Kamer sluit verschillende bondjes voor aanpassen begroting
Welkom in ons liveblog over de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen!
Demissionair premier Mark Rutte zal de vragen die gisteren vanuit de Kamer zijn gesteld beantwoorden. Er zijn veel wensen om de begroting van het demissionaire kabinet voor volgend jaar aan te passen. Een Kamermeerderheid wil in ieder geval voorkomen dat automobilisten meer gaan betalen aan de pomp en het ov duurder wordt. Ook willen ze de energiebelasting verlagen, zodat de energierekening lager wordt.
Veel leesplezier!
Lees hier het liveblog van gisteren terug.
Demissionair premier Mark Rutte zal de vragen die gisteren vanuit de Kamer zijn gesteld beantwoorden. Er zijn veel wensen om de begroting van het demissionaire kabinet voor volgend jaar aan te passen. Een Kamermeerderheid wil in ieder geval voorkomen dat automobilisten meer gaan betalen aan de pomp en het ov duurder wordt. Ook willen ze de energiebelasting verlagen, zodat de energierekening lager wordt.
Veel leesplezier!
Lees hier het liveblog van gisteren terug.
Zie ook Rutte aan zet: Kamer wacht af na indienen enorme wensenlijst
Zie ook Rutte aan zet: Kamer wacht af na indienen enorme wensenlijst
21 sep 2023 om 21.54 u
De stemmingen zitten erop. Daarmee is er een einde gekomen aan de tweede dag van de Algemene Beschouwingen. Wij sluiten voor nu dit liveblog en wensen je nog een fijne avond!
21 sep 2023 om 21.49 u
Kamer wil dat kabinet Zuid-Holland juridisch helpt tegen Chemours
Vanavond werd over nog veel meer moties gestemd. Zo schaarde een Kamermeerderheid zich achter een motie van GL-PvdA over Chemours, waarin het demissionaire kabinet wordt opgeroepen de provincie Zuid-Holland financiële en juridische steun te bieden als die juridische stappen wil nemen tegen de chemiereus.
De fabriek in Dordrecht heeft jarenlang gezorgd voor ernstige vervuiling met pfas, een groep kankerverwekkende stoffen. De provincie Zuid-Holland overweegt juridische stappen, maar partijen zijn nog huiverig. In de Tweede Kamer willen GroenLinks-PvdA, D66, CDA en ChristenUnie dat het kabinet de provincie te hulp schiet.
Afgelopen maandag adviseerde de Provinciale Adviescommissie Leefomgevingskwaliteit (PAL) de fabriek van Chemours direct stil te leggen, totdat er duidelijkheid is of er al dan niet pfas worden uitgestoten. Ook de Kamer wil dat de chemiereus dicht blijft "zolang de gezondheid van omwonenden niet kan worden gegarandeerd".
Het kabinet moet alsnog met een noodplan komen voor het geval de energieprijzen de pan uit rijzen. De Tweede Kamer heeft hiertoe een voorstel van de kersverse DENK-leider Stephan van Baarle aangenomen. Demissionair premier Mark Rutte zag weinig in zo'n voorstel. Consumenten kunnen hun energieaanbieder om een vast contract vragen om meer zekerheid te krijgen, benadrukte hij. Bovendien is er al een noodfonds in het leven geroepen.
Ook wil de Kamer dat het kabinet een een noodplan opstelt voor als de energierekening weer stijgt in de winter en dit de koopkracht onder druk zet.
Vanavond werd over nog veel meer moties gestemd. Zo schaarde een Kamermeerderheid zich achter een motie van GL-PvdA over Chemours, waarin het demissionaire kabinet wordt opgeroepen de provincie Zuid-Holland financiële en juridische steun te bieden als die juridische stappen wil nemen tegen de chemiereus.
De fabriek in Dordrecht heeft jarenlang gezorgd voor ernstige vervuiling met pfas, een groep kankerverwekkende stoffen. De provincie Zuid-Holland overweegt juridische stappen, maar partijen zijn nog huiverig. In de Tweede Kamer willen GroenLinks-PvdA, D66, CDA en ChristenUnie dat het kabinet de provincie te hulp schiet.
Afgelopen maandag adviseerde de Provinciale Adviescommissie Leefomgevingskwaliteit (PAL) de fabriek van Chemours direct stil te leggen, totdat er duidelijkheid is of er al dan niet pfas worden uitgestoten. Ook de Kamer wil dat de chemiereus dicht blijft "zolang de gezondheid van omwonenden niet kan worden gegarandeerd".
Het kabinet moet alsnog met een noodplan komen voor het geval de energieprijzen de pan uit rijzen. De Tweede Kamer heeft hiertoe een voorstel van de kersverse DENK-leider Stephan van Baarle aangenomen. Demissionair premier Mark Rutte zag weinig in zo'n voorstel. Consumenten kunnen hun energieaanbieder om een vast contract vragen om meer zekerheid te krijgen, benadrukte hij. Bovendien is er al een noodfonds in het leven geroepen.
Ook wil de Kamer dat het kabinet een een noodplan opstelt voor als de energierekening weer stijgt in de winter en dit de koopkracht onder druk zet.
21 sep 2023 om 21.45 u
Kabinet kan alle plannen nog niet goed beoordelen
De Kamer kwam donderdag met zo veel ambitieuze plannen, dat het demissionaire kabinet de effecten ervan nog niet kan overzien. Dat zei Rutte toen hij vanavond alle moties beoordeelde. Pas als het kabinet een duidelijker beeld heeft, gaan de demissionaire ministers nader in op de uitvoering van de plannen.
