Een bom in een bustier, goed voor een recordaantal kliks op internet: zangeres Billie Eilish (19) toont haar lichaam als nooit tevoren, en het is opvallend dat ze dat in Vogue doet. Wat je vroeger zag in mannenbladen als Maxim of Esquire - mooie vrouwen in verleidelijke poses - zie je tegenwoordig in modemagazines. Wat is hierachter de filosofie?

Dit artikel is afkomstig uit HLN. Elke dag verschijnt een selectie van de beste artikelen uit de kranten op NU.nl. Daar lees je hier meer over.

Zelfs het zotte internet kon amper volgen: toen zangeres Billie Eilish de beelden uit Vogue op haar Instagram plaatste, werd binnen de zes minuten één miljoen likes gehaald. Een nieuw record.

Het ís ook wel even opkijken, bij de foto's. De wereldster die zich doorgaans hult in XXL-shirts en jongensachtige kniebroeken staat opeens in een bustier en jarretels, met vrouwelijke vormen om 'hallo kroket' tegen te zeggen.

'Powerful'

De commentaren op Instagram zijn bijna unaniem lovend: veel hartjes, massa's vlammetjes en complimenten genre "You look so powerful".

Dat is ook wat de zangeres wilde. De foto's horen bij de lancering van een nieuwe single die Your Power heet, waarmee de Bad Guy-zangeres naar eigen zeggen wil afrekenen met misbruik en controle: "Het is een open brief aan mensen die van je willen profiteren, vooral mannen."

Vogue zegt het zo: "She has taken back the power." Door op deze manier te poseren voor Vogue, zet Eilish alleszins de typische mannenbladen een hak.

Immers, dit soort foto's zag je vroeger vooral op covers van GQ, Esquire, FHM, Maxim, en als het echt bloot mocht zijn, Playboy. Maar sinds de #metoo-beweging zitten deze bladen in delicaat vaarwater, de New York Times noemde het in 2019 een 'identiteitscrisis': bladen als Esquire kregen plots dezelfde kritiek als missverkiezingen, namelijk dat ze vleeskeuringen organiseren en vrouwen vooral afbeelden zoals mannen hen willen zien.

Niet meer voor de seksistische kar

Wereldsterren werden weigerachtig om nog op de cover te staan, hetzij uit eigen overtuiging, hetzij uit angst door andere vrouwen bekeken te worden als een leeghoofd dat zich voor een seksistische kar laat spannen. Zodoende pasten de mannenbladen zich aan: bikinispecials werden schaarser en het blad GQ zet nu vooral appetijtelijke venten op de cover.

Maar hoe gaat dat? De wereld hangt van het opportunisme aaneen, en bij damesbladen als Vogue en Elle zagen ze het gat in de markt. Vogue is een magazine waar fotomodellen vroeger de nieuwste winterjas of de trends voor de zomer toonden. Maar recent rezen er twee problemen. Ten eerste, vrouwen van vandaag laten zich niet zomaar door een blad dicteren 'wat mode is', maar baseren hun keuze op sociale media en wat ze zien op straat.

Ten tweede, sinds de pandemie is het minder belangrijk dan vroeger om volgens de laatste mode gekleed te zijn. Tja, waar moet je dan nog mee uitpakken op de cover?

De sexy kaart

Vogue lijkt nu de sexy kaart te trekken: Billie Eilish draagt weliswaar de nieuwste collectie van Burberry en Thierry Mugler in haar shoot, maar mode is bijzaak, het gaat om de wow-factor. Hetzelfde geldt voor de 56-jarige Paulina Porizkova, die in een doorzichtige bodysuit op de Tsjechische editie staat.

Het 56-jarige voormalig topmodel Paulina Porizkova in een doorzichtige body op de cover van de Tsjechische Vogue.

Het 56-jarige voormalig topmodel Paulina Porizkova in een doorzichtige body op de cover van de Tsjechische Vogue.
Het 56-jarige voormalig topmodel Paulina Porizkova in een doorzichtige body op de cover van de Tsjechische Vogue.
Foto: Vogue

Afgelopen januari stond dan weer model Paloma Elsesser in een natte, transparante jurk op het voorblad van Vogue en Dua Lipa toonde in februari flink wat decolleté. Het andere bekende damesblad Elle blijft intussen niet achter. Deze maand zie je daar de 63-jarige Sharon Stone in ondergoed op de cover: in meer dan één opzicht opvallend, want een vrouw die door de menopauze is gegaan, kreeg vroeger in Elle een degelijke, beige regenjas aangemeten, en een pantalon met een elastiek.

Sharon Stone op de cover van Elle.

Sharon Stone op de cover van Elle.
Sharon Stone op de cover van Elle.
Foto: -

Veel verleidelijke foto's dus, zij het niet helemaal zoals de mannenbladen dat ooit deden. Vogue en Elle tonen géén foto's waarin dames hun mond lichtjes geopend houden of waar het bovenste knoopje van een piepklein shortje 'per abuis' open staat. Wat je ziet, zijn pikante outfits waarin de dames eerder dominant of minstens zelfzeker ogen, minder vragend en behaagziek.

Bovendien gebeuren de fotoshoots niet zozeer volgens de wensen van de fotograaf die een paar niemandalletjes overhandigt, maar volgens de orders van mevrouw.

Geen blote buik

"Ik dank de Britse Vogue om mijn visie te respecteren", vermeldt ook Billie Eilish, die zelf met het idee kwam om zich als een pin-up in korsetten te hullen, vooral dan omdat ze een hekel heeft aan haar (blote) buik.

Ook werken de magazines desgewenst met vrouwelijke fotografen samen, zoals Annie Leibovitz, wat de dames soms meer op het gemak doet voelen.

Het nieuwe sexy is dus anders dan het oude sexy. Tegelijk rijst de vraag of je zoiets wel via regels kan 'sturen', los van de biologische realiteit. Mag je, bij het bekijken van de foto's van Billie Eilish, nog proberen inschatten wat haar behamaat zou zijn of de kleding als opwindend ervaren? Of moet je meteen iets beginnen roepen als: "Wat zie jij er stérk uit"? Bij de foto's heeft Vogue een quote van Eilish gezet die het midden houdt: "It's all about what makes you feel good." Vrij vertaald: als het maar goed voelt.