Zijn vrouw en kinderen ontvluchtten Oekraïne, hij bleef achter. Viktor (41, achternaam bekend bij de redactie) uit het West-Oekraïense Lviv ziet massa's landgenoten in zijn stad arriveren terwijl ze op de vlucht zijn voor de oorlog. Hij staat klaar om te helpen.

De Oekraïense Viktor is vader van twee zoons en werkt de helft van de tijd in Nederland als ingenieur voor een kassenbouwbedrijf. NU.nl heeft veel contact met hem. Hij spreekt goed Nederlands.

Als we hem aan de telefoon vragen hoe het gaat, denkt hij even na. Dan zegt Viktor dat het met hem relatief goed gaat. "Als ik het vergelijk met sommige landgenoten die alles hebben verloren, mag ik niet klagen", verzucht hij. "Maar de afgelopen weken waren emotioneel erg zwaar voor mij en mijn gezin."

Het luchtalarm houdt hem 's nachts wakker. Wanneer dat gebeurt, snelt hij naar een schuilkelder van vrienden in de buurt. Tot nu toe is Lviv gespaard gebleven. Na het uitbreken van de oorlog besloten de vrienden hun kelder leeg te ruimen en er matrassen neer te leggen en voedsel op te slaan. "Het zit in de Oekraïense cultuur om groente in te maken", vertelt Viktor, verwijzend naar de grote hoeveelheden weckpotten in de kelder. "Die traditie komt nog uit de Sovjettijd."

Zijn vrouw en kinderen vluchtten naar Polen

Viktors vrouw en zoontjes (van tien en twee jaar oud) vluchtten vorige week halsoverkop naar Polen. Hij bracht zijn gezin naar de grens, waar ze in een chaotische mensenmassa belandden. Twintig uur lang stonden ze in een 12 kilometer lange file. Hij nam vlak voor de grens afscheid van zijn gezin, want hij mocht het land niet verlaten. Alle Oekraïense mannen in de leeftijd van achttien tot zestig jaar moeten helpen met de verdediging van hun land. "Maar verstand van wapens of militaire ervaring heb ik niet", zegt hij.

Eenmaal de grens over werden zijn vrouw en zoontjes goed opgevangen door behulpzame dorpsbewoners. Het hoge bedrag dat Viktor vanuit Oekraïne aan de boekingswebsite moest betalen voor een slaapplaats, kreeg zijn vrouw cash terug van de Poolse eigenaren: die wilden het geld niet aannemen. Zij gaven het gezin ook warme maaltijden en hielpen hen op weg.

Na een reis van drie dagen arriveerden ze uiteindelijk in Nederland. Daar worden ze nu opgevangen door vrienden van Viktor. Zelf bleef hij achter in een leeg huis. Her en der lag nog verdwaalde kinderkleding of een stuk speelgoed. "Ik heb toen op de vloer liggen huilen", vertelt Viktor.

In Lviv komen vluchtelingen uit het hele land samen

Tot nu toe is Viktor nog niet opgeroepen om te vechten in het leger, en ook niet om humanitaire hulp te verlenen. Op dit moment is er namelijk een overvloed aan hulpverleners, ziet Viktor. Allemaal helpen zij op hun eigen manier mee: brood bakken, goederen afleveren, antitankmaterieel lassen, of een huis ter beschikking stellen aan vluchtelingen - zoals Viktor doet, aan een gezin uit Odessa. "Iedereen wil zijn steentje bijdragen, ik ook."

Door de westelijke ligging van Lviv arriveren er dagelijks tienduizenden vluchtelingen uit heel Oekraïne. De meesten blijven maar één nacht in Lviv en vertrekken dan naar Polen of elders in Europa, weet Viktor. "Onze stad is het centrum van humanitaire hulp geworden." Alles komt er voorbij: studenten, mensen met kleine kinderen, ouderen en alleen reizende jongeren die een deken of een kom soep aangereikt krijgen door vrijwilligers.

Groeiende zorgen om vrienden en familie

Ondertussen blijft Viktors telefoon de hele dag door rinkelen: bezorgde vrienden in Nederland vragen hem of hij familieleden kan helpen die elders in het land vastzitten. Veel kan hij voor hun familie niet doen, behalve hen in contact brengen met mensen in de regio die mogelijk kunnen helpen. "Iedereen maakt zich zorgen om hun naasten."

Zijn eigen 81-jarige moeder woont in het midden van Oekraïne en weigert te vertrekken. Ze geeft er de voorkeur aan om in de boerderij te blijven waarin zij ook is geboren. Viktor maakt zich zorgen om haar en ziet het liefst dat ze naar Lviv komt. Herhaalde pogingen om haar over te halen te vertrekken, leiden tot niets. Viktor: "Ze zegt mij dan: ik heb mijn leven al geleefd. Ik ga nergens meer heen."

De oorlog maakt hem boos, hij voelt zich machteloos. "Oekraïne betaalt de hoogste prijs: de levens van onze vrouwen en kinderen, onze jongens, en waarvoor? Welke ziel bedenkt zoiets?" Hij kan het niet begrijpen. "Eén ding is zeker", zegt Viktor geëmotioneerd. "Het leven wordt nooit meer zoals het was."

Het conflict uitgelegd