De verscheidenheid aan plannen (schrappen prijsstijgingen ov en brandstof, hoger minimumloon en lagere energiebelasting) zijn het gevolg van politieke keuzes en verschillende verbonden in de Kamer. Dat geldt nog sterker voor de manier waarop de voorstellen worden betaald. Waar de ene partij gereserveerd geld voor andere plannen wil inzetten, zien andere fracties meer in het verhogen van de lasten voor bedrijven. "Als wij nu kijken naar alle dekkingen, zie je eigenlijk dat het ontzettend lastig is om daar nu de samenhang in te zien. Dat betreft ook de impact op lange termijn", zei Rutte.
De komende tijd worden een aantal begrotingen nog nader behandeld in de Tweede Kamer. De Kamerfracties moeten hun voorstellen ook nog in wetsaanpassingen gieten. Daarover praten de partijen dan ook nog met de verantwoordelijke ministers over de uitvoering en de manier waarop de plannen in de wet terechtkomen.
De Kamer kwam donderdag met zo veel ambitieuze plannen, dat het demissionaire kabinet de effecten ervan nog niet kan overzien. Dat zei Rutte toen hij vanavond alle moties beoordeelde. Pas als het kabinet een duidelijker beeld heeft, gaan de demissionaire ministers nader in op de uitvoering van de plannen.
De verscheidenheid aan plannen (schrappen prijsstijgingen ov en brandstof, hoger minimumloon en lagere energiebelasting) zijn het gevolg van politieke keuzes en verschillende verbonden in de Kamer. Dat geldt nog sterker voor de manier waarop de voorstellen worden betaald. Waar de ene partij gereserveerd geld voor andere plannen wil inzetten, zien andere fracties meer in het verhogen van de lasten voor bedrijven. "Als wij nu kijken naar alle dekkingen, zie je eigenlijk dat het ontzettend lastig is om daar nu de samenhang in te zien. Dat betreft ook de impact op lange termijn", zei Rutte.
De komende tijd worden een aantal begrotingen nog nader behandeld in de Tweede Kamer. De Kamerfracties moeten hun voorstellen ook nog in wetsaanpassingen gieten. Daarover praten de partijen dan ook nog met de verantwoordelijke ministers over de uitvoering en de manier waarop de plannen in de wet terechtkomen.
21 sep 2023 om 17.58 u
Het debat is weer geschorst. Om 18.30 uur is het nogmaals de beurt aan Rutte. Hij zal dan zeggen wat het demissionaire kabinet vindt van de ingediende voorstellen.
21 sep 2023 om 17.30 u
In de wandelgangen achter de plenaire zaal sloten verschillende Kamerfracties vandaag verbonden.
21 sep 2023 om 17.11 u
Kamerleden vallen Van der Plas: 'Gratisbiermotie'
BBB-leider Van der Plas wil ook het minimumloon "enigszins" verhogen. Ze heeft daarvoor samen met Pieter Omtzigt een motie gemaakt, maar daar staat niet in hoeveel het minimumloon precies moet stijgen en hoe dit betaald moet worden.
Reden voor Bikker (CU) om duidelijkheid te vragen. "Wat wordt er bedoeld met een beetje?", wil zij weten. Het antwoord van Van der Plas - een verhoging van zo'n 1 à 2 procent en geld ophalen door minder ambtenaren in dienst te nemen - leidt tot meer vragen van Kamerleden.
Zo stapt ook Bontenbal (CDA) naar voren. Volgens hem zal dat laatste punt maar zo'n 200 miljoen euro ophalen, terwijl het verhogen van het minimumloon veel meer kost. Hij noemt de motie van Van der Plas "gratis bier" en krijgt bijval van Hermans (VVD), Paternotte (D66) en Klaver (GL).
Kamervoorzitter Bergkamp moet een paar keer ingrijpen om het rumoer in de Kamer te dimmen. Zo klinkt er hard gelach als Van der Plas aangeeft dat ze het niet per se nodig vindt dat de Kamer dekking zoekt bij voorstellen, omdat dit volgens haar een taak van het kabinet is. "Ik hou van gratis bier", zegt Van der Plas.
BBB-leider Van der Plas wil ook het minimumloon "enigszins" verhogen. Ze heeft daarvoor samen met Pieter Omtzigt een motie gemaakt, maar daar staat niet in hoeveel het minimumloon precies moet stijgen en hoe dit betaald moet worden.
Reden voor Bikker (CU) om duidelijkheid te vragen. "Wat wordt er bedoeld met een beetje?", wil zij weten. Het antwoord van Van der Plas - een verhoging van zo'n 1 à 2 procent en geld ophalen door minder ambtenaren in dienst te nemen - leidt tot meer vragen van Kamerleden.
Zo stapt ook Bontenbal (CDA) naar voren. Volgens hem zal dat laatste punt maar zo'n 200 miljoen euro ophalen, terwijl het verhogen van het minimumloon veel meer kost. Hij noemt de motie van Van der Plas "gratis bier" en krijgt bijval van Hermans (VVD), Paternotte (D66) en Klaver (GL).
Kamervoorzitter Bergkamp moet een paar keer ingrijpen om het rumoer in de Kamer te dimmen. Zo klinkt er hard gelach als Van der Plas aangeeft dat ze het niet per se nodig vindt dat de Kamer dekking zoekt bij voorstellen, omdat dit volgens haar een taak van het kabinet is. "Ik hou van gratis bier", zegt Van der Plas.
