Mathieu van der Poel (24) was de afgelopen twaalf maanden ongekend dominant. Het enige wat nog ontbreekt is een wereldtitel, maar daar wil de Nederlandse wielerkampioen op de weg, in het veld en op de mountainbike zondag bij het WK veldrijden in Denemarken verandering in brengen.

Na een jaar waarin hij 42 zeges boekte in 62 koersdagen (!) zit Mathieu van der Poel acht dagen voor zijn belangrijkste wedstrijd van het jaar rustig in een grote fauteuil in het huis van zijn ouders, net over de grens in België.

De zoon van voormalig topwielrenner Adrie van der Poel en kleinzoon van het Franse wielericoon Raymond Poulidor is het al sinds zijn juniorentijd gewend dat er verwacht wordt dat hij altijd en overal wint, en dat hij vaker wel dan niet aan die verwachting voldoet.

Winnen is bijna normaal voor Van der Poel, al gaf hij in een interview in oktober al toe dat de afgelopen twaalf maanden zelfs voor zijn standaard abnormaal waren.

"2018 was mijn beste jaar ooit, zeker als je naar de uitslagen kijkt", zegt 'VDP'. "Ik heb mijn beste zomer op de weg gereden. Op de mountainbike heb ik elke wereldbeker op het podium gestaan en echt weer een stap gezet. En in het veldrijden heb ik dit seizoen pas twee keer níét gewonnen."

Winnen went nooit, benadrukt Van der Poel drie maanden later. "Maar ik ben zo gewend mee te doen voor de winst, dat ik pas weer echt besef hoe leuk winnen is als ik een keer verlies. Gelukkig ben ik het afgelopen jaar niet vaak in die positie geweest."

Dat is een understatement. Een overzicht van twaalf maanden waarin winnen haast de enige optie leek, maar het dit weekend eindelijk ook weer eens moet gebeuren in zijn grootste wedstrijd van het jaar.

4 februari 2018: WK veldrijden in Valkenburg
Er zijn deze keer geen tranen zoals een jaar eerder, toen Van der Poel tijdens de WK-cross in het Luxemburgse Bieles vier lekke banden kreeg en zijn zilveren medaille "de grootste teleurstelling uit mijn carrière" noemde.

Na het brons bij het wereldkampioenschap in Valkenburg is de Brabander gelaten. Hij had zelf een slechte dag en zijn eeuwige rivaal Wout van Aert uit België was gewoon beter dan hij.

Gevolg is wel dat de meest dominante crosser van zijn generatie nog steeds 'slechts' één wereldtitel achter zijn naam heeft staan. Begin 2015 werd Van der Poel, op dat moment twintig jaar en dertien dagen oud, in het Tsjechische Tábor de jongste wereldkampioen veldrijden ooit.

In de jaren daarna is de Nederlander drie keer de favoriet bij een WK, maar drie keer wint Van Aert. "Dit wordt weer een jaar op frustratie rijden", kondigt Van der Poel aan.

Laatste wereldkampioenen veldrijden

  • 2018: Van Aert (België) en Cant (België)
  • 2017: Van Aert (België) en Cant (België)
  • 2016: Van Aert (België) en Thalita de Jong (Nederland)
  • 2015: Van der Poel (Nederland) en Pauline Ferrand-Prévot (Frankrijk)
  • 2014: Stybar (Tsjechië) en Vos (Nederland)
  • 2013: Sven Nys (België) en Vos (Nederland)
  • 2012: Albert (België) en Vos (Nederland)
  • 2011: Stybar (Tsjechië) en Vos (Nederland)
  • 2010: Stybar (Tsjechië) en Vos (Nederland)
  • 2009: Albert (België) en Vos (Nederland)

25 februari 2018: Sluitingsprijs in Oostmalle
Roland Liboton wond zich er in de week voor de traditionele laatste veldrit van de winter behoorlijk over op. Overal las de Belgische veldritlegende dat Van der Poel bij de Vestingcross in Hulst het record van Sven Nys had geëvenaard met zijn dertigste crosszege van het seizoen, maar het is toch echt Liboton zelf (32 zeges in 1983/1984) die - samen met landgenoot Erik De Vlaeminck (32 zeges in 1967/1968 en 1970/1971) - het record in handen heeft.

De 'controverse' wordt opgelost door de benen van Van der Poel, die drie weken na het teleurstellende WK bij de Sluitingsprijs in Oostmalle zijn 32e overwinning van het seizoen pakt.

"Het is weinigen gegeven om na een WK-debacle mentaal de knop om te draaien en telkens opnieuw op topniveau te presteren", is ook Nys in Het Belang van Limburg onder de indruk van 'VDP'.

