Sigaretten worden duurder, sigarettenpakjes krijgen een neutraal uiterlijk en het aanbod van frisdranken met minder suiker wordt uitgebreid. Dat zijn enkele maatregelen die in het vrijdag gepresenteerde Nationaal Preventieakkoord staan. Volgens het RIVM zijn de plannen ambitieus, maar zijn "scherpere maatregelen" nodig.

"Dit is de start van een beweging", zei premier Mark Rutte vrijdag na afloop van de ministerraad. Staatssecretaris Paul Blokhuis (Volksgezondheid): "We leven in een ontzettend welvarend land. In Nederland lijden veel mensen aan welvaartsziekten, we willen die mensen helpen."

In het regeerakkoord is afgesproken dat de gezondheid van de Nederlander bevorderd moet worden door middel van een Nationaal Preventieakkoord. Het door het kabinet, het bedrijfsleven, de zorgsector en maatschappelijke organisaties opgestelde akkoord is erop gericht roken, overgewicht en problematisch drinken aan te pakken.

Geen rookruimten, sigaretten naar 10 euro, geen stuntprijzen

Naast de eerder genoemde maatregelen wil het kabinet het aantal rookruimten verminderen. In de horeca moeten de rookhokken voor 2022 verdwenen zijn. De rookruimten bij bedrijven moeten uiterlijk een jaar later weg zijn.

Anders dan eerdere berichten deden vermoeden, stijgt de prijs van sigaretten niet direct naar 10 euro. In plaats daarvan zal het kabinet in 2021 een evaluatie uitvoeren, waarna de prijzen in 2023 eventueel wel naar een tientje kunnen stijgen. Daarnaast krijgen rokers die willen stoppen, hulp van de zorgverzekeraars, zonder dat dat ten koste gaat van hun eigen risico.

Om alcoholmisbruik tegen te gaan, is afgesproken dat aanbiedingen op alcohol beperkt worden tot een korting van 25 procent. Met de maatregelen hoopt het kabinet dat in 2040 minder dan 5 procent van de volwassenen nog rookt en dat jongeren en zwangere vrouwen helemaal niet meer naar een sigaret grijpen of alcohol nuttigen.

Ook zou er sprake zijn van een belasting op suiker om overgewicht tegen te gaan, maar die maatregel heeft het Nationaal Preventieakkoord niet gehaald. In plaats daarvan is het streven dat producenten frisdranken met 30 procent minder suiker op de markt brengen.

RIVM pleit voor scherpere maatregelen

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) ziet dat de maatregelen van het kabinet ambitieus zijn en een gunstig effect op de aanpak van tabakgebruik, alcoholmisbruik en overgewicht hebben, maar waarschuwt er wel voor dat de doelen waarschijnlijk niet gehaald zullen worden.

De tabaksafspraken zullen volgens het RIVM effectief zijn, maar de maatregelen ter bestrijding van overgewicht en drankmisbruik zijn minder effectief. Daar zijn "scherpere maatregelen" voor nodig, aldus het instituut.

Wil jij elke ochtend direct weten wat je 's nachts gemist hebt en wat er die dag gaat gebeuren? Abonneer je dan nu op onze Dit wordt het nieuws-nieuwsbrief!