21 sep 2023 om 16.25 u
Kamerleden hebben over en weer kritiek op elkaars plannen
Een aantal partijen vindt het onbegrijpelijk dat een Kamermeerderheid miljoenen uit het Nationaal Groeifonds wil halen om de aanstaande verhoging van brandstofaccijnzen tegen te houden. Klaver steunt het investeringsfonds, maar dat kan beter afgeschaft worden "als het gewoon een grabbelton wordt", vindt hij. "Het is uw eigen minister die dat toen heeft bedacht. Het zou niet bij me opkomen dit voor dekking te gebruiken", hield hij Hermans voor. Ook Paternotte (D66) kan weinig begrip opbrengen voor het plan om geld uit het fonds te halen.
Het groeifonds is een aantal jaar geleden opgericht onder leiding van Wopke Hoekstra (CDA, toenmalig minister van Financiën) en Eric Wiebes (VVD, toenmalig minister van Economische Zaken en Klimaat).
De VVD heeft dan juist weer kritiek op de plannen van GL-PvdA en de CU om het minimumloon en de kinderopvangtoeslag extra te verhogen. Hermans wijst erop dat dit wordt betaald door bedrijven verder te belasten. Dát voorstel legt pas een "enorme druk op het verdienvermogen hier", vindt zij.
Een aantal partijen vindt het onbegrijpelijk dat een Kamermeerderheid miljoenen uit het Nationaal Groeifonds wil halen om de aanstaande verhoging van brandstofaccijnzen tegen te houden. Klaver steunt het investeringsfonds, maar dat kan beter afgeschaft worden "als het gewoon een grabbelton wordt", vindt hij. "Het is uw eigen minister die dat toen heeft bedacht. Het zou niet bij me opkomen dit voor dekking te gebruiken", hield hij Hermans voor. Ook Paternotte (D66) kan weinig begrip opbrengen voor het plan om geld uit het fonds te halen.
Het groeifonds is een aantal jaar geleden opgericht onder leiding van Wopke Hoekstra (CDA, toenmalig minister van Financiën) en Eric Wiebes (VVD, toenmalig minister van Economische Zaken en Klimaat).
De VVD heeft dan juist weer kritiek op de plannen van GL-PvdA en de CU om het minimumloon en de kinderopvangtoeslag extra te verhogen. Hermans wijst erop dat dit wordt betaald door bedrijven verder te belasten. Dát voorstel legt pas een "enorme druk op het verdienvermogen hier", vindt zij.
21 sep 2023 om 15.57 u
Ook minimumloon en kinderopvangtoeslag omhoog
De Kamer wil ook het minimumloon volgend jaar met 1,7 procent extra verhogen. Ook uitkeringen als de AOW stijgen mee. Daarnaast gaat de kinderopvangtoeslag omhoog, zodat ouders zelf minder geld bij hoeven te leggen. De rekening komt dan met name bij het bedrijfsleven te liggen.
Dit voorstel van GroenLinks-PvdA krijgt steun van in ieder geval ChristenUnie, D66, PVV, PvdD, Volt, DENK, BIJ1, en de onafhankelijke Kamerleden Liane den Haan en Nilüfer Gündogan. De partijen willen met deze maatregelen zowel gezinnen op het sociaal minimum als middeninkomens te hulp schieten.
Bedrijven gaan belasting betalen als zij van hun winst eigen aandelen inkopen. Dat levert volgens de partijen 1,2 miljard euro op. Daarnaast wordt de bankenbelasting dusdanig verhoogd dat die 350 miljoen euro extra opbrengt. Ook inkomsten uit vermogen en deelnemingen in bedrijven worden zwaarder belast, wat nog eens 450 miljoen euro in het laatje moet brengen.
De Kamer wil ook het minimumloon volgend jaar met 1,7 procent extra verhogen. Ook uitkeringen als de AOW stijgen mee. Daarnaast gaat de kinderopvangtoeslag omhoog, zodat ouders zelf minder geld bij hoeven te leggen. De rekening komt dan met name bij het bedrijfsleven te liggen.
Dit voorstel van GroenLinks-PvdA krijgt steun van in ieder geval ChristenUnie, D66, PVV, PvdD, Volt, DENK, BIJ1, en de onafhankelijke Kamerleden Liane den Haan en Nilüfer Gündogan. De partijen willen met deze maatregelen zowel gezinnen op het sociaal minimum als middeninkomens te hulp schieten.
Bedrijven gaan belasting betalen als zij van hun winst eigen aandelen inkopen. Dat levert volgens de partijen 1,2 miljard euro op. Daarnaast wordt de bankenbelasting dusdanig verhoogd dat die 350 miljoen euro extra opbrengt. Ook inkomsten uit vermogen en deelnemingen in bedrijven worden zwaarder belast, wat nog eens 450 miljoen euro in het laatje moet brengen.
21 sep 2023 om 15.50 u
Kamer wil eventueel Nationaal Groeifonds gebruiken
Aan het schrappen van de geplande accijnsverhoging op brandstof hangt een prijskaartje van ongeveer 1,2 miljard euro. De partijen willen dit betalen met geld dat op de plank blijft liggen bij diverse ministeries. De begrotingen van Sociale Zaken en Volksgezondheid blijven daarbij buiten schot. Ook eventuele extra aardgasbaten moeten ervoor worden benut.
Mocht dat onvoldoende opleveren, dan willen de partijen een greep doen in het Nationaal Groeifonds. Daar zitten miljarden in die bedoeld zijn om bedrijven te helpen met innoveren. Het gaat vaak om projecten die bijdragen aan het toekomstig verdienvermogen van de economie.
