De Universiteit Leiden heeft honderden camera's tijdelijk uitgeschakeld. Daarmee kon worden bijgehouden hoeveel mensen er in onderwijsruimtes waren. De beslissing werd donderdag genomen omdat er bij studenten onrust was ontstaan over de waarborging van hun privacy.

In een brief van de Universiteitsraad werd donderdag bij het College van Bestuur om aandacht gevraagd voor de bezorgdheid onder studenten en medewerkers. Zonder hun medeweten waren er bij ingangen van universitaire gebouwen en collegezalen camera's opgehangen. Die zijn bedoeld om personen te tellen, maar kunnen veel meer, schreef het Leids Universitair Weekblad Mare enkele weken terug.

De 371 personentellers werden tijdens de coronapandemie aangeschaft en opgehangen om de veiligheid van mensen in de gebouwen te waarborgen, zegt de universiteit. "De scanners tellen de hoeveelheid mensen in een ruimte. Dat is vanwege de huidige, beperkende coronamaatregelen van belang voor de gezondheid en veiligheid van de aanwezigen."

De universiteit zegt van de camera's alleen de sensor te gebruiken die geen beeld vastlegt, maar wel mensen kan tellen op basis van geregistreerde beweging. Toch hebben de camera's meer functies, blijkt uit onderzoek van Mare. Zo kunnen ze gebruikt worden om gedrag te analyseren en mensen te volgen.

Beveiliging van de camera's was niet waterdicht

In de praktijk bleek ook dat de beveiliging van de camera's niet op orde was, waardoor informatie via Google was op te vragen. Daarnaast was er minstens één camera verkeerd afgesteld, waardoor gebruikers live videobeeld konden bekijken.

Vanwege de ontstane onrust zijn de camera's voorlopig uitgeschakeld. De universiteit zegt dat dit ruimte geeft om grondiger onderzoek te doen naar het systeem met behulp van een derde partij. "Daarnaast willen we zo snel mogelijk verder in gesprek gaan met studenten en medewerkers die zorgen hebben", zegt voorzitter van het College van Bestuur Annetje Ottow.

Er is inmiddels ook bij andere universiteiten en hogescholen bezorgdheid ontstaan over het gebruik van dit soort camera's. Zo stopte de Universiteit Utrecht naar aanleiding van de situatie in Leiden met een test waarbij camera's werden gebruikt om personen te tellen. Eerder maakten een student en een docent van hogeschool Windesheim in Zwolle een slimme camera onklaar, omdat ze het gevoel hadden te worden gefilmd.