.

Wat is er te zien op de plaatsen in Nederland waar hij verbleef?

Zundert

Van Gogh groeide op in de pastorie in het centrum van Zundert. Zijn vader, Theodorus van Gogh, was dominee van de Nederlandse Hervormde Kerk. Van Gogh werd er gedoopt en de kerk is nog steeds te bezoeken. Van Gogh had naast drie zusjes en twee broertjes, ook een broertje dat dood werd geboren. Hij ligt op de begraafplaats in Zundert begraven.

De pastorie waar het gezin woonde, bestaat niet meer. Maar op precies dezelfde plek staat nu het Vincent van GoghHuis, een museum. Sinds woensdag is daar het bronzen hoofd van Van Gogh te zien, een beeldhouwwerk van André Schaller.

Amsterdam

Van Gogh, die het heel moeilijk vond om te beslissen wat hij wilde doen met zijn leven, besloot in 1877 theologie te gaan studeren in Amsterdam. Hij moest zich daarop voorbereiden met lessen van onder anderen classicus Maurits Benjamin Mendes da Costa. Maar Van Gogh kon zijn aandacht niet volledig richten op zijn studie en stopte in 1878.

In deze tijd wandelde Van Gogh veel door de stad en bezocht hij vele kerken en de Bloemenmarkt. Hij kwam daarna nog een paar keer naar Amsterdam en bezocht het Rijksmuseum.

Etten (Etten-Leur)

De ouders van Van Gogh waren inmiddels naar Etten verhuisd, omdat zijn vader was overgeplaatst naar de kerk van dat dorp. Hun zoon streek er in 1881 neer en zijn besluit om schilder te worden, kreeg steeds meer vorm. Hij richtte zijn eerste atelier in bij de pastorie die achter de kerk stond. Hij werd in deze periode ook hartstochtelijk verliefd op zijn nicht Kee Vos.

Al deze verhalen worden verteld in de Van Gogh Kerk (de originele kerk waar Theodorus van Gogh preekte), een interactief informatiecentrum waar ook een virtualrealitytour is.

Nuenen

Na Etten werd Nuenen de nieuwe woonplaats van Van Goghs ouders. De schilder woonde er zelf twee jaar, tot hij naar Antwerpen trok. Hij was er altijd buiten te vinden om te werken of te schilderen. Hij bezocht veel boeren en wevers en schilderde De Aardappeleters.

De pastorie is nog te zien, maar niet te bezoeken. Andere bekende plekken die hij schilderde, zoals de kerk en de oude kerktoren, zijn nog wel te zien. In het dorp is ook het Vincentre te vinden, een museum dat gaat over zijn leven in Nuenen. Daarnaast kun je de Nune Ville bezoeken, het huis waar een geliefde van de schilder woonde: Margot Bergemann. Ook zit er een kunstsalon in het pand en een oude dienstbodekamer.

Bij dit dorp is een bijzonder deel van de Van Gogh Fietsroute te vinden: een oplichtend fietspad van 600 meter lang, ontworpen door kunstenaar Daan Roosegaarde. Hij werd geïnspireerd door het schilderij De Sterrennacht.

Den Haag

Van Gogh woonde in totaal zes jaar van zijn leven in Den Haag. Eerst werkte hij er in 1869 bij kunsthandel Goupil & Cie. In 1881 kwam hij terug om in de leer te gaan bij schilder Anton Mauve en ging hij samenwonen met een prostituee. Hij kreeg van zijn oom Cornelis van Gogh zijn eerste betaalde opdracht. Voor hem maakte hij stadsgezichten en werkte hij in Scheveningen.

In het Jan Van Goyenhuis is een Vincent van Gogh Experience te bezoeken. Vanaf hier zijn wandeltochten en fietstochten door Den Haag te ondernemen.

Vincent van Gogh heeft ook kort in Drenthe, drie maanden in Dordrecht, anderhalf jaar in Tilburg en twee jaar in Zevenbergen gewoond. Deze plaatsen zijn nu buiten beschouwing gelaten.