Ondanks een verbod hebben commando's acht maanden lang getraind op een schietbaan waar risicovolle stoffen bleven hangen. Het ministerie van Defensie onderzoekt waarom de oefeningen door zijn gegaan.

Het gaat om schietbanen van het Markiezaat in Bergen op Zoom, waar commando's sinds 2003 trainen op de binnenbanen. Hier bleven wegens gebrekkige ventilatie schietgassen hangen. Volgens Nieuwsuur zijn er zorgen bij commando's over de gevolgen van de gassen op langere termijn.

Defensie stelde na klachten over hoofdpijn en misselijkheid een intern onderzoek in. Dat leidde in juli 2015 tot het dringende advies om de banen niet langer te gebruiken.

Nieuwsuur heeft het rapport ingezien. De arbodienst van Defensie schrijft dat tijdens de trainingen commando's ruim 10.000 patronen afvuren. Schietgassen blijven hangen en vormen rookwolken. Uit metingen blijkt dat risicovolle stoffen vrijkomen.

Het advies werd door Defensie niet opgevolgd. De oefeningen op de baan werden beperkt, de instructeurs moesten vaker rouleren en de luchtafzuiging werd verbeterd, zo stelt Defensie. Commando's stellen niets gemerkt te hebben van die maatregelen.

Schietverbod sinds september

Na een inspectie concludeerde de Militaire Commissie Gevaarlijke Stoffen (MCGS) in 2016 dat de schietbaan gebruikt kan worden bij niet-intensieve oefeningen.

Aan het begin van 2018 besloot Defensie ineens de banen niet meer te gebruiken, op basis van het onderzoek uit 2015. Desondanks bleven commando's oefenen in het Markiezaat, tot 19 september. Sindsdien geldt er een schietverbod voor de banen.

Defensie stelt tegenover het tv-programma te onderzoeken waarom het zo lang heeft geduurd voordat er is gestopt met het schieten. Het departement was zaterdagochtend niet bereikbaar voor een aanvullende toelichting.

Advocaat Michael Ruperti zegt dat een aantal commando's zich bij hem heeft gemeld met zorgen. Hij praat volgende week verder met een aantal commando’s en een letselschade-expert. Zij onderzoeken de mogelijkheden juridische stappen tegen Defensie te nemen.

Commandant herkent onrust niet

Volgens de commandant van het Korps Commandotroepen (KCT), kolonel René van den Berg, was er geen brede onrust. "Ik herken de geschetste beelden van grote woede of onrust binnen de eenheid totaal niet. We hebben de afgelopen jaren hard gewerkt aan verbetermaatregelen. Er hebben zich de afgelopen periode bij mij of mijn voorganger geen commando’s gemeld met gezondheidsklachten of commando’s die bezorgdheden hebben geuit op het gebied van de schietbaan Markiezaat."

Volgens Van den Berg voldoen de afzuiginstallaties op de nieuwe schietbanen aan de moderne maatstaven.