Aan het schrappen van de geplande accijnsverhoging op brandstof hangt een prijskaartje van ongeveer 1,2 miljard euro. De partijen willen dit betalen met geld dat op de plank blijft liggen bij diverse ministeries. De begrotingen van Sociale Zaken en Volksgezondheid blijven daarbij buiten schot. Ook eventuele extra aardgasbaten moeten ervoor worden benut.
Mocht dat onvoldoende opleveren, dan willen de partijen een greep doen in het Nationaal Groeifonds. Daar zitten miljarden in die bedoeld zijn om bedrijven te helpen met innoveren. Het gaat vaak om projecten die bijdragen aan het toekomstig verdienvermogen van de economie.
21 sep 2023 om 15.29 u
Een overzicht van de ontwikkeling van de prijzen aan de pomp. De voorgenomen accijnsverhoging per 1 januari 2024 gaat dus niet door.
21 sep 2023 om 15.28 u
Tweede Kamer zet ook streep door accijnsverhoging op brandstof
Een Kamermeerderheid wil de brandstofaccijnzen volgend jaar niet verhogen. De huidige korting, die per 1 januari zou vervallen, blijft een jaar langer bestaan. Ook gaat de gebruikelijke jaarlijkse verhoging eenmalig niet door. Een voorstel daartoe van VVD-fractieleider Sophie Hermans krijgt steun van SP, ChristenUnie, DENK, PVV, JA21, BBB, SGP en de eenpitters Pieter Omtzigt en Liane den Haan.
Deze partijen willen ook de energierekening voor huishoudens verlagen door een structurele verlaging van de energiebelasting met 200 miljoen euro.
Een Kamermeerderheid wil de brandstofaccijnzen volgend jaar niet verhogen. De huidige korting, die per 1 januari zou vervallen, blijft een jaar langer bestaan. Ook gaat de gebruikelijke jaarlijkse verhoging eenmalig niet door. Een voorstel daartoe van VVD-fractieleider Sophie Hermans krijgt steun van SP, ChristenUnie, DENK, PVV, JA21, BBB, SGP en de eenpitters Pieter Omtzigt en Liane den Haan.
Deze partijen willen ook de energierekening voor huishoudens verlagen door een structurele verlaging van de energiebelasting met 200 miljoen euro.
21 sep 2023 om 14.48 u
Kamer wil duurdere kaartjes voor trein, bus en tram tegenhouden
De Tweede Kamer wil niet dat het openbaar vervoer volgend jaar duurder wordt. Vrijwel alle partijen roepen het demissionaire kabinet op de verwachte prijsstijgingen in het regionaal ov en bij de NS te voorkomen.
De Tweede Kamer wil niet dat het openbaar vervoer volgend jaar duurder wordt. Vrijwel alle partijen roepen het demissionaire kabinet op de verwachte prijsstijgingen in het regionaal ov en bij de NS te voorkomen.
Half augustus werd duidelijk dat de NS toestemming heeft gekregen van het demissionaire kabinet om de prijzen volgend jaar met 3,5 procent te verhogen. Deze verhoging komt boven op de gebruikelijke inflatiecorrectie. Er zou dan op ritprijs van 20 euro 1,32 euro bij komen.
Deze maand werd bekend dat kaartjes voor de metro, tram en bus ook duurder worden. Vervoerders hebben te maken met hogere kosten, onder meer voor personeel en energie. Vandaar dat ze de prijzen flink verhogen.
De Tweede Kamer wil dit nu voorkomen. Een motie van GroenLinks-PvdA en de ChristenUnie heeft Kamerbrede steun.
Deze maand werd bekend dat kaartjes voor de metro, tram en bus ook duurder worden. Vervoerders hebben te maken met hogere kosten, onder meer voor personeel en energie. Vandaar dat ze de prijzen flink verhogen.
De Tweede Kamer wil dit nu voorkomen. Een motie van GroenLinks-PvdA en de ChristenUnie heeft Kamerbrede steun.
21 sep 2023 om 13.57 u
Rutte is klaar met zijn termijn. Tijd voor lunchpauze! Daarna komt de Kamer opnieuw aan het woord.
21 sep 2023 om 13.55 u
Wilders: Er moet iets richting Pakistan gebeuren vanwege doodsbedreigingen
Wilders spreekt Rutte aan over de constante doodsbedreigingen en fatwa's die hij krijgt vanuit Pakistan. Het land wil niet meewerken met het Openbaar Ministerie in ons land. "Ik vind dat er iets richting Pakistan moet gebeuren. De rechter die een van mijn bedreigers onlangs voor twaalf jaar heeft veroordeeld, heeft ook een prijs van 100.000 euro op zijn hoofd gezet."
De PVV-leider wil van Rutte weten of hij zijn Pakistaanse collega daarop aanspreekt tijdens de VN-top van morgen. "Kunt u daar uw Pakistaanse collega op aanspreken dat dit onacceptabel is? Het kan niet zo zijn dat een parlementariër en rechter in ons land met de dood worden bedreigd. Dan moet u ze onder druk zetten dat ze meewerken."
Rutte is duidelijk in zijn antwoord. "Ja, dat ga ik zeker proberen te doen. Ik moet benadrukken hoe belangrijk de rechterlijke uitspraak is. We hebben gesproken met de ambassadeur van Pakistan. Ik zal kijken wat ik daar kan doen en anders zal ik andere wegen zoeken om contact op te nemen."
