De NS prestenteerde dinsdag haar jaarcijfers over 2016. Het bedrijf maakte meer winst en had een hogere klanttevredenheid. Het niet halen van de prestatienormen voor de Hogesnelheidslijn (HSL) blijft echter niet zonder consequenties voor de NS.

Dit zegt het ministerie van Infrastructuur en Milieu in reactie op de dinsdag gepresenteerde cijfers van de spoorvervoerder. Wat de gevolgen precies zijn, is nog niet bekend. Voor de zomer wordt uitsluitsel gegeven.

De NS haalde twee eisen met betrekking tot de HSL niet. De punctualiteit bleef steken op 93,7 procent. Lager dan de geëiste 94 procent.

Verder kwam de vervoercapaciteit uit op 87,6 procent. Fors lager dan de afgesproken bodemwaarde van 97,5 procent. 

Staatssecretaris Sharon Dijksma krijgt op korte termijn een verantwoording van zowel de NS als Prorail over 2016. Het ministerie heeft de mogelijkheid om boetes uit te delen.

De NS zegt samen met Prorail te kijken naar een verbetertraject. 

Betere prestaties 

Over 2015 kreeg de NS een boete van een half miljoen euro omdat de prestatienormen niet werden behaald. Als het bedrijf drie keer de eisen niet haalt, kan de concessie worden afgenomen.

Er is al een marktverkenning gestart om te kijken of andere vervoerders betere prestaties kunnen leveren met de HSL.   

Op de vraag in hoeverre NS-topman Roger Van Boxtel zich hier zorgen over maakt, verwijst hij naar een onderzoek waaruit blijkt dat de NS er alles aan doet om betere prestaties te leveren. Maar het is aan de staatssecretaris om te beslissen of het niet halen van de eisen ook leidt tot een boete, aldus de topman.

Ontslagvergoeding

Ook werd er bekend dat er in 2016 afscheid is genomen van twee managers op 'sleutelposities'. Ze kregen bijna 600.000 euro ontslagvergoeding mee. De NS wil niet inhoudelijk ingaan op het vertrek van twee topmanagers.

''In 2016 is afscheid genomen van twee managers op sleutelposities door middel van een zogeheten vaststellingsovereenkomst. Dit heeft geleid tot de betaling van de genoemde beëindigingsvergoeding'', aldus een NS-woordvoerder. In een vaststellingsovereenkomst maken werkgever en werknemer afspraken over het beëindigen van de arbeidsovereenkomst.

Partijen in de Tweede Kamer reageren verbolgen over de hoge ontslagvergoeding. Oppositiepartijen CDA en SP vragen zich af hoe het kan dat de twee managers zoveel geld meekregen.

Volgens minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) is dat een zaak voor de NS-directie zelf, omdat hij als aandeelhouder alleen iets te zeggen heeft over de benoemingen en beloningen binnen de raad van bestuur en de raad van commissarissen.

Klanttevredenheid

Naast de slechte prestaties van de HSL wist de NS de prestatieafspraken op tien van de twaalf punten wel te halen. Een van de belangrijke onderdelen daarbij is de klanttevredenheid op het hoofdrailnetwerk. In 2016 steeg de klanttevredenheid van 74 procent naar 77 procent. Ook de punctualiteit steeg licht van 91 procent, naar 91,3 procent. 

Reizigersorganisatie Rover herkent zich echter niet in het beeld dat er vorig jaar verbeteringen waren op het spoor. Meer treinen reden weliswaar op tijd, maar door het ontbreken van een aansluitgarantie missen veel reizigers dagelijks nog steeds hun aansluiting als een eerdere trein vertraagd is, zegt Rover in een reactie. "En dan kun je 's avonds zomaar een half uur wachten", zegt een woordvoerder.

Daarnaast wordt er bij de reizigersorganisatie nog dagelijks geklaagd over te volle treinen. Rover ontving, net als de NS zelf, een recordaantal klachten na de invoering van de nieuwe dienstregeling in december vorig jaar.