Europese Commissie-voorzitter Ursula von der Leyen is donderdag gekozen tot lijsttrekker van de Europese christendemocratische middenpartijen. Dat maakten de partijen donderdag bekend tijdens een partijcongres in de Roemeense hoofdstad Boekarest.

Van de aanwezige afgevaardigden van de centrumrechtse Europese Volkspartij (EVP) stemden 400 voor en 89 tegen haar kandidatuur. In de EVP zitten onder meer het CDA en Von der Leyens eigen partij CDU.

De EVP krijgt volgens opiniepeilers hoogstwaarschijnlijk opnieuw de grootste fractie in het nieuwe Europees Parlement. Von der Leyen maakt daarmee kans om aan te blijven als voorzitter.

Lidstaten en parlement moet voorzitter na verkiezingen selecteren

Om de baan opnieuw te krijgen, moeten de EU-lidstaten en het nieuwe Europese Parlement Von der Leyen na de Europese verkiezingen nog wel selecteren. Dan wordt de rol van lijsttrekker, de zogenoemde spitzenkandidaat, belangrijk.

Het Europees Parlement heeft die rol in 2014 ingesteld om Europese benoemingen transparanter te maken. Na de Europese verkiezingen moet de overtuigendste spitzenkandidaat de nieuwe voorzitter worden van de Europese Commissie. Het Europees Parlement moet die kandidaat met een absolute meerderheid goedkeuren.

In 2019 leverde dat Frans Timmermans bijna de baan op van voorzitter van de Europese Commissie. Maar hij werd gepasseerd door de EU-lidstaten, net als zijn concurrent Manfred Weber.

Veel landen wilden geen sociaaldemocraat zoals Timmermans als Commissie-voorzitter. Zij hadden liever iemand van de Europese Volkspartij. Omdat ook Weber niet in de smaak viel, werd de christendemocraat Von der Leyen uiteindelijk gevraagd als voorzitter.

"Ik heb toen intuïtief 'ja' gezegd", zei Von der Leyen daar eerder over. Ze was destijds Duits minister van Defensie en had zich niet kandidaat gesteld. Dat doet ze nu nadrukkelijk wel.