Het is volgens staatssecretaris Menno Snel van Financiën "onvoorstelbaar" dat de ruim driehonderd ouders die door de fiscus ten onrechte beschuldigd zijn van fraude met de kinderopvangtoeslag "geen schadevergoeding ontvangen".

"De schadevergoeding moet er gewoon komen", zei de D66-bewindsman donderdag tijdens opnieuw een zwaar debat over de langslepende kwestie waarbij de Belastingdienst de toeslag zonder wettelijke grond stopzette. Verschillende gedupeerde ouders kwamen hierdoor in financiële problemen.

Snel bood nogmaals zijn excuses aan, maar zei zich te realiseren dat de betrokken gezinnen daar niets aan hebben en oplossingen willen zien. Zij kunnen houvast bieden aan de erkenning van Snel die toegaf dat de Belastingdienst "onrechtmatig" heeft gehandeld. Juridisch gezien is dat een term die zwaar weegt.

'Vertrouwen in Belastingdienst verloren'

De voltallige Tweede Kamer had geen goed woord over voor de fiscus. "Hier is sprake geweest van machtsmisbruik", aldus PvdA'er Henk Nijboer. D66'er Steven van Weyenberg: "De gedupeerden hebben het vertrouwen verloren in de Belastingdienst. Zij geloven niet meer dat de overheid er voor hen is."

Nijboer pleit er samen met andere partijen in de Kamer voor om zo snel mogelijk met een oplossing voor de ouders te komen. "De overheid heeft alle tijd, maar de levens van de gedupeerde mensen gaan door", zei de PvdA'er.

Snel wil echter wachten op de uitkomsten van een commissie die hij heeft aangesteld. Hij verwacht in oktober een advies over hoe hij moet omgaan met een schadevergoeding.

Snel biedt geen openheid over sancties tegen ambtenaren

De staatssecretaris kwam ook onder vuur te liggen omdat hij niet wilde vertellen of hij maatregelen heeft getroffen tegen ambtenaren die in de afgelopen jaren op verschillende momenten in de fout zijn gegaan met het stopzetten van de kinderopvangtoeslag. De fiscus bleef doorprocederen, terwijl de dienst al sinds 2015 wist dat het bewijs tegen de ouders onvoldoende was.

Onder meer SP'er Renske Leijten en CDA'er Pieter Omtzigt konden er geen begrip voor hebben dat de bewindsman weigert prijs te geven of hij maatregelen heeft genomen. "Wij vragen niet om namen en rugnummers", zei Omtzigt. Maar het is voor hem als wetgever wel van belang om te weten dat ambtenaren die zich niet aan de wet houden consequenties kunnen verwachten.

Financiële problemen voor gezinnen

De zaak draait om de kinderopvangtoeslagen die in 2014 bij vooral ouders met een dubbele nationaliteit zonder enig bewijs werd stopgezet. In sommige gevallen werd de uitgekeerde toeslag van 2014 en 2013 zelfs teruggevorderd. De gedupeerde ouders procedeerden vervolgens jarenlang om hun gelijk te halen. Meerdere gezinnen kwamen in de financiële problemen.

In mei van dit jaar riep de Nationale ombudsman het kabinet al op om vaart te maken met een oplossing voor de gedupeerde gezinnen. De Raad van State, de hoogste bestuursrechter, oordeelde een maand daarvoor al dat de Belastingdienst fout zat met het stoppen en terugvorderen van de kinderopvangtoeslag.