De Nederlandse bioscopen, filmzalen en theaters staan deze maand in het teken van de 31e editie van het International Documentary Filmfestival Amsterdam (IDFA).

De documentaires kunnen over van alles gaan: een Mexicaanse showworstelaar in de nadagen van zijn carrière, de diepe band van hulphonden met hun baasjes of een man die zijn hele leven in de gevangenis doorbrengt. NU.nl maakt een selectie van in het oog springende films.

Buddy – Heddy Honigmann

Filmmaakster Heddy Honigmann schetst een ontroerend portret van zes hulphonden en hun baasjes. Een hoogbejaarde blinde vrouw denkt terug aan alle honden die haar sinds haar 21e eeuw door het leven hebben geloodst.  Een man met PTSS is minder angstig omdat hij weet dat zijn hond hem bijstaat.

Buddy laat zien hoe knap geleidehonden getraind worden: met hun neus dienen ze injecties toe, ze kleden hun baasjes aan en rollen ze om in bed. Daaronder zit een diepere laag: deze mensen geven zich volledig over aan de zorg van hun hond. Ze bouwen een ingrijpende band tussen mens en dier op. "Maar het blijft wel een hond. En ik blijf een mens", zegt een slechtziende man.

Trailer Buddy
126
Trailer Buddy

Anniversary of the Revolution – Dziga Vertov

Deze film verscheen in 1918 en wordt door IDFA genoemd als de eerste documentaire ooit gemaakt. De film is jaren zoek geweest: slechts twaalf minuten waren bewaard gebleven. Totdat de Russische onderzoeker Nikolai Izvolov op de originele lijst met scènes uit de film en het ruwe beeldmateriaal stuitte. Stukje bij beetje maakte hij de film weer compleet. Anniversary of the Revolution gaat over de Russische Revolutie, en vooral de opwinding die daarmee gepaard ging. Het is een momentopname van gewone mensen die verrukt waren met de hervormingen, maar die nog niet wisten wat voor ellende de revolutie later met zich mee zou brengen.

Trailer Anniversary of the Revolution
88
Trailer Anniversary of the Revolution

Awavena – Lynette Wallworth

"Awavena is een waargebeurd verhaal met de kracht van een mythe", zegt filmmaakster Lynette Wallworth. Diep in het regenwoud van de Amazone leeft het Yawanawá-volk. Hushahu is hun eerste vrouwelijke sjamaan, een voor deze stam ongekende vernieuwing. Door middel van een hallucinerend drankje reizen de Yawanawá in hun geest af naar een droomwereld. Wallworth wekt hun visioenen tot leven in een compleet immersieve virtual reality-film die zich overal om je heen afspeelt. Met fluorescerende kleuren, puntenwolken en versterkte geluiden schildert ze een psychedelisch nachtelijk regenwoud. Wallworth specialiseerde zich in virtualrealitytechnieken tijdens haar vorige filmproject Collisions (2016), waarvoor ze een Emmy won.

Awavena
66
Awavena

René - Helena Trestíková

René leidt een uitzichtloos grijs bestaan achter de tralies van een Tsjechische gevangenis. Helena Trestíková  volgt hem vanaf 1989, wanneer René als tiener in jeugddetentie zit. Veel beter wordt zijn leven vanaf dat moment niet meer. Belangrijke historische momenten zoals het uit elkaar vallen van de Sovjet Unie, de aanslagen van 11 september en de toetreding van Tsjechië tot de EU volgt hij vanuit zijn cel op een klein televisiescherm. De filmopnames met Trestíková is een van zijn weinige lijntjes met de buitenwereld, en ook die staat onder spanning als hij de filmmaakster besteelt.

Aleppo: The Silence of War - Amir Osanlou

Nu het Syrische Aleppo weer in handen is van de regering, wordt er voorlopig niet meer gevochten. Er gebeurt zelfs helemaal niets meer in grote delen van de verwoeste stad. Alleen de kapotte gebouwen herinneren hier nog aan menselijke aanwezigheid. Aleppo: The Silence of War is een indrukwekkend portret van een spookstad. Er zit geen muziek in de film, alleen achtergrondgeluid: een suizende wind, af en toe een vogel. Osanlou gebruikte statische shots en stilte om de gevolgen van de oorlog zo indrukwekkend mogelijk vast te leggen.

Trailer Aleppo Silence of War
56
Trailer Aleppo Silence of War

Cassandro, the Exotico! – Marie Losier

Cassandro is een openlijk homoseksuele Mexicaanse showworstelaar die al de decennialang de ring betreedt, uitgedost in de meest extravagante glitterkostuums. Het lichaam van de inmiddels 48-jarige Cassandro begint er de brui aan te geven: jaren van worstelen, talloze botbreuken, hersenschuddingen en drank- en drugsgebruik hebben zijn lichaam uitgeput. In dit portret toont Marie Losier de glitter en glamour van het showworstelen, gecombineerd met röntgenfoto’s van gebroken ledematen. Ze bespreekt met Cassandro wat hij na zijn pensioen gaat doen. Wie is hij zonder het showworstelen?

Cassandro, the Exotico!
96
Cassandro, the Exotico!

Alone Together – Guus Voorham

Wat gebeurt er als intimiteit een product wordt? Met deze vraag onderzocht Guus Voorham de ‘girlfriend roleplay’ subcultuur op YouTube. Vrouwen leggen een camera in bed, dimmen de lichten, vleien hun hoofd op een kussen en fluisteren lieve woordjes in de camera alsof ze het tegen een geliefde hebben. "Niemand kan jou vervangen, jij bent uniek", vertellen ze jou en miljoenen andere subscribers. Verbinden sociale media ons meer met elkaar of worden we er alleen eenzamer van?

Het IDFA vindt van 14 november tot en met 25 november plaats in filmhuizen en bioscopen in Amsterdam en andere steden. Het volledige programma en meer informatie vind je op de website.