Het Europees Parlement heeft donderdag ingestemd met een pakket telecomhervormingen van eurocommissaris Neelie Kroes (Digitale Agenda). Netneutraliteit wordt verzekerd en eind 2015 komt er een einde aan de extra kosten voor bellen en internetten in andere Europese landen.

Dat het pakket zou worden aangenomen was zo goed als gegarandeerd, maar over netneutraliteit werd woensdagmiddag nog hevig gedebatteerd.

In het oorspronkelijke voorstel van de Europese Commissie werd netneutraliteit minder duidelijk gedefinieerd en was er nog ruimte voor "gespecialiseerde diensten" die voorrang zouden kunnen krijgen op internet.

Hoewel dat volgens Kroes geen invloed zou hebben op het 'gewone' internet van consumenten, stelden critici dat dit de deur open zou zetten voor het creëren van een 'elite-internet' naast het gewone internet. 

Providers zouden deals kunnen sluiten met aanbieders van content om hogere snelheden te garanderen. Dat zou nadelig zijn voor kleine bedrijven die geen geld hebben om zulke deals te sluiten.

Om dat te voorkomen werd een wijziging ingediend, die uiteindelijk met een nipte meerderheid werd aangenomen.

Amendement

Onder de gewijzigde versie mogen gespecialiseerde diensten nog steeds worden aangeboden, maar alleen als ze niet vergelijkbaar zijn met diensten op het gewone internet.

In de gezondheidszorg mogen bijvoorbeeld nog aparte diensten met een gegarandeerde kwaliteit worden aangeboden, maar providers mogen geen extra geld vragen voor snellere varianten van bestaande diensten.

Tijdens het debat stelde Kroes dat Europarlementariërs zijn "bedolven onder lobbyisten" rond netneutraliteit. Zij stelde dat het amendement gespecialiseerde diensten zou blokkeren, hoewel dat werd ontkend door voorstanders ervan. 

"We willen ze niet blokkeren. We willen ze alleen duidelijk definiëren", zei D66-Europarlementariër Marietje Schaake, wiens liberale fractie het amendement indiende. "Het Parlement kiest voor de rechten van de consument en een gelijk speelveld voor alle spelers op de Europese digitale markt", zegt ze donderdag na de stemming.

Ondanks haar weerstand tegen de wijziging reageert Kroes verheugd op het aannemen van het pakket. "Dit is een historische dag voor het open internet", zei ze donderdag.

Hans de Zwart, directeur van burgerrechtenbeweging Bits of Freedom, noemt het verzekeren van netneutraliteit "heel goed nieuws voor de Nederlandse internetter".

Voorbeeld

PvdA-Europarlementariër Judith Merkies schaarde zich achter de wijziging aan het oorspronkelijke voorstel. Zij noemt de Nederlandse netneutraliteitswet "een voorbeeld is voor Europa". De wet "is goed voor de kwaliteit van het internet en goed voor de privacy van de gebruikers", stelt ze donderdag.

Ook de Europarlementariërs van het CDA stemden voor de wijziging die een sterke netneutraliteit garandeert. Daarmee weken zij af van de andere christendemocraten in het Europarlement, die het amendement niet steunden.

Netneutraliteit werd in 2012 in de Nederlandse wet verankerd, nadat KPN had voorgesteld om het gebruik van diensten als Whatsapp en Skype alleen nog tegen betaling mogelijk te maken.

Die Nederlandse wet leek enkele weken geleden op losse schroeven te staan, toen de Industriecommissie van het Europees Parlement ruimte liet voor een brede interpretatie van gespecialiseerde diensten. De Nederlandse wet wordt nu vervangen door de Europese variant, maar die is in grote lijnen hetzelfde.

Roaming

Roamingkosten, de toeslagen die providers heffen bij bellen en internetten in het buitenland, moeten uiterlijk op 15 december 2015 verleden tijd zijn. Binnen de Europese Unie gelden dan de tarieven die klanten ook in hun thuisland betalen.

ETNO, de Europese brancheorganisatie van telecomproviders, reageert teleurgesteld op de stemming. Volgens de vereniging, waar onder meer KPN en T-Mobile lid van zijn, was het oorspronkelijke doel van het telecompakket van Kroes om nieuwe banen te creëren.

"Wij denken dat we met de stemming van vandaag verder van dit doel verwijderd zijn geraakt", stelt ETNO. Luigi Gambardella, voorzitter van de vereniging, stelt dat groei moet worden nagestreefd in plaats van "populistische maatregelen". 

Het Europese telecompakket wordt niet direct omgezet tot wetgeving. Eerst moet hetnog officieel worden goedgekeurd door de Europese lidstaten in de Raad van Ministers.

Het gevecht tegen datadiscriminatie: wat is netneutraliteit?

Vijf dingen die je moet weten over roaming