Wilders spreekt Rutte aan over de constante doodsbedreigingen en fatwa's die hij krijgt vanuit Pakistan. Het land wil niet meewerken met het Openbaar Ministerie in ons land. "Ik vind dat er iets richting Pakistan moet gebeuren. De rechter die een van mijn bedreigers onlangs voor twaalf jaar heeft veroordeeld, heeft ook een prijs van 100.000 euro op zijn hoofd gezet."
De PVV-leider wil van Rutte weten of hij zijn Pakistaanse collega daarop aanspreekt tijdens de VN-top van morgen. "Kunt u daar uw Pakistaanse collega op aanspreken dat dit onacceptabel is? Het kan niet zo zijn dat een parlementariër en rechter in ons land met de dood worden bedreigd. Dan moet u ze onder druk zetten dat ze meewerken."
Rutte is duidelijk in zijn antwoord. "Ja, dat ga ik zeker proberen te doen. Ik moet benadrukken hoe belangrijk de rechterlijke uitspraak is. We hebben gesproken met de ambassadeur van Pakistan. Ik zal kijken wat ik daar kan doen en anders zal ik andere wegen zoeken om contact op te nemen."
21 sep 2023 om 13.47 u
Frustratie bij Omtzigt over niet uitvoeren Kamermotie over arbeidsmigratie
Rutte is bijna klaar met het beantwoorden van alle Kamervragen. Op dit moment gaat het debat over internationale vraagstukken. Reden voor Omtzigt om aandacht te vragen voor de aangenomen Kamermotie over arbeidsmigratie.
Na de val van het kabinet over de asielmigratie riep Omtzigt op wel door te pakken op het vlak van arbeidsmigratie. Op dit onderdeel was op een aantal punten overeenstemming bereikt. Zo stonden er concrete maatregelen op papier.
Maar Rutte benadrukt opnieuw dat deze maatregelen geen definitieve afspraken waren. "Er is pas een afspraak over arbeidsmigratie als er ook een afspraak is over asielmigratie", zegt Rutte. Het demissionaire kabinet legt de motie dus naast zich neer.
Rutte is bijna klaar met het beantwoorden van alle Kamervragen. Op dit moment gaat het debat over internationale vraagstukken. Reden voor Omtzigt om aandacht te vragen voor de aangenomen Kamermotie over arbeidsmigratie.
Na de val van het kabinet over de asielmigratie riep Omtzigt op wel door te pakken op het vlak van arbeidsmigratie. Op dit onderdeel was op een aantal punten overeenstemming bereikt. Zo stonden er concrete maatregelen op papier.
Maar Rutte benadrukt opnieuw dat deze maatregelen geen definitieve afspraken waren. "Er is pas een afspraak over arbeidsmigratie als er ook een afspraak is over asielmigratie", zegt Rutte. Het demissionaire kabinet legt de motie dus naast zich neer.
21 sep 2023 om 13.35 u
Terwijl Rutte de vragen in de Kamer beantwoordt, wordt er in de coulissen druk overlegd tussen de verschillende partijen. Hier spreken Omtzigt (NSC) en Hermans (VVD) elkaar.
21 sep 2023 om 13.00 u
PVV-leider Wilders wil dat koning salarisverhoging inlevert
PVV-leider Wilders windt zich op over de salarisverhoging van de koning van 55.000 euro. Zou het niet "een mooi signaal" van de koning zijn om dat geld terug te stoppen in de staatskas? Veel mensen komen vanwege de hoge prijzen immers financieel in de problemen, zegt de PVV'er. Wilders zei zelf best het voorbeeld te willen geven. "Ik ben de eerste om te zeggen: van mijn salaris mag je het vandaag af halen."
Maar Rutte vindt het "ongepast" om dat te vragen. Bovendien, zegt hij, heeft de PVV ooit zelf ingestemd met de regels die het salaris van de koning bepalen. Rutte: "Ik vind de heer Wilders ook niet consequent. Dat is de wet die we hebben aangenomen met z'n allen. Laten we ons daar nou ook een beetje aan houden."
PVV-leider Wilders windt zich op over de salarisverhoging van de koning van 55.000 euro. Zou het niet "een mooi signaal" van de koning zijn om dat geld terug te stoppen in de staatskas? Veel mensen komen vanwege de hoge prijzen immers financieel in de problemen, zegt de PVV'er. Wilders zei zelf best het voorbeeld te willen geven. "Ik ben de eerste om te zeggen: van mijn salaris mag je het vandaag af halen."
Maar Rutte vindt het "ongepast" om dat te vragen. Bovendien, zegt hij, heeft de PVV ooit zelf ingestemd met de regels die het salaris van de koning bepalen. Rutte: "Ik vind de heer Wilders ook niet consequent. Dat is de wet die we hebben aangenomen met z'n allen. Laten we ons daar nou ook een beetje aan houden."
21 sep 2023 om 12.21 u
Rutte irriteert Van der Plas over stikstofonderzoek
Caroline van der Plas reageert wat geïrriteerd op Rutte als het over de stikstofproblematiek gaat. Volgens de BBB-leider blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Amsterdam dat er nog veel onzeker is over hoe en waar de stikstof precies neerslaat, terwijl er wel allemaal strenge regels gelden.
Rutte antwoordt eerst in het algemeen dat de "deken" van stikstof moet worden verminderd. Wat betreft het onderzoek: dat is helemaal in lijn met wat het RIVM beweert.
