Hoewel Google dinsdag een nieuwe versie van zijn smartphone presenteerde, wordt steeds duidelijker dat vernieuwde hardware niet de voornaamste interesse van de zoekgigant is. Opnieuw waren het vooral softwarevernieuwingen die de show stalen.

Wie dinsdag de presentatie van de Pixel 4 en 4 XL bekeek, hoorde niets over de specificaties van de toestellen. De twee schermformaten werden niet genoemd en details over processor, geheugen en resolutie schitterden door afwezigheid. De toevoeging van een tweede camera aan de achterkant kwam uitgebreid aan bod, maar zonder details over megapixels of diafragmagetallen.

In plaats daarvan focust Google op software, lokaal en in de cloud. Waar een smartphone zich écht mee onderscheidt, aldus de internetkolos, is een snellere stemassistent, slimme camerasoftware en een besturingssysteem dat zichzelf regelmatig vernieuwt.

Om de fysieke verschijning van de Pixel 4 en 4 XL toch even te bespreken: de telefoons hebben een formaat van respectievelijk 5,7- en 6,3 inch, met een achterkant van glas. De zijkant heeft een lichte ronding van zacht aanvoelend aluminium, die maakt dat de telefoon prettig is om vast te houden.

Waar de Pixel 3 XL nog een notch (inkeping) in de bovenkant van het scherm had, kiest Google in de opvolger voor een 'gewoon' rechthoekig scherm en een vrij grote schermrand aan de bovenkant. Volgens het bedrijf is die rand nodig om plek te geven aan de vele sensoren die onder meer nodig zijn voor gezichtsherkenning.

Het scherm heeft nu een hogere verversingsnelheid, wat een rustiger beeld moet opleveren. In de praktijk is het verschil (van 60 naar 90 Hz) niet heel groot, al lijkt het oleddisplay van de Pixel 4 prima beelden te tonen. Later zal nog moeten blijken wat voor impact de nieuwe schermtechnologie op de batterijduur heeft; volgens Google zal het display zich dynamisch aanpassen aan het gebruik, waardoor de verversingssnelheid niet altijd op 90 Hz blijft. Vermoedelijk helpt dat om accu te besparen, maar de capaciteit van de accu (2.800 mAh in de Pixel 4 en 3.700 mAh in de 4 XL) is niet bijzonder groot.

Nieuwe stemassistent veel sneller

Op het vlak van software beginnen de vernieuwingen met de Google Assistant, die in deze versie van de Pixel-smartphone een stuk vlugger is geworden. Zoals Google afgelopen mei al aankondigde tijdens zijn ontwikkelaarsconferentie I/O, kan de verwerking van spraakopdrachten nu volledig op de telefoon gebeuren. Dat zorgt inderdaad voor een merkbare versnelling: terwijl je bijvoorbeeld vraagt naar het weer, zie je je spraakopdracht bijna zonder vertraging onderin beeld verschijnen. Dat is een waardevolle toevoeging, gezien de immer groeiende rol van de Google Assistant in Android.

Helaas werkt de nieuwe generatie van de assistent voorlopig alleen in het Engels, al zegt Google dat de functionaliteit in de toekomst ook wordt uitgerold naar andere talen.

Camera krijgt 'hybride zoom'

Al sinds de introductie van de eerste Pixel-smartphone behandelt Google de camera als het belangrijkste onderdeel van de telefoon. Het bedrijf legt daarbij niet alleen de focus op nieuwe sensoren en lenzen, maar vooral ook op verbeterde beeldverwerkingssoftware. De zogenoemde computational photography van Google zorgt ervoor dat de Pixel-telefoons zich consistent kunnen meten met de allerbeste smartphonecamera's op de markt, ook al is de camerahardware van de Pixels op papier niet dominant.

