Vooropgesteld: veel klopt er wel aan NAC.

Zo is het stadion keurig vernoemd naar een clublegende en niet meer naar een fotorolletje of een laptopboer. Het clublied gaat van 'Hee, hee, hee, hee, hup En-A-Cee’, een club die 'nooit verloren zal gaan'. Op keiharde discomuziek die in menig stadion de trommelvliezen pijnigt, staat in Breda de doodstraf, op gekke deuntjes na doelpunten ook.

Het geluid moet uit de fans zelf komen. Van een kneuzige mascotte is sinds Harrie NAC knock-out ging in z’n pak, niets meer vernomen.

De supporters van de B-side kun je er goed bij hebben, hun fanzine De Rat, de oudste van het land, al evenzeer. Bij editie 112 die afgelopen zondag verspreid werd rond de derby tegen Willem II kreeg je een sticker cadeau waarop vermeld stond dat "alleen een slappe lul in een kruik kan zeiken".

Zo’n knipoog naar de gehate buren uit Tilburg is best grappig, een spandoek met de iets stevigere tekst 'Kutkruiken' werd tijdens de eerste helft verwijderd, tot grote woede van de supporters.

Want heus: de fans zijn niet makkelijk. Een suppoost bij de perskamer voorzag een volksgericht als de thuisclub ten onder zou gaan in de burenruzie met Willem II. "Dan komt u niet zo makkelijk het stadion uit", voorspelde hij zonder blikken of blozen. Ach, hij liep al meer dan 25 jaar mee bij NAC, hij was wel wat gewend. Dat z'n grote liefde boksen was, kwam af en toe goed uit.

Engelse sfeer

Dat de sfeer vijandig en intimiderend kan zijn, had ik zelf ooit al meegemaakt. Veertig jaar geleden nam ik plaats in een van de vijftien supportersbussen waarmee de afstand Haarlem-Breda werd overbrugd.

Op de laatste speeldag van het seizoen 1974/1975 bedroeg de voorsprong van 'mijn' HFC Haarlem op NAC precies één punt. Wageningen was al afgedaald naar de eerste divisie, de winnaar van het onderlinge duel op 11 mei 1975 zou degradatie ontlopen. De 'Roodbroeken' hadden aan een gelijkspel genoeg voor lijfsbehoud.

Twee uur voor het begin van de wedstrijd barstte het knusse stadion aan de Beatrixstraat al uit z'n voegen, 22.000 man waren van plan hun helden naar de overwinning te schreeuwen. Zo ging dat in die dagen.

Als tienjarig jongetje keek ik m’n ogen uit, dit waren we in het stijve Haarlem niet gewend ondanks de aanwezigheid van Barry Hughes die de boel ook aardig op kon jutten. Maar hier hing een echte Engelse sfeer en een bedreigende bovendien. Dit kon nooit goed aflopen.

Orkaan

Toch kwam Haarlem al na vier minuten op voorsprong via André Wetzel die de bal eenvoudig achter Jan de Jong kopte, waarna het heel eventjes stil werd in het overgrote deel van het stadion. Maar toen moest de echte geelzwarte orkaan nog losbarsten.

In die storm bezweek uiteindelijk niet alleen HFC Haarlem, maar ook scheidsrechter Charles Corver. Veel gelauwerd in die tijd, maar tijdens die wedstrijd niet in staat om een overtreding van een schwalbe te onderscheiden.

Iedereen zag dat Martien Vreijsen vrijwillig over het been van Johan Derksen duikelde, iedereen behalve Corver die bijna gelukzalig naar de penaltystip wees. Later zou hij dat nog een keer doen na een handsbal van Piet Huyg.

Voor Haarlem was er toen geen redden meer aan, NAC eindigde voor de derde (!) keer op rij op de zestiende plaats van de eredivisie. Jo Jansen, de trainer met de ontzagwekkende baard, ging op de schouders, wij door een zijdeur af naar de eerste divisie.

Gerommel

Veertig jaar later zit NAC in hetzelfde, halfzinkende schuitje. Door het gerommel achter de schermen en de vele spelers- en trainersmutaties staat er momenteel wel een heel labiel elftal in het veld. Een team dat niet bepaald overloopt van zelfvertrouwen en klasse. Want dat viel me nog het meeste tegen aan de wedstrijd tegen Willem II. Een zekere mate van strijdlust is nog wel voorradig, maar een speler met vernuft loopt er niet rond.

Een lukrake trap naar voren is het devies en dan maar hopen dat 'aanwinst' Guyon Fernandez, de eenzame spits met balvrees, er iets nuttigs mee doet.

De kersverse trainer Robert Maaskant haalde nog niet zo lang geleden Europees voetbal met NAC, nu moet hij voorkomen dat de club voor het eerst sinds 1999 weer uit de eredivisie lazert. De Schiedamse motivatiecoach is druk bezig met het vertimmeren van het elftal, voor spektakelvoetbal is nu even geen plaats meer.

Punten sprokkelen is het devies, lastig omdat z’n spelers niet de indruk wekken dat ze de ernst van de situatie inzien. De zwaarste klus uit z’n loopbaan, zo omschreef hij z'n hernieuwde dienstverband met de – inmiddels ietwat dof uitgeslagen – 'Parel van het Zuiden' en daar is weinig aan gelogen. Hee, hee, hee, hee, kan zomaar veranderen in Ojee, ojee, ojee, ojee En-A-Cee.

De Kruikenzeikers strak in de middenmoot en NAC straks in de Jupiler League, het is meer dan de B-side kan verdragen.