"Ik word hier echt ziek van", zegt Van der Plas. "Die joligheid. Het hele land staat in de fik. Ik wil serieuze antwoorden." Volgens de BBB'er komen er mailtjes bij haar partij binnen over "hoe lollig" de minister-president doet. "Viskotters gaan naar de sloop. Mensen hebben serieuze problemen", vertelt Van der Plas.
Nu reageert Rutte wat stekelig. "Mevrouw Van der Plas heeft niet het monopolie op de emotie van mensen die te maken hebben met de stikstofproblemen." Hij hoopt dat er samen naar een oplossing wordt gezocht, zonder elkaar de maat te nemen. "Dit raakt het hele land."
Caroline van der Plas reageert wat geïrriteerd op Rutte als het over de stikstofproblematiek gaat. Volgens de BBB-leider blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Amsterdam dat er nog veel onzeker is over hoe en waar de stikstof precies neerslaat, terwijl er wel allemaal strenge regels gelden.
Rutte antwoordt eerst in het algemeen dat de "deken" van stikstof moet worden verminderd. Wat betreft het onderzoek: dat is helemaal in lijn met wat het RIVM beweert.
"Ik word hier echt ziek van", zegt Van der Plas. "Die joligheid. Het hele land staat in de fik. Ik wil serieuze antwoorden." Volgens de BBB'er komen er mailtjes bij haar partij binnen over "hoe lollig" de minister-president doet. "Viskotters gaan naar de sloop. Mensen hebben serieuze problemen", vertelt Van der Plas.
Nu reageert Rutte wat stekelig. "Mevrouw Van der Plas heeft niet het monopolie op de emotie van mensen die te maken hebben met de stikstofproblemen." Hij hoopt dat er samen naar een oplossing wordt gezocht, zonder elkaar de maat te nemen. "Dit raakt het hele land."
21 sep 2023 om 12.14 u
Rutte: Private investeringen in zorg op voorhand niet verkeerd
CU-leider Bikker heeft principiële bezwaren tegen private investeerders in de kinderopvang. "Mag je winst maken op baby's en peuters?", vraagt zij aan Rutte. Het een klassiek verschil van inzicht in hoeverre de overheid voor openbare voorzieningen moet zorgen.
Rutte kan ermee leven dat er in dit geval ook private partijen geld investeren. Maar, zegt hij erbij, er moet wel de juiste balans zijn. Zo moet de politiek in ieder geval de randvoorwaarden bepalen, zoals de regels, toezicht en kwaliteitseisen.
"Je zult op een gegeven moment ook moeten toestaan dat er in de zorg in bescheiden mate ruimte is voor dit type investeringen", zegt de premier. "Ik zou ook het liefst in een ideale wereld leven waar we alles kunnen betalen vanuit onze belastingcenten, maar dat gaat niet. We moeten wel in de gaten houden of deze investeringen verkeerde effecten hebben. Tot nu toe hebben we geen gekke dingen vastgesteld."
Private-equitybedrijven zijn steeds actiever in de zorg. De investeringsmaatschappijen hebben de afgelopen jaren flink geïnvesteerd en kopen bijvoorbeeld huisarts- en tandartspraktijken. Deze partijen doen dit met een winstoogmerk en dat leidt tot veel kritiek. Naast de CU maken ook SP en GroenLinks-PvdA zich hier zorgen over.
CU-leider Bikker heeft principiële bezwaren tegen private investeerders in de kinderopvang. "Mag je winst maken op baby's en peuters?", vraagt zij aan Rutte. Het een klassiek verschil van inzicht in hoeverre de overheid voor openbare voorzieningen moet zorgen.
Rutte kan ermee leven dat er in dit geval ook private partijen geld investeren. Maar, zegt hij erbij, er moet wel de juiste balans zijn. Zo moet de politiek in ieder geval de randvoorwaarden bepalen, zoals de regels, toezicht en kwaliteitseisen.
"Je zult op een gegeven moment ook moeten toestaan dat er in de zorg in bescheiden mate ruimte is voor dit type investeringen", zegt de premier. "Ik zou ook het liefst in een ideale wereld leven waar we alles kunnen betalen vanuit onze belastingcenten, maar dat gaat niet. We moeten wel in de gaten houden of deze investeringen verkeerde effecten hebben. Tot nu toe hebben we geen gekke dingen vastgesteld."
Private-equitybedrijven zijn steeds actiever in de zorg. De investeringsmaatschappijen hebben de afgelopen jaren flink geïnvesteerd en kopen bijvoorbeeld huisarts- en tandartspraktijken. Deze partijen doen dit met een winstoogmerk en dat leidt tot veel kritiek. Naast de CU maken ook SP en GroenLinks-PvdA zich hier zorgen over.
21 sep 2023 om 12.04 u
Rutte over oplossen overheidsfout: Gemeenten niet nog extra belasten
Volgens Rutte kunnen de duizenden gezinnen die door een overheidsfout onder het bijstandsniveau leven op dit moment niet extra geholpen worden. Verschillende gemeenten proberen op dit moment de gedupeerde huishoudens aan te schrijven, maar een echte oplossing laat zeker nog vijf jaar op zich wachten.
Het gaat om gezinnen die toeslagen moeten terugbetalen terwijl ze er wél recht op hebben. Het treft specifiek samenwonende stellen van wie een van de twee partners een eigen inkomen heeft, de eenverdieners. Het probleem is al zeven jaar bekend, maar kwam dit jaar extra onder de aandacht vanwege berichtgeving van NRC.