Roland Liboton. (Foto: ANP)

20 mei 2018: Wereldbeker mountainbike in Albstadt, Duitsland
Amper een week nadat hij bij een val tijdens een mountainbikewedstrijd in het Spaanse Logroño een breukje in zijn pols oploopt, rijdt Van der Poel bij de wereldbeker in Albstadt 'gewoon' naar het podium. Met een schroefje in het beschadigde handwortelbeentje wordt de Brabander derde.

Er is maar één reden waarom Van der Poel in 2016 serieus begon met mountainbiken: hij wil olympisch kampioen worden en dat moet in 2020 in Tokio gebeuren.

3 juni 2018: Slotetappe Boucles de la Mayenne
Na een valpartij op zijn al gekwetste pols bij een wereldbeker in het Tsjechische Nové Mesto mag Van der Poel twee weken zijn mountainbike niet aanraken. Geen probleem; de alleskunner was toch al van plan om zich even op het wegwielrennen te focussen, te beginnen met de Boucles de la Mayenne.

De kopman van Corendon-Circus wordt in de Franse etappekoers tweede in de proloog, boekt in de eerste etappe met een machtige sprint zijn eerste wegzege van 2018 en behoudt in de laatste twee ritten zijn leiderstrui.

1 juli 2018: NK op de weg in Hoogerheide
Wanneer Van der Poel op 15 kilometer van de streep wordt teruggepakt door het uitgedunde peloton, denkt hij dat zijn droom om in zijn achtertuin Nederlands kampioen te worden voorbij is.

Maar Van der Poel is deze zondag in Hoogerheide van buitencategorie. Met een machtige sprint klopt hij na 220 loodzware kilometers Danny van Poppel en Ramon Sinkeldam. "Dit is een heel speciale zege", jubelt de winnaar. "Het geeft echt kippenvel om hier te winnen."

Van der Poel viert zijn zege bij het NK op de weg. (Foto: ANP)

22 juli 2018: NK mountainbike in Apeldoorn
Bij temperaturen van boven de 30 graden zorgt Van der Poel voor een primeur: voor het eerst mag iemand zich Nederlands kampioen op de weg, in het veld én op de mountainbike noemen.

19 augustus: Slotrit Arctic Race of Norway
Ook Tour de France-organisator ASO onderkent het bijzondere talent van Van der Poel en dus krijgt de ploeg van de Nederlander een uitnodiging voor ASO-etappekoers Arctic Race of Norway.

De kopman van Corendon-Circus wint de eerste etappe in Noorwegen in een sprintje heuvelop, wordt tweede in de derde rit en pakt de zege in de vierde en laatste etappe. Van der Poel sluit zijn wegseizoen daardoor af met vijf overwinningen en drie tweede plaatsen in dertien koersdagen.

8 september: WK mountainbike in Lenzerheide, Zwitserland
"Het zou heel goed kunnen dat ik het hoofdstuk mountainbiken afsluit als in ik 2020 olympisch kampioen word, of misschien zelfs als ik een medaille win", stelt Van der Poel. "Ik kan niet tot in de eeuwigheid drie disciplines combineren."

Tot en met de Spelen van Tokio is mountainbiken in de zomerperiode nog wel belangrijker dan de weg. En dus is het een flinke opsteker dat hij in Lenzerheide bij zijn debuut op het WK mountainbike direct brons verovert.

Van der Poel bij het WK mountainbike. (Foto: ANP)

6 oktober 2018: Berencross in Meulebeke
Ook Van der Poel moet af en toe rust nemen. En dus slaat hij eind september met frisse tegenzin de eerste twee wereldbekers veldrijden in de Verenigde Staten over.

Begin oktober start Van der Poel zijn crossseizoen in het West-Vlaamse Meulebeke en hij wint direct. "Ik werd er weer aan herinnerd hoe het is om tegen Mathieu te crossen", verzucht wereldkampioen Van Aert.

14 oktober 2018: Superprestige in Gieten
De schrik zit er goed in als Van der Poel na de mislukte cross in Lokeren zijn rechtersok uitdoet. Na een val ziet hij een bult zo groot als een tennisbal op zijn enkel. "De artsen spraken gelijk over een breuk", kijkt Van der Poel twee dagen later terug. "Ik weet hoelang het duurt om te revalideren van een enkelbreuk. Dan is heel je crossseizoen om zeep."

De vrees voor een breuk blijkt ongegrond en de zwelling verdwijnt snel door een ijsapparaat. En dus staat Van der Poel een dag na de cross in Lokeren 'gewoon' aan de start in Gieten. En na de finish staat hij 'gewoon' op de hoogste trede van het podium. "Het is een beetje bizar dat ik dit voor elkaar heb gekregen", geeft de Nederlander toe.

