'Onderhandelingsdocumenten EU moeten openbaar wanneer verzocht'

Documenten in de onderhandelingen tussen het Europees Parlement, de lidstaten en de Europese Commissie over wetgeving moeten in principe openbaar worden gemaakt als daarom wordt verzocht. Het Europees Hof van Justitie heeft dat bepaald.

Burgers moeten het besluitvormingsproces op de voet kunnen volgen en volledig toegang hebben tot alle relevante informatie, aldus de rechters in Luxemburg.

Het EU-parlement weigerde in 2015 een deel van de documenten met compromisteksten vrij te geven nadat een Italiaanse burger er om had gevraagd. Hij kreeg ze pas nadat de wetgevingsprocedure een jaar later was afgerond.

Te laat, aldus het hof, dat verwijst naar de ''beginselen van openbaarmaking en transparantie’’ in de EU, die het vertrouwen van de burgers in de EU zouden verhogen.

Een verzoek tot openbaarmaking mag alleen worden geweigerd als de betreffende EU-instelling aantoont dat openbaarmaking het besluitvormingsproces kan ondermijnen.

Doorbraak

D66-Europarlementariër Sophie In 't Veld is blij met de uitspraak. “Dit is een grote doorbraak voor de Europese democratie. Onderhandelingen over wetgeving worden transparanter. Zo kunnen mensen het wetgevende proces beter volgen en hun politici ter verantwoording roepen. Dat zal het vertrouwen versterken.’’

De politica wil dat de Europese Commissie en de Europese Raad snel met een uitgebreid transparantieplan komen. ''In ieder geval nog vóór de Europese verkiezingen in 2019.”

Parlementen

Het gebrek aan transparantie in de EU is de nationale parlementen een doorn in het oog. Nederlandse parlementariërs, onder wie Pieter Omtzigt (CDA), boden vorige maand in Brussel namens 26 EU-parlementen aanbevelingen aan die hier verbetering in moeten brengen.

Zo zouden parlementen bijvoorbeeld moeten kunnen controleren hoe een minister in Brussel heeft gestemd over een bepaalde kwestie. Alle documenten zouden zo snel mogelijk publiekelijk toegankelijk moeten zijn.

Het onderwerp is vooralsnog niet geagendeerd voor de raad van ministers voor Europese Zaken, liet een woordvoerder van tijdelijk EU-voorzitter Bulgarije weten.

Lees meer over:
Tip de redactie