Dit maakt het voor Nederlanders moeilijk om het evacuatievliegtuig te bereiken
Door Leon Moleman18 aug 2021 om 13:20
Hoewel de eerste Nederlanders volgens minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Zaken) inmiddels uit Afghanistan geëvacueerd zijn, mislukte woensdag een volgende evacuatiepoging na de al desastreus verlopen poging op dinsdagavond. Dit zijn de (gevaarlijke) obstakels die tussen onze landgenoten en hun vliegtuig naar Nederland staan.
Allereerst de Taliban. "Mijn wereld bestaat momenteel uit drie slaapkamers, een kleine woonkamer en een keuken. We zitten boven op elkaar, met in totaal negentien familieleden", zo schreef de zestienjarige Dewaa dinsdag.
De Nederlandse Afghanen moeten uit het zicht van de jihadisten blijven. Hoewel de Taliban zeggen dat zij geen nieuwe slachtoffers willen maken en geen Afghanen willen straffen voor het verleden, komen uit gebieden die zij hebben ingenomen ook verontrustende berichten. Zo zouden vrouwen weer ernstig in hun rechten zijn beperkt en werden jongeren opgedragen om de organisatie te helpen.
Het maakt de reis naar de luchthaven nog moeilijker dan deze door wegversperringen al is. De moslimextremisten hebben door de hele stad wegversperringen opgezet waar langskomend verkeer wordt gecontroleerd. Daarbij moet worden opgemerkt dat de controles op de checkpoints volgens Nederlandse Afghanen met wie NU.nl contact heeft tot nu toe niet veel voorstellen.
Een reis naar de luchthaven wordt ook bemoeilijkt door tijdsdruk. Nederlandse Afghanen worden op het laatste moment pas ingelicht dat een evacuatievlucht nadert en dat zij direct naar de luchthaven moeten komen. Als de evacuatie in de avond plaatsvindt, ontstaat ook nog een problematische situatie door de lokaal geldende avondklok. Inwoners van Kaboel moeten tussen 22.00 en 4.00 uur binnenblijven.
Eenmaal bij de luchthaven aangekomen, zijn Amerikaanse militairen een zegen én probleem. Hoewel de militairen garant staan voor de veiligheid op het vliegveld, bepalen zij ook wie de luchthaven mag betreden en wie niet. Daar zat dinsdagavond het pijnpunt.
Vanwege de chaos en complexe situatie bepalen de militairen ter plekke zelf wat er moet gebeuren. Dat het ministerie van Buitenlandse Zaken contact met de Amerikaanse autoriteiten heeft, blijkt in de praktijk geen garantie om toegang tot het vliegveld te krijgen. Voor de poorten van de luchthaven hebben duizenden Afghanen zich verzameld. De Amerikanen moeten in die hectische situatie de Nederlandse Afghanen herkennen én helpen.
Slechts vijftien landgenoten wisten op de luchthaven te komen. Nederlandse Afghanen die werden geweerd, kregen de instructie om naar huis te keren of een veilige accommodatie te zoeken. Amerikanen hebben ook waarschuwingsschoten gelost in de richting van Nederlandse Afghanen.
Kunnen deze mensen het land niet op een andere manier verlaten? Dat is een riskant idee. Hoewel Pakistan de grens met Afghanistan openhield en de situatie "nauwlettend in de gaten houdt", bevindt de eerste grensovergang zich op enkele honderden kilometers afstand. Tussen de grensovergang en de Nederlandse Afghanen wemelt het bovendien van de Taliban-strijders en hun wegversperringen.
De Nederlandse Afghanen moeten dus kiezen: het risico van een autoreis over land nemen of wachten op een Nederlandse of buitenlandse evacuatievlucht. Woensdag werd bekend dat Frankrijk de eerste vier Nederlanders zou hebben geëvacueerd. Of het hier om Nederlandse Afghanen, tolken, diplomaten of anderen gaat, is niet bekend.
Dat landen als Duitsland en Frankrijk overigens al wél honderden mensen konden evacueren, komt vermoedelijk doordat die met een (kleine) eigen troepenmacht op het vliegveld aanwezig zijn. Zo zijn er soldaten van de Britse Royal Air Force (RAF) en helpen ook Duitse troepen op het vliegveld. Vanuit Nederland zijn 62 militairen en een diplomatieke delegatie onderweg, die de evacuaties uit het land moeten gaan vergemakkelijken.
De redactie van NU.nl wil in contact komen met Afghanen en Afghaanse Nederlanders die op dit moment in dat land verblijven, vooral ook in steden als Kandahar, Jalalabad, Herat en Mazar-i-Sharif. Uit die steden komt weinig nieuws, hoe is de situatie daar? We horen het graag. We behandelen alle informatie indien gewenst vertrouwelijk. Heb je familieleden, vrienden, kennissen in Afghanistan en willen zij met ons praten over de situatie daar? Mail dan naar redactie@nu.nl.
