Den Haag maakt zich op voor de NAVO-top. Dat wordt de grootste Nederlandse veiligheidsoperatie in de recente geschiedenis. De nucleaire top in 2014 in Den Haag vormt de blauwdruk, maar verbleekt bij wat nu uit de kast wordt getrokken.

De Nuclear Security Summit (NSS) vond in 2014 op dezelfde plek in Den Haag plaats als de NAVO-top in juni. De NSS staat nu nog in de boeken als de grootste veiligheidsoperatie in Nederland in de recente geschiedenis. Maar niet lang meer.

De NSS werd bezocht door 58 wereldleiders en werd beveiligd door dertienduizend politieagenten, vierduizend militairen, vierduizend Marechaussees en veel defensiematerieel.

Voor de aankomende NAVO-top in Den Haag worden meer dan honderd regeringsleiders en ministers verwacht. Daarnaast wordt de top bezocht door duizenden delegatieleden en journalisten. Daarvoor wordt opnieuw de grootste veiligheidsoperatie in de recente geschiedenis van ons land opgezet. Daarmee veranderen Den Haag en omgeving in een vesting.

De cijfers liegen er niet om. Rondom de NAVO-top zet de politie 27.000 agenten in. Defensie levert ondersteuning met vijfduizend militairen en bij de Koninklijke Marchaussee worden negenduizend extra diensten gedraaid. Daarnaast zet de landmacht, luchtmacht en marine veel defensiematerieel in.

Voorbereid op dreigingen die er in 2014 nog niet waren

Er worden ook voorbereidingen getroffen voor dreigingen die er in 2014 nog niet waren. Denk aan de inzet van antidronesystemen in en rond Den Haag, maar ook teams die ons land en de NAVO-top moeten beschermen tegen cyberaanvallen of desinformatiecampagnes.

Veiligheidsdiensten staan ook op scherp omdat cyberaanvallen en sabotage op de loer liggen. Meer daarover lees je in het onderstaande artikel. De Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid (NCTV) laat zich niet uit over welke maatregelen worden genomen om de cyberveiligheid te waarborgen. Desondanks waarschuwt de NCTV ondubbelzinnig dat burgers en media te maken kunnen krijgen met desinformatie. Dat gebeurde eerder ook rondom de NAVO-toppen in Litouwen en de Verenigde Staten.

Zie ook |NAVO-top zet veiligheidsdiensten op scherp: sabotage en hacks liggen op de loer

Militair materieel in de stad

"Inwoners van Den Haag en omstreken kunnen in de periode rond de top ook militaire installaties tegenkomen", bevestigt een woordvoerder van de organisatie achter de NAVO-top aan NU.nl.

Defensie doet geen uitspraken over welk materieel op welke plek ingezet gaat worden. "Ze willen mensen met kwade ideeën niet wijzer maken dan ze zijn", legt de woordvoerder van de NAVO-toporganisatie uit. Maar een algemeen beeld van de veiligheidsmaatregelen is er wel.

In de periode van de NAVO-top wordt het luchtruim in een straal van 16 kilometer rondom Den Haag volledig afgesloten. Het luchtruim boven de Hofstad wordt bewaakt met luchtverdedigingssystemen op zowel land als zee en met F-35-straaljagers. Mocht de situatie daarom vragen, dan mogen alleen politie- en traumahelikopters het afgesloten luchtruim betreden.

Afsluiting van deel van Noordzee

Maar daar blijft het niet bij. Voor de veiligheid wordt ook een deel van de Noordzee voor de Haagse kust afgesloten. Samen met NAVO-partners zet de marine meerdere marineschepen in voor het "bewaken en beveiligen op- en vanuit zee" en toezicht op de afsluiting van een deel van de Noordzee voor de Haagse kust.

Vaartuigen mogen het afgesloten stuk Noordzee alleen met een legitieme reden betreden. Het gaat dan bijvoorbeeld om vissersboten uit de haven van Scheveningen.

Zoals je op de kaart hieronder kunt zien, worden daarnaast diverse snelwegen en lokale wegen tijdelijk of permanent afgesloten voor verkeer tijdens de NAVO-top. Via de afgesloten routes worden regeringsleiders bijvoorbeeld van en naar luchthaven Schiphol, hotels of het paleis van koning Willem-Alexander getransporteerd.

Voorbereid op komst van president Trump

Tot slot wordt ook het World Forum in Den Haag voorbereid op de NAVO-top. Dat is de locatie waar de top plaatsvindt. "Experts onderzoeken het gebouw en omgeving nu al minutieus op de eventuele aanwezigheid van bijvoorbeeld spionageapparatuur of explosieven", vertelt de woordvoerder van de NAVO-toporganisatie.

Met deze enorme veiligheidsoperatie is Nederland ook voorbereid op de eventuele komst van de Amerikaanse president Donald Trump. Hij heeft nog niet officieel bevestigd aanwezig te zijn op de NAVO-top, maar de organisatie van de top gaat ervan uit dat hij op 24 en 25 juni in Den Haag is.

Tim Wijkman-van Aalst is binnenlandverslaggever