De belastingkorting voor bedrijven die investeren, afgekort met BIK, waarvoor de komende twee jaar in totaal 4 miljard euro voor wordt uitgetrokken, is "cruciaal" voor een moderne economie zoals die van Nederland. Dat zei staatssecretaris Hans Vijlbrief van Financiën donderdag tijdens het belangrijkste financiële Kamerdebat van het jaar, de Financiële Beschouwingen.

"Private investeringen zijn cruciaal voor vergevorderde economieën", zei Vijlbrief. Hij noemde bedrijfsinvesteringen de belangrijkste bestedingscategorie die er is. "Belangrijker dan consumptie, export of overheidsuitgaven."

Er zijn volgens hem namelijk twee effecten: investeringen zorgen voor uitgaven, er moeten namelijk machines of auto's worden gekocht, en er ontstaat productiecapaciteit in bedrijven.

Vijlbrief waarschuwde dat als de investeringen inzakken, dat niet alleen effect heeft voor dit en volgend jaar, maar voor een veel langere periode. "Investeringen zijn het draaipunt tussen de korte en lange termijn."

Bedrijven goed voor zo'n 100 miljard aan investeringen

De BIK werkt als volgt: bedrijven die investeren mogen een deel daarvan aftrekken van de loonbelasting. Arbeid wordt dus goedkoper.

Volgens berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) vertonen de bedrijfsinvesteringen, jaarlijks goed voor zo'n 100 miljard euro, dit jaar een flinke dip. Voor dit jaar wordt uitgegaan van bijna 9 procent minder dan in 2019, volgend jaar krabbelen de investeringen weer wat op.

'Horecaondernemer doet nu even geen investering'

Het kortingsinstrument houdt de gemoederen vooral in de oppositie bezig. De korting zou namelijk ook moeten leiden tot werkgelegenheid, maar de partijen missen een onderbouwing hiervoor. Die komt pas volgende week, beloofde het kabinet.

Een groot deel van de oppositie vroeg om alternatieve bestedingen. Een alternatief lag ook op tafel, namelijk een verlaging van de winstbelasting, zei Vijlbrief. "Het voordeel van de BIK is dat het ook werkt voor bedrijven die geen winst maken. Daar zijn er nogal wat van in deze tijd."

SP'er Mahir Alkaya denkt dat vooral de grote bedrijven hiervan zullen profiteren. "Ik kan me voorstellen dat een horecaondernemer nu even geen investering doet."

PVV-Kamerlid Edgar Mulder vindt dat als het kabinet op werkgelegenheid stuurt, je dat dan ook in de regeling moet opnemen.

Vooral mkb-bedrijven zullen gebruikmaken van korting

Volgens Vijlbrief is de maatregel juist voor het midden- en kleinbedrijf (mkb). Kleine investeringen krijgen namelijk relatief meer korting. De bewindsman verwacht dat ongeveer 60 procent van de bedrijven die gebruikmaken van de BIK, tot het mkb behoort.

Ook het PVV-voorstel zal wat Vijlbrief betreft niet leiden tot een aanpassing van de maatregel. Ten eerste wil het kabinet ten principale niet bepalen welke investering een bedrijf moet doen. Daarbij zal een investering "normaal gesproken" leiden tot meer banen.