Defensie-expert Ko Colijn legt uit hoe Nederland de kat uit de boom kijkt

Door Ko Colijn
29 mrt 2022 om 05:00

Defensie-expert Ko Colijn voorziet Nederlanders al ruim veertig jaar van duiding bij gewapende conflicten. Voor NU.nl volgt hij de strijd in Oekraïne en geeft hij antwoord op onze (en jullie) vragen. Dit keer is de vraag: Hoe hard zet Nederland zich in voor Oekraïne?

Onder de kop 'Hoe loyaal zijn de westerse vrienden van Oekraïne?' heeft de invloedrijke Amerikaanse politieke nieuwsorganisatie Politico een lijst van 35 landen opgesteld, gerangschikt naar hun impact op de ontwikkelingen rond de Oekraïne-oorlog. Het gaat om landen die lid zijn van de G7, de Europese Unie of de NAVO, die vorige week alle drie een top aan de oorlog wijdden in Brussel.
Nederland komt er nogal zuinig van af: onze betrokkenheid is klein, we zitten in de magere categorie van de 'fringe-landen', de landen die er een beetje bij hangen. Voor het gemak maakt Politico onderscheid tussen power players, frontlinielanden en de 'bij-landen', en wij zitten dus in die derde categorie.

De lijst is samengesteld door te kijken naar de belangen van landen als het gaat om de relaties met Oekraïne en Rusland, de offers die moeten worden gebracht (militaire betrokkenheid, opvang vluchtelingen, gevolgen van boycot voor eigen economie) en de mate waarin Rusland wordt gestraft voor zijn inval in Oekraïne.

Als excuus voor ons karige optreden mag worden opgevoerd dat we piepklein zijn en niet aan Oekraïne grenzen. Maar artikel 5 van de NAVO (een aanval op één lidstaat is een aanval op alle lidstaten) houdt toch in dat ons lot verbonden is aan dat van Bulgarije, Polen of Slowakije - zoals bekend wél frontliniestaten.

Te afhankelijk van Russisch gas

Fringe-landen hebben niet veel invloed. Ze dragen geen enorme vluchtelingenlast, hebben militair niet erg veel in te brengen en hoeven ook geen afgezwaaide raket op hun grondgebied te duchten.

In deze categorie zien we ook neutrale landen, zoals Oostenrijk, Ierland en Luxemburg, en kleine landen waarvan de invloed wordt geremd door soms verrassend stevige banden met Rusland - denk aan Cyprus of Malta.

Nederland zegt nu 25.000 vluchtelingen op te zullen nemen, en dat wordt het dubbele, maar vergelijk dat eens met de 2 miljoen vluchtelingen die Polen nu al heeft opgenomen.

Ook was Nederland tegen een energie-embargo, want onze gas- en olieafhankelijkheid van Rusland is domweg te groot. Nog groter dan ze lijkt volgens het Centraal Planbureau (CPB), want als een bandenfabriek in bijvoorbeeld Slowakije wel aan het olie-embargo zou meedoen, ligt een Nederlandse autofabriek stil.

135 teddyberen voor de Dom in Keulen: 'Voor ieder vermoord kind in Oekraïne'

Tussen Rusland-sympathisant en -scepticus

Volgens het overzicht zweeft Nederland ongeveer op de grens tussen Rusland-sympathisant en -scepticus en is onze economie eerder meer verbonden aan Rusland dan dat ze 'losstaat' van Rusland. Politico schrijft dat de huidige sancties niet meer dan de oppervlakte van de handel met Rusland raken. Met andere woorden: de sancties doen Nederland bijna geen pijn.

Ons land is op de lijst ver verwijderd van direct betrokken landen als Litouwen en Letland en staat op ongeveer dezelfde hoogte als Turkije.

Maar dat laatste land is veel directer bij de oorlog betrokken: het kan via de Bosporus de toegang tot de Zwarte Zee afknijpen, is de ligplaats van superjachten die toebehoren aan oligarchen en verkoopt Oekraïne de drones waarmee het Russische tankcolonnes aan flarden schiet. Aan de andere kant heeft Turkije het Russische leger ook enigszins nodig in Syrië, waar het immers een eigen oorlog uitvecht met de Koerden.

Nederland kijkt tot nu toe een beetje de kat uit de boom.

NUjij-reacties

Reacties op dit nieuwsbericht241 reacties