De druk op Facebook wordt vanuit de media de afgelopen weken flink opgevoerd. Amerikaanse nieuwssites kregen toegang tot The Facebook Files: duizenden interne documenten van het bedrijf, die zwaktes in het beleid aantonen. In dit overzichtsartikel verzamelen we de belangrijkste bevindingen en ontwikkelingen.

13 september 2021: The Wall Street Journal heeft toegang tot documenten van Facebook die nooit naar buiten zijn gekomen. Het eerste bericht van een serie, die later The Facebook Files zou gaan heten, gaat over mensen die zich op Facebook meer vrijheden kunnen permitteren dan anderen. Voor hen gelden sommige regels niet.

14 september 2021: Onderzoek van Facebook zelf wees uit dat Instagram slecht is voor het zelfbeeld van tieners. Toch greep het bedrijf nooit in.

15 september 2021: Facebook heeft in 2018 het algoritme voor het nieuwsoverzicht aangepast om "betekenisvolle sociale interacties" tussen vrienden familie aan te moedigen. In de praktijk zorgde het juist voor meer verdeeldheid onder gebruikers.

21 september 2021: De toezichtraad van Facebook kondigt een onderzoek aan naar situaties waarin bekende mensen werden vrijgesteld van de regels op Facebook.

3 oktober 2021: Frances Haugen stapt naar voren als degene die de Facebook-documenten heeft uitgelekt. Ze is oud-medewerker van het bedrijf en zegt als klokkenluider te hebben opgetreden om Facebook te helpen.

Frances Haugen bij het Amerikaanse congres.

Frances Haugen bij het Amerikaanse congres.
Frances Haugen bij het Amerikaanse congres.
Foto: EPA

4 oktober 2021: Haugen zegt dat Facebook tijdens de presidentsverkiezingen vorig jaar heeft gezorgd dat enkele beveiligingsmaatregelen zijn uitgeschakeld. Dat zou hebben bijgedragen aan de bestorming op het Capitool in Washington.

5 oktober 2021: De klokkenluider wordt verhoord door het Amerikaans Congres. Daar zegt ze onder meer dat Facebook weet dat het kwetsbare mensen schaadt en dat het platform negatieve emoties uitbuit om mensen vast te houden.

6 oktober 2021: Facebook-baas Mark Zuckerberg reageert en zegt dat veel van de claims van Haugen "nergens op slaan". Hij zegt dat in de media een vals beeld van het werk bij Facebook wordt geschetst.

11 oktober 2021: Facebook-topman Nick Clegg kondigt bij CNN maatregelen aan om het welzijn van tieners op Facebook-platforms te verbeteren. De plannen blijven vaag, al wil Instagram tieners regelmatig erop attenderen "even rust te nemen".

14 oktober 2021: Facebook schermt een aantal online discussieplatforms binnen het bedrijf af voor groepen werknemers. Het moet ervoor zorgen dat er niet nog meer informatie wordt gelekt.

18 oktober 2021: Het algoritme dat Facebook gebruikt om haatzaaiende berichten tegen te gaan, spoort slechts 3 tot 5 procent van die berichten op, meldt The Wall Street Journal.

21 oktober 2021: Facebooks eigen toezichtraad roept het bedrijf ter verantwoording. De raad eist dat Facebook voortaan transparanter communiceert over het platform.

24 oktober 2021: The New York Times schrijft dat Facebook wist dat het sociale netwerk de verspreiding van misinformatie en geweld in India heeft bevorderd. Het bedrijf zou niet over de juiste middelen beschikken om tegen de verspreiding van schadelijk materiaal op te treden.

Facebook weet niet wat het aanmoet met zijn likeknop.

Facebook weet niet wat het aanmoet met zijn likeknop.
Facebook weet niet wat het aanmoet met zijn likeknop.
Foto: Reuters

25 oktober 2021: Zeventien Amerikaanse media hebben The Facebook Files ingezien en publiceren hun eerste bevindingen. Zo schrijft Reuters dat medewerkers van Facebook al jaren waarschuwen dat het bedrijf er niet in slaagt op haatberichten te controleren.

25 oktober 2021: Facebook weet al jaren dat het platform wordt gebruikt door mensenhandelaren, maar weet volgens CNN niet adequaat in te grijpen.

25 oktober 2021: De like- en deelknoppen op Facebook worden door gebruikers ingezet om aan te geven waar hun interesses liggen, maar zorgen er ook voor dat problematische berichten sneller worden verspreid. Facebook weet niet wat het hiermee aan moet.

25 oktober 2021: Facebook liep tijdens en voorafgaand aan de bestorming van het Amerikaanse Capitool achter de feiten aan. Er was geen draaiboek voor valse claims die over de verkiezingsuitslag in de VS werden verspreid.

25 oktober 2021: Het lukt Facebook niet om mensen onder de dertig jaar aan zich te binden en dat begint een groot probleem te worden voor het bedrijf.

26 oktober 2021: Zuckerberg noemt alle berichten "een gecoördineerde beweging die er selectief gelekte documenten uitpikt, zodat er een onjuiste weergave van Facebook ontstaat".

26 oktober 2021: Facebook-algoritmes gaven boze gezichtjes en hartjes meer gewicht dan de likeknop. Door die formule werden berichten waar mensen boosheid of liefde over uitten, vaak bij polariserende onderwerpen, meer verspreid.