Overzicht Oekraïne in minderheid in Severodonetsk, burgers schuilen in fabriek
Eén keer per dag geeft NU.nl je een overzicht van de situatie in Oekraïne. Met deze keer: Oekraïense soldaten zijn volgens president Volodymyr Zelensky in de minderheid in de zwaarbevochten stad Severodonetsk. In diezelfde stad schuilen op dit moment zo'n achthonderd burgers in een fabriek voor het geweld. Rusland zegt ondertussen 97 procent van de oblast Luhansk - waarin Severodonetsk ligt - in handen te hebben.
Zelensky zegt dinsdag dat zijn leger in Severodonetsk in de minderheid is en probeert stand te houden. Maar volgens de Oekraïense president zijn de Russen met meer en sterker.
Severodonetsk ligt in het oosten van Oekraïne en is de afgelopen tijd het toneel van een hevige strijd tussen Russische en Oekraïense soldaten. Het is de administratieve hoofdstad van het Oekraïense deel van Luhansk, dat sinds 2014 deels wordt gecontroleerd door pro-Russische separatisten. Moskou wil door de stad in te nemen controle krijgen over het Donetsbekken-regio.
De gouverneur van Luhansk zei maandag dat de Russen zijn teruggedrongen en dat de stad in tweeën is verdeeld. Eerder bezetten de Russen nog 70 procent van Severodonetsk.
Honderden burgers zoeken veiligheid in fabriek
De zware gevechten hebben ertoe geleid dat zo'n achthonderd inwoners van Severodonetsk hun toevlucht hebben gezocht tot een chemische fabriek in de stad. Daarmee lijkt zich een soortgelijk scenario te ontwikkelen als in de Azovstal-staalfabriek in Mariupol. Daar werden Oekraïense strijders en burgers wekenlang bestookt door Russische troepen.
Volgens een woordvoerder van het bedrijf achter de fabriek zitten in de kelders van de Azot-fabriek tweehonderd van de ongeveer drieduizend werknemers van het bedrijf en zeshonderd inwoners van de stad. De arbeiders zijn gebleven in een poging het resterende deel van de "zeer explosieve chemicaliën van de fabriek te beveiligen".
Dmytro Firtasj, de eigenaar van de fabriek, is een van de rijkste Oekraïners en geldt als een nauwe bondgenoot van de voormalige pro-Russische Oekraïense president Viktor Janoekovitsj. Toch veroordeelde Firtasj eind februari de Russische inval.
Situatie Oekraïne op 7 juni 2022
Rusland zegt bijna heel Luhansk in handen te hebben
De Russen zeggen dat ze inmiddels 97 procent van de oblast Luhansk in handen hebben. In het gebied wordt al sinds de uitbraak van de oorlog zwaar gevochten.
De Russische defensieminister Sergei Sjojgoe zei dinsdag dat bijna heel Luhansk "is bevrijd" en dat alle woonwijken in Severodonetsk in Russische handen zijn. Volgens de gouverneur van de regio Luhansk, waarin de strategisch belangrijke stad ligt, hebben de Oekraïners moeite de Russische aanvallen af te slaan, maar hebben de Russen de stad nog niet in handen.
Doordat Rusland steeds meer gebieden weet te veroveren in het oosten en zuiden van Oekraïne, is het Moskou volgens de defensieminister gelukt de landverbinding tussen Rusland en de Krim te hervatten. Volgens hem gaat het onder meer om wegen en spoorwegverbindingen in de Oekraïense regio Donetsbekken, andere delen van Oekraïne en de Krim. Het Oekraïense schiereiland de Krim werd in 2014 ingenomen door Rusland.
Voor de heropening van de verbindingen is meer dan 1.200 kilometer spoorweg hersteld of gerepareerd. Langs de route zijn de havens van Berdiansk en Mariupol weer bruikbaar volgens de bewindsman. Autoverkeer is volgens hem ook weer mogelijk voor burgers. Het verbinden van Rusland met de Krim was een van de doelen van het Russische leger.
Oekraïne niet blij met onderzoek atoomwaakhond in bezet gebied
De Oekraïense nucleaire autoriteiten willen niet dat de atoomwaakhond van de Verenigde Naties, het Internationale Atoomenergieagentschap (IAEA), deskundigen op onderzoek stuurt naar de Oekraïense kerncentrale bij Zaporizhzhia. Dat zou volgens de Oekraïense nucleaire energieproducent Energoatom de Russische bezetting van de centrale legitimeren.
IAEA-chef Rafael Grossi wil een team van experts naar de kerncentrale van Zaporizhzhia sturen. Hij zei maandag dat er mogelijk sprake is van een dreigende situatie rond de kerncentrale. Er zouden niet voldoende nieuwe onderdelen worden geleverd om het noodzakelijke onderhoud te plegen. Volgens Grossi heeft Oekraïne zelf om het onderzoek gevraagd, maar Energoatom weerspreekt dit.
De kerncentrale van Zaporizhzhia, circa 50 kilometer ten zuidwesten van de stad, is de grootste van Europa. De Russen kregen na de uitbraak van de oorlog snel de controle over de centrale omdat Oekraïense soldaten zich terugtrokken.