Demissionair ministers Wopke Hoekstra en Sigrid Kaag, tevens partijleiders van respectievelijk CDA en D66, wilden niet reageren op het mogelijk achterhouden van informatie over de toeslagenaffaire door het kabinet, zoals RTL Nieuws woensdag onthulde. Ook zou er in kabinetskringen met ergernis gesproken worden over kritische Kamerleden zoals CDA'er Pieter Omtzigt. De Tweede Kamer wil zo snel mogelijk een debat.

Er was woensdag opnieuw opvallend nieuws over de kinderopvangtoeslagaffaire. RTL Nieuws baseert zich op bronnen die toegang hebben tot notulen van de ministerraad die normaal geheim blijven. Daaruit zou blijken dat coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie informatie vanuit het kabinet bewust hebben achtergehouden.

Zo wilden de Kamerleden Omtzigt, Renske Leijten (SP) en Helma Lodders (VVD) weten wie wanneer op de hoogte was van het onterecht jagen op onschuldige burgers die door de Belastingdienst werden gezien als fraudeurs. Op 15 november 2019 besloot het kabinet volgens RTL Nieuws het gevraagde feitenrelaas niet naar de Kamer te sturen.

Gebrekkige informatie grote irritatie van de Kamer

In de debatten van de afgelopen jaren over dit onderwerp kwam steeds weer de frustratie van Kamerleden naar voren dat zij te laat, te weinig of zelfs helemaal geen informatie van het kabinet kregen. Het recht op informatie is cruciaal voor Kamerleden om de regering te controleren.

Het kabinet viel uiteindelijk in januari vanwege het snoeiharde rapport over de toeslagenaffaire Ongekend Onrecht. Toen werd in één klap duidelijk dat burgers onterecht als fraudeur werden aangemerkt bij de aanvraag van de kinderopvangtoeslag. De toeslagen werden stopgezet en er volgden hoge boetes, waardoor duizenden onschuldige ouders financieel ten onder gingen.

Sindsdien wordt de roep om een nieuwe bestuursstijl met meer transparantie en een sterkere machtspositie van de Kamer steeds luider. Het zijn inmiddels hoofdonderwerpen in de lopende formatie.

Hoekstra en Kaag zwegen

De kwestie is ingewikkeld voor partijleiders die ook een ministerspost hadden in het vorige kabinet. Dat bleek uit de reacties van de ministers Hoekstra (Financiën) en Kaag (Buitenlandse Handel).

Zij wilden woensdag niet ingaan op vragen over de onthullingen. "Ik sta hier als CDA-leider", zei Hoekstra. Het wordt volgens hem "ingewikkeld" als hij ook vragen gaat beantwoorden als demissionair minister. Bovendien wil de bewindsman eerst het debat met de Kamer voeren voordat hij gaat "speculeren" over de kwestie.

Ook Kaag wilde nog niets zeggen tot het debat. Ze kon zich bovendien niet herinneren of ze bij de bewuste kabinetsvergaderingen waarop werd besloten de Kamer niet te informeren aanwezig was. "Het is heel belangrijk dat er een kabinetsbrief komt waarbij alles zorgvuldig wordt gewogen en alle informatie die beschikbaar is, wordt meegegeven."

Hoekstra wil niet reageren op onthullingen in toeslagenaffaire
129
Hoekstra wil niet reageren op onthullingen in toeslagenaffaire