Dit jaar zet Google deze trend door met een zoomfunctie die gebruikmaakt van een nieuwe telefotolens, maar die ook wordt versterkt door verbeterde software. De Pixel 4 kan tot 2x optisch zoomen, net als verschillende andere smartphones, maar wie digitaal nog verder inzoomt, krijgt te maken met de slimme software van Google.

Uit een eerste test blijkt dat ook bij inzoomen tot 6x nog relatief scherpe beelden vast te leggen zijn. Interessant genoeg worden foto's scherper als je digitaal inzoomt tijdens het fotograferen dan als je een deel uit een foto zonder digitale zoom knipt: in het eerste geval zijn er aanzienlijk minder korrels en ruis. Iedereen die weleens heeft geprobeerd om veel te ver in te zoomen met een smartphonecamera, met een wazig beeld als resultaat, zal deze nieuwe functie kunnen waarderen.

Google belooft nog een reeks andere verbeteringen als gevolg van de vernieuwde camerasoftware. Onder meer de witbalans en de (al indrukwekkende) nachtmodus moeten beter uit de verf komen. In de testzaal was nog niet te zien hoe groot die verschillen zullen zijn. Wel was meteen duidelijk dat de fotosoftware van Google flink wat processorkracht vergt: tijdens het fotograferen werd de glazen behuizing van de Pixel 4 al snel behoorlijk warm.

Radarchip maakt besturing met handbewegingen mogelijk

Misschien wel de opvallendste vernieuwing aan de Pixel 4 is de introductie van een radarchip, op basis van het Google-onderzoeksproject Soli. De chip, die boven het scherm zit, kan handbewegingen herkennen en bijvoorbeeld opmerken wanneer een hand in de buurt komt om de telefoon op te pakken.

Die technologie is ongetwijfeld indrukwekkend - volgens Google was er een lang proces nodig om de radarfunctionaliteit in zo'n kleine sensor te verwerken - maar het nut is nog beperkt. Het handigst is de snelle gezichtsherkenning die de Soli-chip mogelijk maakt. Het idee is dat de herkenningssensoren eerder kunnen opstarten, omdat de Soli-chip al van tevoren kan opmerken dat de Pixel-eigenaar het toestel gaat oppakken.

Tijdens een demonstratie door een Google-medewerker gaat het ontgrendelen inderdaad vlot, maar het verschil met de smartphones van concurrenten lijkt niet enorm te zijn. De vingerafdrukscanner is verdwenen, dus gezichtsherkenning is de enige biometrische ontgrendelingsmogelijkheid op de Pixel 4.

De Soli-sensor doet verder nog niet veel: je kunt alarmen en telefoongesprekken afwijzen door met je hand boven het scherm te wapperen, en met zo'n veegbeweging bedien je ook muziek en podcasts. Het aantal scenario's waarin dat handig is, lijkt beperkt.

Google belooft de Soli-functionaliteit nog verder uit te bouwen. "We bevinden ons in de eerste fase van de mogelijkheden", aldus Pixel-productbaas Nanda Ramachandran in gesprek met NU.nl. Hij belooft dat ontwikkelaars in de toekomst ook zelf Soli-apps kunnen bouwen, maar het is nog niet bekend wanneer dat precies zal zijn. Vooralsnog levert de radartechnologie vooral interessante demo's op, maar geen must-haves.

Telefoon komt opnieuw niet naar Nederland

Voor de vierde keer op rij kiest Google ervoor om de Pixel 4 niet in Nederland uit te brengen. Geïnteresseerden zullen moeten afreizen naar Duitsland, waar de Pixel 4 en 4 XL eind oktober voor respectievelijk 749 en 899 euro zullen worden verkocht.

Volgens Ramachandran wil Google wel uitbreiden naar meer landen, maar is daar een flinke investering voor nodig. "De marketing die we moeten doen om op te vallen naast de concurrentie is significant", zegt hij. Ondertussen is het voor Nederlanders hopen dat de Pixel-functies via Android-updates doordruppelen naar andere smartphones.