In een brief aan de Tweede Kamer roept de Nederlandse politie het demissionaire kabinet op zich in te zetten voor de evacuatie van Afghaanse politievrouwen. Plaatsvervangend korpschef van de Nationale Politie Liesbeth Huyzer is een van de ondertekenaars. "Wij kunnen hun vertrouwen in ons nu niet beschamen", aldus de brief, die NU.nl heeft ingezien. "Het is onze morele plicht om hen zo snel mogelijk in Nederland of andere EU-lidstaten in veiligheid te brengen."

De ondertekenaars van de brief wijzen erop dat de Taliban na de machtsovername in Kaboel afgelopen maand direct toegang hebben gekregen tot alle persoonsgegevens van het Afghaanse politiekorps, inclusief biometrische gegevens en huisadressen.

De briefschrijvers noemen de situatie waarin de vrouwen verkeren "extreem zorgelijk". Ze benadrukken dat juist Nederland de afgelopen jaren de rol van vrouwen binnen de Afghaanse Nationale Politie "met veel inzet" heeft gesteund.

Aan de Tweede Kamer vragen de briefschrijvers om vrouwelijke Afghaanse agenten aan te merken als "systematisch vervolgde groep". Daarmee zouden ze gelijkgesteld worden met mensenrechtenactivisten, journalisten en anderen die op grond van de motie van het D66-Kamerlid Salima Belhaj zo snel mogelijk geëvacueerd moeten worden.

Welke opties hebben achterblijvers in Afghanistan? 'Taliban bepalen'
174
Welke opties hebben achterblijvers in Afghanistan? 'Taliban bepalen'

Vrouwen hebben hun nek uitgestoken

Een van de ondertekenaars is hoofdinspecteur Joke Florax, binnen de Nationale Politie belast met buitenlandse missies. Ze gaf tien jaar geleden trainingen aan Afghaanse politievrouwen. "Die vrouwen hebben hun nek uitgestoken", zegt Florax tegen NU.nl. "Ze zitten nu ondergedoken, zijn doodsbang om herkend te worden. Ze hebben hun politie-identificaties en uniformen verbrand en veranderen voortdurend van locatie om niet gevonden te worden."

Een van de Afghaanse politievrouwen die Florax kent, heeft een evacuatieverzoek gestuurd naar het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken, maar krijgt nu geen contact meer. Florax: "Ze vraagt me: 'wat gaat er nu gebeuren?' En daarop kan ik dan helaas geen antwoord geven."

Tussen 2007 en 2016 gaven Nederlandse politiemensen binnen de Europese missie EUPOL trainingen aan Afghaanse collega's. Mede dankzij EUPOL werden vierduizend Afghaanse politievrouwen opgeleid. Daarvan waren er zevenhonderd actief in teams die zich bezighielden met mensenrechten. Daarbij worden "gendergerelateerde delicten" genoemd: huiselijk geweld, kinderontvoeringen en verkrachtingen.

Zorgelijke situatie Afghaanse collega's gaat briefschrijvers aan het hart

En vooral om die vrouwen maken Florax en de andere ondertekenaars van de brief zich zorgen. "Nu de Taliban de macht hebben overgenomen in Afghanistan zijn juist deze politievrouwen ernstig in gevaar", schrijven ze. "Hun situatie gaat de Nederlandse politiemensen die hebben deelgenomen aan de missie zeer aan het hart."

De chef van een van de mensenrechtenteams is inmiddels in Nederland. Zij is voor zover bekend de enige politievrouw die hiernaartoe is geëvacueerd.

Florax: "Met haar heb ik dagelijks contact. Ze leidde een team van 67 vrouwen en drie mannen. Ze weet precies wie het zijn. Het zou geweldig zijn als bijvoorbeeld die groep door Nederland wordt opgevangen. Het zou bovendien een mooi gebaar naar Brussel zijn, want ook de Europese Unie moet zich het lot van deze vrouwen toch aantrekken."