Strenge winter voor Oekraïense opmars groter obstakel dan Russische weerstand
Door Robbert van der Linde5 okt 2022 om 11:34
De opmars van het Oekraïense leger verloopt boven alle verwachting. Na de succesvolle tegenaanval in het oosten worden de Russen nu ook in het zuiden fors teruggedrongen. De vraag is of Oekraïne dit kan volhouden als de strenge winter echt begint.
De winter zal veel invloed hebben op het strijdveld. Door de komst van eerst regen en daarna sneeuw worden aanvalsacties lastiger, zei Dick Zandee eerder al tegen NU.nl. "Zwaar materiaal kan niet over drassige grond rijden. Het leger wordt gedwongen om over de wegen te rijden. Dat maakt ze kwetsbaar voor drones", legt de defensiespecialist van het Instituut Clingendael uit.
De winter gooit ook roet in het eten voor de bevoorrading van troepen. Legers hebben wapens, eten en drinken, medisch materiaal en versterkingen nodig. Sneeuw en natte gronden maken het lastig om die spullen te vervoeren. En het weer wordt de komende tijd alleen maar slechter. Voor het Oekraïense leger geldt dat de opmars en herovering van hun grondgebied snel moet plaatsvinden. De kans dat dat lukt wordt naarmate de winter nadert steeds kleiner.
Voor de Russen is er minder tijdsdruk. Zij kunnen zich ingraven om hun standplaatsen te verdedigen en zich tegelijkertijd te wapenen tegen de vorst. Het is in het voordeel van de Russen als de strijd stil ligt. Dat geeft hen de tijd om de nieuwe troepen die het naar Oekraïne wil sturen voor te bereiden.
Zwaar materiaal, zoals tanks, kan niet over drassige grond rijden. Daarom wordt het voor beide partijen lastig om tijdens de winter vooruit te komen. | Beeld: Getty Images
Winter vervangt Russen als grootste vijand van bevrijde steden
Steeds meer Oekraïense steden zijn de afgelopen weken bevrijd dankzij de opmars van het leger. Maar dat betekent niet dat het leven van voor de oorlog direct weer opgepakt kan worden. De bewoners van Kharkiv zitten bijvoorbeeld nog altijd zonder elektriciteit, stromend water en verwarming. Een grimmig vooruitzicht in een land waar de temperatuur in de winter kan dalen tot zeker twintig graden onder nul.
Sowieso moeten de Oekraïners zich schrap zetten voor wat de koudste winter in tientallen jaren wordt. Het nationale gasbedrijf Naftogaz verwacht zonder hulp van buitenaf niet genoeg gas te hebben om alle huishoudens te voorzien. Volgens directeur Yurii Vitrenko "begint het verwarmen later en eindigt het eerder". Oekraïners krijgen het advies om te zorgen voor extra warme kleding en dekens.
De Oekraïense regering en het leger zijn zich bewust van de problemen die de winter met zich meebrengt. Dat is een van de redenen waarom er flinke vaart wordt gezet achter de tegenaanvallen. Die worden ook mogelijk gemaakt door de Russische wanorde, waar Oekraïne dankbaar van profiteert.
De opmars van het Oekraïense leger begon een kleine maand geleden in het oosten. Daar heroverde Oekraïne razendsnel gebieden waar de Russen soms zelfs maandenlang voor moesten vechten. Ook in het zuiden gaat het snel. Zo heroverden de Oekraïense strijdkrachten in de nacht van maandag op dinsdag de stad Dudchany. Een dag eerder bevonden ze zich nog 30 kilometer noordelijker.
Beeld: NU.nl/Bart-Jan Dekker
Oekraïne verschaft zichzelf een goede positie om de heroverde gebieden te verdedigen en de winter door te komen. Dat is tenminste de inschatting van het Amerikaanse ministerie van Defensie. Het Pentagon verwacht dat er tijdens de winter minder hard gevochten zal worden. De frontlinie zal vermoedelijk grotendeels stil komen te liggen.
Volgens defensie-expert Ko Colijn wordt de Russische president Vladimir Poetin gevaarlijker naarmate Oekraïne meer doorstoot en grond herovert. Als het front niet voor de winter stabiliseert, zou Poetin de inzet van (kleinere) kernwapens kunnen overwegen. De kans daarop is ook volgens militaire experts nog altijd klein. Poetin zelf ziet er ook de risico's nog van in.
Rusland zal stiekem misschien wel hopen op westerse invloed. Het zal graag zien dat bijvoorbeeld de Verenigde Staten snel Oekraïne naar de onderhandelingstafel duwt. Dat zal ook voor Oekraïne zelf waarschijnlijk de beste manier zijn om de winter door te komen. Ondanks het huidige succes.
Zwaar materiaal, zoals tanks, kan niet over drassige grond rijden. Daarom wordt het voor beide partijen lastig om tijdens de winter vooruit te komen. | Beeld: Getty Images
Beeld: NU.nl/Bart-Jan Dekker