4 november 2018: EK veldrijden Rosmalen
Een offday komt nooit goed uit, maar de slechte dag van Van der Poel bij de Koppenbergcross is wel heel ongelukkig getimed. Vlak voor een van zijn hoofddoelen van het veldritseizoen wordt hij slechts 21e.

Drie dagen later is de Koppenbergcross snel vergeten. Van der Poel prolongeert in Rosmalen na een lange solo zijn Europese titel. "Mentaal was het moeilijk geweest om weer een kampioenschap te verliezen", wijst Van der Poel naar de laatste drie WK's.

23 december 2018: Citadelcross in Namen
Van der Poel rijdt in Namen naar zege nummer zeventien van het seizoen, maar na afloop gaat het vooral over een nieuw fenomeen: de aftelklok.

Nadat Van der Poel zich er een week eerder over beklaagd had dat hij te lang moest wachten op de prijsuitreiking omdat Van Aert ervoor kiest om eerst uit te rijden, heeft de Belg in Namen bij zijn cooling down opeens een klokje die van tien minuten naar nul aftelt naast zich staan.

"Ik vind het bizar. Ik kan Mathieu helemaal geen pijn doen dit jaar, maar toch heeft hij het er blijkbaar moeilijk mee dat ik twee minuten langer nodig heb om gewassen te zijn", zegt Van Aert in een interview waarvoor hij een dag later zijn excuses aanbiedt.

30 december 2018: Superprestige in Diegem
Een steward probeert de cross in het Vlaams-Brabantse Diegem onbedoeld wat spannender te maken door in de vierde ronde op het parcours te gaan staan, net op het moment dat Van der Poel langskomt.

De Nederlander valt door de botsing en verliest de leiding aan Michael Vanthourenhout, maar al snel gaat hij 'op en over' de Belg, op weg naar zijn twintigste overwinning van de winter. "Ik neem de steward niets kwalijk", zegt Van der Poel. "Hij doet dat zeker niet bewust."

5 januari 2019: Cyclocross Gullegem
De mijlpaal levert hem een grote chocoladetaart op, maar verder zegt het Van der Poel niet zo heel veel dat hij in Gullegem zijn honderdste zege in het veldrijden boekt. "Ik ben niet zo met die cijfers bezig", zegt hij tegen Sporza. "Het is leuk om al zo veel zeges te hebben, maar ik tel ze niet. De taart heb ik wel door mijn management mee laten nemen. Ik heb al een stukje geproefd en hij was ontzettend lekker."

12 januari 2019: NK veldrijden in Huijbergen
Lars van der Haar stond drie keer op het podium bij een WK (twee keer brons, één keer zilver), werd Europees kampioen in 2015 en Nederlands kampioen in 2013 en 2014. Maar de 27-jarige Amersfoorter weet als geen ander dat hij actief is in het tijdperk van Van der Poel.

"Het is duidelijk dat er één beter is", verzucht Van der Haar tegen Wielerflits nadat hij voor de derde keer in vier jaar tweede is geworden op het NK. In het Brabantse Huijbergen pakte 'VDP' voor het vijfde jaar op rij de Nederlandse titel.

3 februari 2019: WK veldrijden in Bogense, Denemarken
Van der Poel kent de vraag inmiddels maar al te goed: Is je jaar mislukt als je de wereldtitel niet pakt? "De wereldtitel zou de kers op de taart zijn, maar ik ga niet zeggen dat heel mijn jaar teniet wordt gedaan als ik naast WK-goud grijp", antwoordt hij.

Van der Poel is zondag in het Deense Bogense wederom de huizenhoge favoriet. Hij boekte afgelopen zondag bij de wereldbeker in Hoogerheide zijn twintigste zege op rij en zijn 26e in totaal dit seizoen.

"De druk is altijd groot", zegt Van der Poel in de fauteuil in zijn ouderlijk huis. "Natuurlijk, er wordt nog meer gefocust op het WK, maar overal waar ik start is er de druk om te winnen. Tweede worden is niet meer goed genoeg. Die druk komt van buitenaf, maar natuurlijk ook een beetje van mezelf. Ik wil zondag nog het liefste van iedereen die titel pakken."

Nederlandse selectie WK veldrijden

  • Mannen: Mathieu van der Poel, David van der Poel, Lars van der Haar, Corné van Kessel, Joris Nieuwenhuis, Sieben Wouters en Stan Godrie (Start: zondag, 15.00 uur)

Met medewerking van Mark Leene.