Nieuw pensioenstelsel voor minister Koolmees 'olifant in de kamer'

Over de toekomst van een nieuw pensioenstelsel is nog steeds niet veel duidelijk. Er worden momenteel gesprekken gevoerd door werkgevers en werknemers, maar minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken) wil alleen kwijt dat die gesprekken "constructief" verlopen.

Dat blijkt woensdag tijdens een debat over de pensioenen in de Tweede Kamer. "Ik wil het kort houden over het pensioenstelsel", zei Koolmees al direct.

Verschillende Kamerleden hadden gevraagd naar de stand van zaken. Enkele weken geleden lekte een conceptakkoord uit via De Telegraaf.

De AOW-leeftijd zou minder snel stijgen en de persoonlijke pensioenpotjes zijn van de baan, stond er in de stukken.

Het kabinet wil juist wel zo'n persoonlijke pensioenopbouw met collectieve risicodeling. Precies zoals de Sociaal- Economische Raad (SER) in eerdere onderzoeken adviseerde.

"Wat weegt zwaarder; draagvlak van de sociale partner of het regeerakkoord?", wilde PvdA-Kamerlid Gijs van Dijk daarom weten. SP'er Bart van Kent wilde weten of Koolmees bereid is het regeerakkoord open te breken om de AOW-leeftijd te verlagen.

Maar de bewindsman slaagde er in zo weinig mogelijk te zeggen over de voortgang. "De grote olifant in de kamer is het pensioenstelsel."

Geduld

Koolmees vroeg de Kamer om geduld. Want hoewel hij het huidige stelsel één van de beste ter wereld vindt, moet er wel iets gebeuren. "Het huidige stelsel kraakt en piept in de voegen. Ik begrijp het ongeduld, dat heb ik zelf ook."

Dat geduld is bij de VVD al een beetje aan het opraken. "Ik ben teleurgesteld, gefrustreerd en een beetje boos", zei VVD-Kamerlid Roald van der Linde. De liberaal had erop gerekend dat werkgevers en werknemers tot een akkoord zouden komen, maar inmiddels wordt er al jaren gepolderd zonder dat er een uitkomst in zicht is.

Sterker nog, de deadline die door Koolmees in eerste instantie is gesteld, verliep op 1 april van dit jaar. Het kabinet mikt erop dat een nieuw stelsel in 2020 is afgerond.

Mocht het uiteindelijke akkoord daadwerkelijk lijken op het gelekte akkoord, zal daar binnen de politiek weinig draagvlak voor zijn. "Van wat ik heb gezien, is daar geen enkele basis voor", zei Van der Linde over het conceptvoorstel.

Ook D66-Kamerlid Steven van Weyenberg wijst op de afspraken die in het regeerakkoord staan. Dus een persoonlijke pensioenopbouw met collectieve risicodeling. "Dat is een mooie basis", aldus Van Weyenberg.  

Nieuw

Het kabinet wil een nieuw pensioenstelsel vanwege de veranderingen op de arbeidsmarkt zoals de flinke toename van het aantal zelfstandigen. Daarbij is het niet meer van deze tijd om als werknemer een heel werkzaam leven bij één werkgever actief zijn.

Kortom: een aanvullend pensioen is niet meer zo vanzelfsprekend voor heel veel mensen. Het nieuwe stelsel moet ook sterker bestand zijn tegen financiële schokken.

Daarbij is de afschaffing van de doorsneesystematiek voor Koolmees nog steeds het uitgangspunt. Met dit systeem betaalt jong en oud bij hetzelfde pensioenfonds dezelfde pensioenpremie. Dit lijkt eerlijk, maar komt in feite neer op een vermogensherverdeling van jong naar oud. 

De inleg van jongeren, tot 45 jaar in dit geval, is meer waard dan die van ouderen, omdat hun geld langer kan renderen. Tegelijkertijd zijn jongeren er door de vergrijzing minder zeker van dat zij hier ook van kunnen profiteren.

Tip de redactie