Chernihiv, een Oekraïense stad ten noorden van Kiev, wordt regelmatig vanuit de lucht aangevallen. Er zijn inmiddels tientallen burgerdoden gemeld. Chernihiv is ook de woonplaats van Peter Murauer (59) en zijn vrouw Tanya. Ze zitten in een schuilkelder en kunnen geen kant op. NU.nl heeft veel contact met hen.

Maandag 7 maart, 15.30 uur: we bellen met Peter Murauer, die in Chernihiv woont, in Australië is geboren en zowel Oostenrijkse als Nederlandse roots heeft. De ondernemer uit de reisbranche ontmoette zijn vrouw Tanya twaalf jaar geleden in Kiev. Na een tijd in Nederland te hebben gewoond, verhuisden ze twee jaar geleden naar Chernihiv.

Op het moment dat we hem spreken, is hij voor het eerst die dag buiten. Peter staat op de binnenplaats voor de deur van een gereedschapswinkel die provisorisch is omgebouwd tot schuilkelder. De kelder ligt niet bepaald diep: slechts een meter onder de grond.

Peter vraagt of de geruchten waar zijn, of de oorlog echt voorbij is. Dat had hij een buurvrouw in de kelder horen zeggen. Later in ons gesprek zijn op de achtergrond geregeld doffe knallen te horen: inslagen, weet Peter. Zo nu en dan valt de telefoonverbinding weg. Hij belt dan steeds meteen terug.

Met ouderen, gezinnen en baby's in de schuilkelder

In de schuilkelder verblijven op dit moment 25 bewoners van het appartementencomplex: ouderen en gezinnen met jonge kinderen, onder wie een baby van elf maanden. Sommigen zijn erg overstuur, ziet Peter.

De kelder bestaat uit een opslagruimte, een gang en een klein keukenblok. Op de vloer liggen her en der geïmproviseerde bedden gemaakt van dekens en kussens. Plek voor matrassen is er niet. Er is voorlopig nog voldoende voedsel, maar iedereen is erg zuinig. Het is niet duidelijk hoelang ze er nog moeten blijven. "Vandaag heb ik alleen droog brood gegeten", zegt Peter.

De afgelopen nacht deed hij geen oog dicht. Door ernstige slaapapneu slaapt hij al vijftien jaar met een speciaal masker verbonden aan een medisch apparaat. Na de aanvallen van de afgelopen nacht is de stroom uitgevallen, waardoor de machine niet meer functioneerde. Toen eenmaal de dag aanbrak, begonnen de knallen weer.

Het nabije oorlogsgeweld zorgt voor een constante staat van stress en alertheid bij de mensen in de kelder. "Daardoor verlies je controle over dingen. Zo laat ik ineens alles uit mijn handen vallen." Er zijn ook mensen in de kelder bij wie regelmatig de paniek toeslaat. "We proberen elkaar allemaal gerust te stellen", vertelt Peter. "We moeten sterk zijn, we hebben geen andere keus. Maar het is op dit moment echt heel erg."

De buurman slaapt op de gang

Op dagen dat het 's ochtends stil blijft, gaan Peter en Tanya na weer een slapeloze nacht voor een paar uur naar hun appartement op de negende verdieping. "Je moet iets doen op een dag, anders word je gek." Op de gang slapen de buurman en zijn vrouw. Daar zijn de muren stevig. Soms komen ze ook naar de schuilkelder.

Terwijl Tanya snel een douche neemt, luistert Peter bij het raam of er sirenes te horen zijn. Ze maken wat te eten klaar of kijken even naar het nieuws als de elektriciteit het tenminste doet. "Maar zodra ik het gezicht van Vladimir Poetin zie, zap ik weg. Ik merk dat ik er niet naar kan kijken." Daarna vertrekken ze weer naar de kelder.

Na een paar dagen in de schuilkelder voelde Peter zich niet goed. Ze dachten aan een blaasontsteking door het slapen op de koude stenen vloer. Ze waagden het erop op zoek te gaan naar een apotheek die nog open was en die wonder boven wonder de benodigde medicijnen kon verstrekken. "Onderweg zagen we alleen maar gewapende militairen."

Zie ook |Bericht uit Sumy: Wakker worden van een mortierinslag

Je hoort de bommen om je heen vallen

Peter heeft slechts één woord nodig om uit te leggen hoe de dagen sinds het uitbreken van de oorlog voor hen zijn geweest: "Verschrikkelijk." Peter: "Er zijn geen woorden voor dit drama. Voor het eerst in mijn leven maak ik mee hoe de bommen letterlijk op je dak vallen."

Hoe de inslag van een bom klinkt? Als de hardste dreun die je je kunt voorstellen en dan nog harder. Vervolgens bekruipt de angst hem: "Dat is een onbeschrijfelijk gevoel dat regelrecht vanuit je binnenste komt." Peter vertelt over een bominslag in een oude bioscoop aan het centrale plein in Chernihiv. Het filmtheater doorstond de Tweede Wereldoorlog, maar is nu vrijwel volledig verwoest.

'Het hele land heeft de ernst van de situatie onderschat'

Achteraf hebben Peter en Tanya er spijt van dat ze niet zijn vertrokken vóór de escalatie van het conflict. "Dat werd ons toen afgeraden door een goede kennis die kolonel is bij het leger. Het het hele land heeft toen de ernst van de situatie onderschat", denkt Peter. "Ik voel me daar schuldig over naar mijn kinderen toe."

Die staan klaar om hun ouders op te halen wanneer er een wapenstilstand is. Op dit moment is weggaan echter onmogelijk, denkt Peter. Op iedere weg de stad uit schijnen mijnen te liggen.

Zowel de volwassen zoons van Peter als de dochter en kleinkinderen van Tanya wonen in Nederland. Die houden hen op de been, net als de zus en 85-jarige vader van Peter in Ommen, met wie hij iedere dag belt. "We blijven hoop houden."

Het conflict uitgelegd