Oppositiepartijen zien helemaal niets in de plannen van het kabinet voor het aanpakken van de problemen rond stikstofuitstoot en PFAS. Voor de linkse partijen gaan de plannen niet ver genoeg, maar de PVV en FVD vinden de maatregelen juist schromelijk overdreven.

"Dit is bij lange na niet voldoende", zei GroenLinks-leider Jesse Klaver donderdag in de Tweede Kamer over de gepresenteerde kabinetsplannen.

"Er is geen stikstofcrisis. Er is geen natuurprobleem in Nederland", zei PVV-leider Geert Wilders op zijn beurt.

De Tweede Kamer debatteerde met premier Mark Rutte en ministers Carola Schouten (Landbouw), Cora van Nieuwenhuizen (Verkeer) en Stientje van Veldhoven (Wonen) over de eerste oplossingen die het kabinet woensdag presenteerde voor de problemen rond stikstof en PFAS.

Eind dit jaar wordt een groter pakket aan maatregelen verwacht voor de lange termijn.

Kamerlid wijst Rutte terecht om gebruik telefoon tijdens debat
Kamerlid wijst Rutte terecht om gebruik telefoon tijdens debat

GroenLinks komt zelf met initiatiefwet

Klaver vindt het onbegrijpelijk dat het zes maanden heeft geduurd voor het kabinet met maatregelen kwam nadat de Raad van State een streep had gezet door het stikstofbeleid.

Ook wil GroenLinks, net als de Partij voor de Dieren en de SP, niet dat er wordt gemorreld aan beschermde natuurgebieden, zoals het kabinet voorstelde. Klaver: "Dit is een regelrechte aanval op de natuur."

Klaver kwam daarom zelf met een initiatiefwet waarin staat dat de landbouw, de sector die verantwoordelijk is voor de meeste stikstofneerslag, de stikstofuitstoot in 2035 moet halveren. Dat heeft onherroepelijk ook effect op de omvang van de veestapel. Ook mag de luchtvaart niet meer groeien en moet er altijd en overal 100 kilometer per uur worden gereden, in plaats van alleen overdag.

Esther Ouwehand, Kamerlid voor de Partij voor de Dieren, bracht in herinnering dat experts de nieuwste maatregelen onvoldoende en juridisch onhoudbaar vinden. "Dit kabinet weet zelf niet wat er moet gebeuren, terwijl experts dat allemaal wel weten", zei Ouwehand richting Rutte. Ze wijst erop dat de problemen van nu voortvloeien uit het negeren van milieuexperts in het verleden.

"Nu wordt de indruk gewekt dat de VVD een groot offer heeft gebracht door de maximumsnelheid te verlagen naar 100 kilometer per uur. Dat is niet waar. Er gebeurt niets. Er komt asfalt bij en natuurgebieden krimpen."

PVV wil juist pas op de plaats

Voor de PVV gaan de kabinetsplannen juist weer te ver en ook die partij kwam met een eigen wet. Partijleider Geert Wilders pleit voor een pas op de plaats van een half jaar, zodat er in die tijd een definitieve oplossing kan komen zonder dat de bouw stokt.

Volgens Wilders zijn de milieumaatregelen van het kabinet "bangmakerij". De stikstofuitstoot daalt de laatste jaren en de waterkwaliteit is verbeterd, somde de PVV-leider op.

Thierry Baudet (FVD) vindt het niet erg dat de natuur minder divers wordt door de stikstofneerslag, die onder meer de groei van bramenstruiken en brandnetels stimuleert. "De totale begroeiing neemt toe", zei Baudet. "Groei en bloei is geen verschraling, maar een verrijking."

PVV-leider Wilders. (Foto: Pro Shots)

Snelheid omlaag naar 100 kilometer per uur

Om de stikstofuitstoot en -neerslag op de korte termijn omlaag te brengen, gaat de maximumsnelheid overdag omlaag naar 100 kilometer per uur en wordt het veevoer anders samengesteld. Zo moet er ruimte ontstaan om de bouw en de infrastructuur uit het slop te trekken. Om de dijken en de kustlijn te versterken, is een noodwet in de maak.

Voor een oplossing voor PFAS, een verzamelnaam van nauwelijks afbreekbare, schadelijke stoffen, wil het kabinet voor december een oplossing van het RIVM. Nu mag er niet meer dan 0,1 microgram PFAS per kilo in de grond zitten, met als gevolg dat er op veel plekken geen grond verplaatst mag worden. Daar hebben baggeraars en de bouw veel last van. Het kabinet wil de PFAS-normen daarom verruimen.