Er worden dagelijks zo veel positieve testen afgenomen dat de computersystemen van het RIVM en de GGD het niet meer kunnen bijbenen. In de afgelopen twaalf dagen konden 122.000 meldingen niet worden verwerkt. Dat riep bij gebruikers van ons discussieplatform NUjij vragen op: hoe kan dat? En hoe weten autoriteiten dat het om 122.000 positieve testen gaat?

Een woordvoerder van de GGD geeft desgevraagd tekst en uitleg. De eenvoudigste uitleg is volgens hem dat GGD-medewerkers de informatie over positieve testen op punt A invullen. Vanuit punt A wordt de informatie verstuurd naar punt B, dat het vervolgens doorstuurt naar punt C, oftewel het RIVM.

Het probleem zit hem niet in punt A, vertelt de woordvoerder. De GGD-medewerkers kunnen de duizenden testen namelijk 'gewoon' invoeren. Het duurt echter enige tijd voordat punt B, het systeem HPZone, de informatie verwerkt. Daardoor kan het RIVM er pas later bij. "Simpel gezegd is het aanbod groter dan het systeem binnen afzienbare tijd kan verwerken."

Omdat GGD-medewerkers wél de kans hebben gekregen om alle positieve testen 'in de wacht te zetten', weten de autoriteiten dat nog op zo'n 122.000 positieve testen wordt gerekend.

Het is nu aan de autoriteiten om een oplossing te vinden voor een snellere informatieverwerker. "Er wordt hard gewerkt aan een oplossing om deze achterstand in te lopen en te verhelpen", schreef het RIVM daar zaterdagmiddag over.

Niet de eerste keer dat software GGD hapert

Overigens is het niet de eerste keer dat een in Nederland gebruikt computersysteem niet opgewassen blijkt tegen de coronapandemie. Zo werd in december 2020 al duidelijk dat HPZone, waarmee de GGD's ook gegevens rond het bron- en contactonderzoek verwerken, niet geschikt is als centraal systeem.

Begin 2021 werd al besloten om het programma te vervangen. Die stap is nog steeds niet afgerond, zo schreef minister van Volksgezondheid Ernst Kuipers in een recente Kamerbrief. Het programma dat HPZone opvolgt, GGD Contact, zou inmiddels wel 'gereed' zijn. Eind januari zouden alle landelijke partners het in gebruik kunnen nemen.

Door de grote hoeveelheid besmettingen is het steeds moeilijker voor de GGD's om bron- en contactonderzoek uit te voeren. Dat maakt bij de huidige virusverspreiding niet uit, zo legde RIVM-epidemioloog Susan van den Hof eerder al uit aan NU.nl. "Het beeld is alleen minder gedetailleerd dan voorheen. Maar de vraag is hoe relevant dat nu is. Details zijn vooral belangrijk in een situatie waarin het virus niet overal is. Dan kan je lokaal maatregelen nemen."