Omtzigt heeft voorgesteld om in ieder geval een deel van deze huishoudens alvast te helpen. Hoewel niet eenvoudig in beeld gebracht kan worden wie precies gedupeerd zijn, vallen veel van de gezinnen ook onder de Toeslagenwet. Zij zouden dan aangeschreven kunnen worden, stelt het Kamerlid voor. Vervolgens kan hun inkomen aangevuld worden tot bijstandsniveau.
Rutte vindt dit geen goed plan. Gemeenten zijn volgens hem al druk met het afwikkelen van het Toeslagenschandaal. Ze moeten volgens de demissionair premier "niet belast worden met extra taken". De groep die onder de Toeslagenwet valt is veel groter, dus zouden ook mensen die geen dupe zijn van de overheidshout een brief krijgen. "Die gaan zich dan ook melden met de vraag of ze hieronder vallen", denkt Rutte. Omtzigt trekt dit in twijfel. Volgens hem kan de groep die onder de Toeslagenwet valt nog wel fors verkleind worden, waardoor dit risico meevalt.
Volgens Rutte kunnen de duizenden gezinnen die door een overheidsfout onder het bijstandsniveau leven op dit moment niet extra geholpen worden. Verschillende gemeenten proberen op dit moment de gedupeerde huishoudens aan te schrijven, maar een echte oplossing laat zeker nog vijf jaar op zich wachten.
Het gaat om gezinnen die toeslagen moeten terugbetalen terwijl ze er wél recht op hebben. Het treft specifiek samenwonende stellen van wie een van de twee partners een eigen inkomen heeft, de eenverdieners. Het probleem is al zeven jaar bekend, maar kwam dit jaar extra onder de aandacht vanwege berichtgeving van NRC.
Omtzigt heeft voorgesteld om in ieder geval een deel van deze huishoudens alvast te helpen. Hoewel niet eenvoudig in beeld gebracht kan worden wie precies gedupeerd zijn, vallen veel van de gezinnen ook onder de Toeslagenwet. Zij zouden dan aangeschreven kunnen worden, stelt het Kamerlid voor. Vervolgens kan hun inkomen aangevuld worden tot bijstandsniveau.
Rutte vindt dit geen goed plan. Gemeenten zijn volgens hem al druk met het afwikkelen van het Toeslagenschandaal. Ze moeten volgens de demissionair premier "niet belast worden met extra taken". De groep die onder de Toeslagenwet valt is veel groter, dus zouden ook mensen die geen dupe zijn van de overheidshout een brief krijgen. "Die gaan zich dan ook melden met de vraag of ze hieronder vallen", denkt Rutte. Omtzigt trekt dit in twijfel. Volgens hem kan de groep die onder de Toeslagenwet valt nog wel fors verkleind worden, waardoor dit risico meevalt.
21 sep 2023 om 11.25 u
Onafhankelijk Kamerlid Pieter Omtzigt en Jesse Klaver (GL) staan bij de interruptiemicrofoon om te debatteren met Rutte.
21 sep 2023 om 11.09 u
Rutte: Kabinet kan ingrijpen als energierekening onverwachts stijgt
Het demissionaire kabinet kan ingrijpen als de energierekening volgend jaar onverwachts flink stijgt. "Dan kunnen we bijvoorbeeld een eenmalige regeling treffen voor een extra compensatie van 190 euro per maand, zoals vorig jaar. Dat kunnen we snel in het leven roepen", zei demissionair premier Rutte.
Het instellen van een prijsplafond is momenteel niet aan de orde. "Er is geen verwachting dat de energieprijzen zullen stijgen. Een prijsplafond is onaantrekkelijk, juridisch ingewikkeld en buitengewoon kostbaar. Dat is dus een heel dure paraplu, terwijl er geen regen wordt verwacht", stelde Rutte.
De demissionair premier gaf verder aan dat het Tijdelijk Noodfonds Energie weer wordt opengesteld om kwetsbare mensen tegemoet te komen. "Huishoudens sluiten verder langetermijn- en vaste contracten af. Bovendien zijn er genoeg gasvoorraden en hebben we alternatieven." Daarmee bedoelt Rutte vloeibaar aardgas, ook wel lng genoemd.
Het demissionaire kabinet kan ingrijpen als de energierekening volgend jaar onverwachts flink stijgt. "Dan kunnen we bijvoorbeeld een eenmalige regeling treffen voor een extra compensatie van 190 euro per maand, zoals vorig jaar. Dat kunnen we snel in het leven roepen", zei demissionair premier Rutte.
Het instellen van een prijsplafond is momenteel niet aan de orde. "Er is geen verwachting dat de energieprijzen zullen stijgen. Een prijsplafond is onaantrekkelijk, juridisch ingewikkeld en buitengewoon kostbaar. Dat is dus een heel dure paraplu, terwijl er geen regen wordt verwacht", stelde Rutte.
De demissionair premier gaf verder aan dat het Tijdelijk Noodfonds Energie weer wordt opengesteld om kwetsbare mensen tegemoet te komen. "Huishoudens sluiten verder langetermijn- en vaste contracten af. Bovendien zijn er genoeg gasvoorraden en hebben we alternatieven." Daarmee bedoelt Rutte vloeibaar aardgas, ook wel lng genoemd.
21 sep 2023 om 10.49 u
Rutte verdedigt verdeling van miljarden: 'Het is én-én'
Geert Wilders (PVV) opent het debat met Rutte over de kabinetsplannen: "2 miljard euro extra is ontzettend weinig. Vanaf 1 januari verdwijnt het prijsplafond, de energietoeslag, de extra zorgtoeslag en stijgt de belasting op brandstof. Terwijl u volgend jaar 7 miljard euro aan asiel en migratie uitgeeft." Wilders vindt ook dat er te veel miljarden op de plank liggen voor het oplossen van de stikstofcrisis en voor het klimaat. Hij wil dat het kabinet juist meer miljarden aan koopkracht uitgeeft.
"Het is én-én", zegt Rutte. De 2 miljard euro is extra geld dat het kabinet uitgeeft, benadrukt hij. Er lopen ook veel miljarden structureel door. Rutte erkent wel dat een "paar elementen" vervallen, zoals het prijsplafond en de extra zorgtoeslag. Maar het kabinet heeft deze keuze gemaakt omdat die maatregelen "ongericht" en "minder effectief" waren, legt de demissionair premier uit. Daarvoor in de plaats komt een hogere huurtoeslag en kindgebonden budget.
Geert Wilders (PVV) opent het debat met Rutte over de kabinetsplannen: "2 miljard euro extra is ontzettend weinig. Vanaf 1 januari verdwijnt het prijsplafond, de energietoeslag, de extra zorgtoeslag en stijgt de belasting op brandstof. Terwijl u volgend jaar 7 miljard euro aan asiel en migratie uitgeeft." Wilders vindt ook dat er te veel miljarden op de plank liggen voor het oplossen van de stikstofcrisis en voor het klimaat. Hij wil dat het kabinet juist meer miljarden aan koopkracht uitgeeft.
"Het is én-én", zegt Rutte. De 2 miljard euro is extra geld dat het kabinet uitgeeft, benadrukt hij. Er lopen ook veel miljarden structureel door. Rutte erkent wel dat een "paar elementen" vervallen, zoals het prijsplafond en de extra zorgtoeslag. Maar het kabinet heeft deze keuze gemaakt omdat die maatregelen "ongericht" en "minder effectief" waren, legt de demissionair premier uit. Daarvoor in de plaats komt een hogere huurtoeslag en kindgebonden budget.
21 sep 2023 om 10.25 u
Rutte bereidt zich in het Torentje voor op de tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. (Foto: ANP)
21 sep 2023 om 10.24 u
Rutte trapt debat af: 'Het mag botsen'
Demissionair premier Mark Rutte begint aan het debat. "Het mag stevig. Het mag botsen", zegt hij over de nog te voeren toon. Hij zag gisteren al iets van samenwerking tussen de partijen. "Ik zag politieke kopstukken bij elkaar aanschuiven in de bankjes. Kortom: democratie in actie."
Die opmerking is voor Rutte direct een bruggetje naar een onderwerp waar hij steevast over begint: de oorlog in Oekraïne. Dit is waar de oorlog volgens hem over gaat; als soeverein land kunnen debatteren in vrijheid waarin het volk kan beslissen.
Vrijdag gaat Rutte naar de Verenigde Vergadering in New York. Daar zal hij de oorlog onder de aandacht blijven brengen. "Doen wat nodig is, is cruciaal", zegt Rutte. Dat betekent ook dat Nederland wat hem betreft leidend blijft in de F16-coalitie, de club landen die straaljagers aan Oekraïne wil leveren.
Demissionair premier Mark Rutte begint aan het debat. "Het mag stevig. Het mag botsen", zegt hij over de nog te voeren toon. Hij zag gisteren al iets van samenwerking tussen de partijen. "Ik zag politieke kopstukken bij elkaar aanschuiven in de bankjes. Kortom: democratie in actie."
Die opmerking is voor Rutte direct een bruggetje naar een onderwerp waar hij steevast over begint: de oorlog in Oekraïne. Dit is waar de oorlog volgens hem over gaat; als soeverein land kunnen debatteren in vrijheid waarin het volk kan beslissen.
Vrijdag gaat Rutte naar de Verenigde Vergadering in New York. Daar zal hij de oorlog onder de aandacht blijven brengen. "Doen wat nodig is, is cruciaal", zegt Rutte. Dat betekent ook dat Nederland wat hem betreft leidend blijft in de F16-coalitie, de club landen die straaljagers aan Oekraïne wil leveren.
NUjij: Uitgelichte reacties
FransV
Kwaliteitsmanager21 sep 2023 om 12:46
Ik heb het moment gezien en eerlijk gezegd hebben ze allebei een punt:Van der Plas heeft gelijk dat ze best haar emoties mag tonen in een debat zolang ze daarbij niet gaat schofferen o.i.d. En dat deed ze ook niet.Rutte heeft wat mij betreft ook een punt dat van der Plas wel vaak overkomt alsof enkel zij die emotie heeft. Ze gaf als reactie dat zij dat niet claimt maar claimde vervolgens wel dat zij de enige was die dat uitsprak.Maar laten we eerlijk zijn; het blijft verkiezingstijd en alle politici willen zich extra profileren. En verder was er eigenlijk allemaal niets aan de hand.
Es__
21 sep 2023 om 12:00
Ik werk zelf bij een commerciëel bedrijf en alles gaat alleen maar om meer winst, meer geld, groeien, jaar op jaar. Er is genoeg geld om de bedrijfskosten te dekken, werknemers uit te betalen (zelfs een 13e maand) en te innoveren. Het probleem is dat de overige winst wordt gestoken in aandelen, waar het bedrijf alleen nog maar rijker en rijker van wordt. Ik zou zeggen: meer belasting op winst bij (grote) bedrijven. En dit stoppen in GGZ, zorg, toeslagen voor minder bedeelden. Het lijkt vrij simpel, toch?
Meer Politiek